Projede maksat muhalefet olsun

Hükümetin tüm icraatlarına bir kulp bulan çevreler, 600 yıllık hayalin gerçeğe dönüştüğü Kanal İstanbul'u da beğenmedi. Milliyetçi Hareket Partisi (MHP) Lideri Devlet Bahçeli, ilk açıklamasında "Detayları görelim", Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) lideri Kemal Kılıçdaroğlu ise "Projede insan yok" dedi.

Ancak aynı gün içinde yapılan ikinci açıklamalarda 'u dönüşü' yapan liderler, projeye kulp takmakta gecikmedi. Kılıçdaroğlu, 'Proje Osmanlı döneminden kalma" derken, Bahçeli de "Başbakan kimleri zengin edecek" yorumunu yaptı. 'ABD'nin uçak gemilerine hizmet edecek' iddialarının bile dillendirildiği eleştiriler, adeta 'maksat muhalefet olsun' havasında değerlendirildi. Eleştirileri yanıtlayan uzmanlar, Erdoğan'ın 'ustalık dönemi' eserinin, aynı zamanda 'parlayan Türkiye'nin ilk sembolü olduğunu' belirtiyor.

CHP Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu, Edirne mitingine gitmek için geldiği Atatürk Havalimanı VİP salonunda beklerken, o sırada TV'de başlayan Başbakan Recep Tayyip Erdoğan'ın "Çılgın Proje" ile ilgili konuşmasını izlemedi. Başbakan'ın 11.30'daki toplantısı sırasında Edirne'ye hareket eden Kılıçdaroğlu'nun projeyle ilgili ilk yorumu, "Bu yeni bir proje değil" oldu. Öğleden sonraki konuşmasında aynı konuya değinen Kılıçdaroğlu, bu defa "AKP'nin projesinde insan yok" dedi. Eleştirilerini akşam saatlerine doğru ise "Yandaşlarını zengin edecek. Türkiye'nin çılgın projelere değil, düşünen, üreten adamlara ihtiyacı var" şeklinde tamamladı. Kılıçdaroğlu, yorumlarına 48 saat sonra yazdığı twitter mesajıyla ancak son şeklini verebildi. CHP liderinin "Çocukları köyden okula götüren yollar yokken, İstanbul'u kazmak sorumsuzluktur. Çılgın oldukları belliydi ama deli olduklarını bilmiyorduk" şeklindeki son eleştirisinde, öteden beri bilinen yoksulluk söyleminde karar kıldığı görüldü.

Kanal İstanbul Projesi'ne karşı hazırlıksız yakalanan muhalefet, ilk dakikalarda projeyle ilgili söylemlerinde tutarsızlık gösterdi. CHPlideri Kılıçdaroğlu "Bu yeni bir proje mi? Osmanlı'dan bu yana düşünülen bir olay" derken, aynı gün CHP Genel Başkan Yardımcısı Emrehan Halıcı'nın yaptığı açıklama, kendi genel başkanını yalanlar nitelikteydi: "Proje Bülent Ecevit'e aitti." CHP'nin kendi içinde bile çelişen açıklamalarına ek olarak İşçi Partisi'nin ortaya attığı iddia ise, projenin altında aranan kulpun boyutunu gözler önüne serdi: "Kanal İstanbul, boğazları kullanmak isteyen ABD'nin projesi!" Muhalefetin bir diğer ismi, BDP'li milletvekili Bengi Yıldız ise "Kürt sorununun çözümü gibi sadece vaat olarak kalacak" açıklaması yaptı. Bunun yanında, projeye sahip çıkanlar da yok değildi. DSP Genel Başkanı Masum Türker, 'Çılgın Proje'nin Bülent Ecevit'e ait olduğunu savunarak, "Ayrıca Sayın Necdet Özkan'ın seçim broşüründe de bu konu yer almıştı" değerlendirmesinde bulundu.

İstanbul Umum Emlakçılar Komisyonu Başkanı Sabri Ateş: Yapılan eleştirileri hayretle izledim. Bir eleştri yorum, diğerini tutmuyor. Bir proje yanlış olur da, yapılan eleştirilerden fark edersiniz. Ancak Kanal İstanbul ile ilgili yapılan eleştirilerden bir şey anlamadık ki, projenin olumsuz taraflarının farkına varalım. 'Rant spekülasyonu şimdiden başladı' deniyor. Ben Emlak Komisyoncuları Başkanı olarak böyle bir talep gelmediğini söylüyorum. Kimsenin arsa falan aldığı yok. Bu projenin gerçekten yapılması gerek. Yıllardır boğazda tanker kazalarını biliyoruz. Uzun süredir Boğaz dışında gemiler beklemek zorunda kalıyordu. Dünyanın en güzel boğazını korumak için bu proje şart!

