Kıbrıs için hazırlık başladı

17 Aralık Zirvesi'nin ardından Türkiye'yi hem AB ile ilişkilerinde, hem de Kıbrıs konusunda yeni bir süreç bekliyor. Kıbrıs konusunda zirveyi kitleyen ek uyum protokolünü önce müzakere edecek daha sonra da imzalayacak olan Türkiye, Annan Planı'nın da canlandırılması için çabalayacak. İşte, 17 Aralık Zirvesi'nin ardından Türkiye'yi bekleyen 3 takvim:

AB ile ilişkiler, bir diplomatın deyimiyle "ikinci lig", 30 Ocak 2005'te başlayacak. AB Komisyonu, yeni yılın başında Türkiye için müzakerelerin hangi performans kriterlerine göre sürdürüleceğini belirten bir Çerçeve Belgesi hazırlayacak. Bu belge AB Konseyi tarafından nisan ayında onaylanacak. Rumlar da ilk veto tehdidi için bu kararı beklemek zorunda kalacak. Nisan ayında Türkiye'nin yeni Katılım Ortaklığı Belgesi de çıkacak. Türkiye de buna karşılık bir Ulusal Program yayınlayıp yayınlamamaya karar verecek. Bu belge müzakereler boyunca Türkiye'nin rehberi olacak.

3 Ekim 2005'te törenle başlayacak olan müzakereler çerçevesinde ilk olarak tarama süreci başlayacak, 2005 yılının sonunda Türkiye birkez daha İlerleme Raporu ile karşı karşıya olacak. Aralık 2005 Zirvesi'ne Komisyon tarafından insan hakları ve siyasi kriterler ile ilgili bir rapor sunulacak. 2006 yılında ise fiili müzakereler başlayacak.

Türkiye, BM'nin iyi niyet misyonunu sürdürmesini ve uluslararası aktörlerin de girişimleriyle Annan Planı'nın da tekrar gündeme getirilmesini bekliyor.

Ancak ilk etapta, adada şubat ayında tekrarlanacak olan genel seçimlerin ardından, bu defa adada nisan ayında Cumhurbaşkanlığı seçimleri yapılacak. Kıbrıs'ta garantör ülke İngiltere ise mayıs ayında seçimlere gidecek. İngiltere'de yapılacak seçimlerin ardından yeni hükümetin de adaya yönelik çözüm sürecini hızlandıracak girişimlerde bulunması bekleniyor.

Türkiye, gümrük birliği kapsamında olmayan 16 AB ülkesini Ankara Anlaşması'nın ek uyum protokolüne alacak ancak Rum kesimine ilişkin "çekince" koyacak. Komisyon ile protokole yönelik müzakerelerin 2005 yılı Ocak ayında başlaması beklenirken, anlaşma Konsey adına AB Dönem Başkanı ile imzalanacak. Türkiye, bu anlaşmanın uygulama sınırlarının Yeşil Hat olduğunu belirtecek ve Rum Kesimi'ni tanımadığını, adada iki taraf bulunduğunu da kayda geçirecek.

Rum basını, Başbakan Tayyip Erdoğan'ın, BM Genel Sekreteri Kofi Annan'ı, "bir an önce harekete geçmesi için sıkıştırdığını" ileri sürdü. Güney Kıbrıs'ın en çok satan gazetesi Fileleftheros, "Anan tarzında yeni tango" başlığı ile manşetten verdiği haberde, ABD ve BM'nin "gelecek nisan ayında yeni bir sürecin başlatılması" hedefiyle hazırlıklara başladığını yazdı. Gazete, Başbakan Erdoğan'ın, Brüksel'den Kofi Annan'ı telefonla arayarak gümrük birliği anlaşmasını Rum Yönetimi'yle imzalaması için erken bir zamanda girişimde bulunmasını istediğini kaydetti. Haberde, Ankara'nın Annan Planı'nı masadaymış gibi gördüğü ve muhtemel müzakereler için açık kapı bıraktığı, Rum Yönetimi'nin de, AB'ye, Annan Planı temelinde müzakerelerin en erken bir zamanda başlamasına hazır olduğunu bildirdiğini öne sürdü.

DUYGU GÜVENÇ / ANKARA

----------------- imza------------------

----------------- imza------------------