Ayasofya ibadete açılsın mı?

Kocaeli"de üç kişi, bir anket yapmış ve yüzlerce kişiye sormuşlar: "Ayasofya yeniden ibadete açılsın mı?"

Cevap verenlerin yüzde 97,25"i "Açılsın" demiş.

Silindir çoğunluk!

Bu sonucu TBMM"ye göndermişler; dilekçeye Sultan Fatih"in "Ayasofya Vasiyeti"ni de eklemişler.

Ardından, Meclis Dilekçe Komisyonu"na aynı talebi içeren bir sürü dilekçe ulaşmış.

Öyle bir anketi ülke çapında yapsak da sonuç pek farklı çıkmaz.

En fazla yüzde üç, beş; bilemediysek on civarında kişi itiraz eder.

O kadar zayiat, kadı kızı saçlarını tararken de olur.

*

Yağmur Atsız, bir süre önce şöyle yazmıştı: "Osmanlı İmparatorluğu ne zaman sona ermişdir sorusuna bâzıları 23 Nisan 1920 ve bâzıları 29 Ekim 1923 cevâbını verirler sanıyorum.

Ama bana soracak olursanız 24 Kasım 1934 derim."

Öğretmenler Günü ile bir alakası yok, o tarih Ayasofya"nın müzeye dönüştürüldüğü tarih.

Fakat emin olun, Öğretmen Günü 80"li yıllarda kutlamaya başlanmasına rağmen, onu da Atatürk"e bağlamak ve "Müzeye dönüşmesini Öğretmenler Günü"ne yetiştirelim" türünden bir sözü olduğunu iddia etmek mümkün.

Zira müzeye çevirme kararının da sahte olduğu bu derece bariz.

*

Ayasofya için İstanbul Müzeler Müdürü Aziz Ogan başkanlığında dokuz kişilik bir heyet kurulur.

Bu komisyonun Ayasofya"yı müze yapma konusundaki kararı Atatürk"e intikal edince, çok kızar.

Yine de bir yolu bulunur ve katakulli ile kararname çıkartılır.

Atatürk"ün imzasının taklit edildiği ve kararname numarasının geriye yönelik olduğu da artık biliniyor.

Katakulli dedik ama daha büyük çaplı bir iş var ortada.

Yeniçağ"da Hasan Demir"in iki buçuk yıl önceki yazısında belirttiği gibi "Atatürk"e rağmen" cami olmaktan çıkartılıp, müze haline getirildiğini tarihî vesikalar ortaya koyuyor.

*

Müzeye çevirmek suretiyle onu "bütün insanlığa mâletmiş olmak" bahanesi ileri sürülür.

Bu fikirden hareket edersek Süleymaniye, Sultanahmet, Selimiye gibi eserleri nasıl değerlendireceğiz?

Veya dışarıdaki eserlerle ilgili olarak, Atsız"a tekrar bakalım:

"Notre Dame Paris yâhut Roma"daki Aziz Petrus Katedralleri müzeye çevrilmedikleri için bütün insanlığın mirâsına dâhil değil mi? Bu mantıkla Dolmabahçe Sarayı"nı da otel yapsak ne lâzım gelir?"

*

Yaklaşık 500 yıl cami olarak hizmet veren Ayasofya"yı hangi kuvvetin müzeye çevirdiği, nasıl bir baskı yaşandığı bir gün ortaya çıkacaktır.

Bugün ise hiçbir baskıya maruz kalmadıkları halde, Ayasofya"nın cami olmasını gereksiz bulanların psikolojisini anlamakta zorlandığımı ifade etmek isterim.

"Yahu arkadaş, biliyorsun bizim camiyle, namazla bir ilgimiz yok. Müze olarak devam etse ne olur, etmese ne olur?" demek de pek zayıf bir mazerettir, sakat bir bakış açısını yansıtır.

Hâkimiyetin sembolü olan eserlerin konumu, kişisel yaklaşımlarla şekillenemez.

*

Bazıları istediği kadar inkâr etsin, Batı"dan bakınca, hepimiz hâlâ Osmanlı"yız... Hem de katıksız.

"Uluslararası Ayasofya Kilise Bölgesi Organizasyonu" isimli bir örgüt olduğunu, mensuplarından iki yüz kişi Ayasofya"da ibadet etmek isteyince öğrenmiş ve hep birlikte hayret etmemiş miydik?

Kafamızı kuma gömmekle, dışarıda olup bitenleri ortadan kaldıramayız.

Daha önce sormuştum, tekrar edeyim: Fatih, Ayasofya müze olsun diye mi almıştı İstanbul"u?

Bir ara, vaktiniz müsait olunca "Ayasofya Vasiyeti"ne göz atın.

Orada "Beş yüz yıl sonra cami olmaktan çıkarılsa da olur" gibi bir ibare var mıdır dersiniz?

*

Durumun iyi kavranması için biraz daha netleştirelim ve basit bir örnek verelim:

Bedelini verip bir araba alıyorsunuz. Satıcı firma yetkilisi size diyor ki "Bu arabayı istediğin gibi kullanabilirsin ama sakın vites koluna dokunma!"

Ya da "Yan koltuğa hiç kimseyi oturtma! Orada Henry Ford"un büstü duracak daima!"

Kabul eder misiniz? Elbette etmezsiniz.

Basit bir araba söz konusu iken böyle bir sınırlama saçma duruyor da sıra koskoca ülkeye gelince ne oluyor?

*

O halde sorulara devam...

Sizce biz bu şehri alırken, bedelini ödemedik mi?

Sınırlarımıza hâkim miyiz, değil miyiz?

Hâkimsek, nerenin müze nerenin cami olacağına kim karar verecek?

Ezici çoğunluğun isteğini yok saymak kimin haddine?