TÜRYAP Bölge Temsilcisi Ünsal İnanduğçar: Boğaz'ın çevresinde müthiş bir dolaşım olacaktır. Gayrimenkul sektöründe de büyük hareketlilik olacaktır. O bölge için müthiş bir değer artışı yaşanacağı kesin. Burada yapılması gereken olumlu eleştiri şu olmalıdır. Bu muazzam cazibe merkezine oluşacak aşırı talep göçü artırabilir. Bunun için etüt çalışmalarında bu detayı özellikle göz önüne almak gerekir. Bu proje içinde insan elbette var. Gelişen Türkiye'nin en güzel sembolü olmaya aday bir proje çünkü... Bu projede gelecek de var. Çünkü yüzyıllardır bildiğimiz harita şimdi köklü bir değişime gidiyor. Bunları kimse önemsizleştiremez.

Türkiye Anıt Çevre Turizm Değerlerini Koruma Vakfı Başkanı Sinan Genim, seçim öncesi siyasi partilerin tabii olarak muhalefet yaptıklarını söyleyerek, "Ancak baktığınızda ciddi anlamda teknik hiçbir ifade bulamıyorsunuz. Bu proje, boğazın yükünü alır, trafiği azaltır. Maliyetli olsa da, ileriye dönük elde edecek katma değerli kazançlarla işsizliği çözer, ekonomiyi ciddi anlamda etkiler" dedi. Projenin açıklanır açıklanmaz bazı çevrelerce eleştirildiğini söyleyen Genim, "Çok şiddetle ihtiyacımız olan bir projeydi. Tarihimize bakın, fakir fukara edebiyatı yaparak bizi bu hale getirdiler. Çeşitli bilim adamları doğal yapıyı korumak için de çalışıyor. Korku enjekte ederek insanları yönlendiremezsiniz. Her şeyi eleştirenlere kalsa, ülkeye tek çivi çakmak mümkün olmayacak" şeklinde konuştu.

CHP Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu, partisinin 25 Nisan Pazartesi günü Zonguldak'ta düzenlediği mitingde Başbakan Erdoğan'a yönelik 'ana... a...' şeklindeki ağır hakaret içeren sözlerinden sonra dün de hem Balıkesir mitinginde hem de Twitter'deki hesabından hakaretler yağdırdı. Twitter'dan 'Çılgın Proje'ye eleştirilen yönelten CHP Lideri, AK Partililere 'deli' yakıştırmasında bulundu. Kılıçdaroğlu, “Çocukları köyden okula götüren yollar yokken, İstanbul'u kazmak sorumsuzluktur. Çılgın oldukları belliydi ama deli olduklarını bilmiyorduk” dedi. Kılıçdaroğlu Balıkesir mitinginde ise seviyeyi iyice düşürdü. Miting alanındaki konuşmasında vatandaşlara, "Hangi hükümet zamanında Türkiye Cumhuriyeti kurbanlık ithal koyun getirdi?" diyen soran Kılıçdaroğlu, kalabalıktan gelen uğultudan sonra "Angusları biliyorsunuz siz. Angusun kim olduğunu, kimler olduğunu biliyorsunuz. Eğer siz bu ülkeye ithal koyun getiriyorsanız, besiciyi, üreticiyi öldürüyorsunuz demektir" ifadelerini kullandı.

Başbakan'ın İstanbul'daki açıklamaları sürerken MHP lideri Devlet Bahçeli de seçim çalışmaları için Bolu ve Düzce'de partililerle buluştu. Bahçeli'nin Kanal İstanbul'la ilgili ilk açıklaması da gittiği Bolu'dan geldi. Sabah saatlerinde konuyla ilgili soruya, "Konuyu bilmiyorum incelememiz lazım. Kapsamı hakkında bilgi sahibi değilim. İnceledikten sonra gerekli açıklamayı yaparım" diyen Bahçeli, Düzce'nin Gölyaka ilçesinde düzenlenen mitingde yaptığı konuşmada, önce "Henüz mahiyetini anlamış değiliz" dedi, ardından da "Çılgın projelerle milleti aldatıyorlar" ifadelerine yer verdi. Bahçeli'nin proje eleştirisi akşam saatlerinde olgunlaştı. Bolu'nun Gerede ilçesinde "Yeni imar planlarıyla İstanbul'u soyup soğana çevirenler şimdi 'Çılgın Proje' ile yeni zengin türetme yolları deniyorlar" diyen Bahçeli, "Sadaka ekonomisi paket ekonomisine dönüşüyor" sözleriyle Kılıçdaroğlu'nun yaptığı gibi 'yoksulluk' söyleminde karar kıldı.

İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Kadir Topbaş, 'Kanal İstanbul' projesine ilişkin yaptığı açıklamada, "Boğazlardan transit geçiş yapan gemilerden para talep edilmiyor. Kanaldan geçecek gemilerden ücret alınacak mı?" şeklindeki soruya karşılık "Burada bir kanal açıldığında, ücretli hale geldiğinde insanlar oradan geçmeye zorlanamaz. İsteyen normal yollardan, isteyen de çok daha cazip ve hızlı otoban niteliğindeki kanaldan geçer" ifadesini kullandı. Topbaş, arazi avcılarına da çağrıda bulundu: "O arazide yer almak isteyenler şunu da düşünsünler; ya kanal onların üstünden geçerse? Tam da üstüne basabilir. Çünkü net nokta verilmedi."

Kamuoyunun merakla beklediği 'Çılgın Proje'nin önceki gün Başbakan Recep Tayyip Erdoğan tarafından açıklanmasından sonra projenin neler getireceğine dair ayrıntılar ortaya çıkmaya devam ediyor. Çevre ve Orman Bakanı Veysel Eroğlu, Kanal İstanbul ile birlikte deprem riski altında olan bölgelerin daha güvenli alanlara taşınması imkanının doğacağını söyledi. 2023 için 500 milyar dolarlık ihracat hedeflendiğini yineleyen Eroğlu, "İstanbul'un dünyanın başkenti olması, dünyanın merkezi olması, finans, kongre, turizm, sağlık merkezi olması için AR-GE çalışmaları yürütüldü. Dolayısıyla bu büyük projeyle birkaç fayda sağlanacak. İstanbul gelişiyor, düzenli bir yerleşime kavuşacak. Deprem riski altında olan bölgelerin daha güvenli alanlara taşınması imkanı olacak. Deniz ulaşımından daha çok istifade edilecek. Bu bakımdan çok faydalı büyük bir proje. Bunu yapacak gücümüz hükümet olarak var" dedi.

Kanal İstanbul Projesi'nin kentin yeşil dokusuna zarar verip vermeyeceğine dair bir soru üzerine Bakan Eroğlu, şöyle konuştu: "Hepsi düşünüldü. Yeşile en çok önem veren Başbakan Recep Tayyip Erdoğan'dır. Şu anda dünyada, Çin'den, Hindistan'dan sonra ilk üçe giren bir ağaçlandırma yapıyoruz. Orada (Kanal İstanbul) ağaç kesilecekse o ağaçların beş katı ağaç dikmek bizim boynumuzun borcudur. Hiç kimse bundan endişe etmesin. İstanbul'da bozuk orman alanlarını ihya ediyoruz, koruyoruz, yeni yeşil alanlar oluşturuyoruz. Yol kenarlarını, park bahçelerini ağaçlandırıyoruz. Artık İstanbul şu anda Paris'ten de güzeldir, Londra'dan da, New York'dan da çok daha güzeldir."

Devlet Bakanı ve Başbakan Yardımcısı Ali Babacan, 'Çılgın Proje' ile birlikte bölgede yeni semtler ve şehirlerin oluşacağını belirterek, İstanbul'un büyümesinin daha sıhhatli hale geleceğini kaydetti. Enerji Bakanı Taner Yıldız, projenin Montrö Anlaşması'ndaki hükümleri etkilemeyeceğini, boğazların statüsünde herhangi bir değişiklik söz konusu olmayacağını ifade ederken, eski Ulaştırma Bakanı Binali Yıldırım da "Türkiye'de tek bir proje olarak yapılmış en büyük projedir" şeklinde konuştu. Yıldırım, ortaya çıkan haritaların hayali olduğunu ifade ederek, proje içinde herhangi bir ormanlık alanın bulunmadığını söyledi.

Devlet Bakanı ve Başmüzakereci Egemen Bağış da projenin kendisini heyecanlandırdığını söyledi. 'Türkiye'de aslında 9 yıldır bir çılgın proje üzerine bir başka çılgın projeyi gerçekleştiriyoruz" diyen Bağış, "Marmaray da çok çılgın bir projeydi. Bolu Tüneli de çok çılgın bir projeydi. Ücretsiz ders kitabı dağıtmak da çılgın bir projeydi. Türk lirasından 6 sıfır atmak da çılgın bir projeydi. Kişi başına düşen geliri 2 bin 300 dolarlardan 11 bin dolarlara taşımak da çılgın bir projeydi. Aslında çılgınlık ruhumuzda var, karakterimizde var' ifadelerini kullandı.