Kırgız yönetmen Kasiet Dcoldoşbekova 'Yalnızlık' filminde dünyayı güzelleştiren iyilik duygusuyla yalnızlığı bir araya getirdi. 3. Alemlere Rahmet Uluslararası Kısa Film Yarışması'nda birincilik ödülünü kazanan Dcoldoşbekova yalnızlığın üstesinden ancak iyilikle geleceğimizi söylüyor.
Her birimiz daha iyi hayatlar kurmak için evimizden ayrılıp büyük şehirlere göç ederiz. Ancak hiçbirimiz arkamızda bıraktığımız insanların hangi duygularla yüzleşeceğini düşünmeyiz. 22 yaşındaki taze yönetmen Kasiet Dcoldoşbekova ilk kısa filminde bu konuyu ele aldı ve işlediği yalnızlık teması onu birinciliğe taşıdı. Siyer Vakfı tarafından düzenlenen 3. Alemlere Rahmet Uluslararası Kısa Film Yarışması'nda çektiği filmiyle birinci olan Kasiet, Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi'nden daha yeni mezun olmuş. Şuan ise Marmara Üniversitesi Radyo Televizyon Bölümü'nde yüksek lisans yapıyor. 'Yalnızlık' ismini verdiği filmi de aslında onun üniversite bitirme tezi. Film için kendi doğup büyüdüğü köyü seçen Kasiet, 70'li yaşlarda olan Maryam teyzenin günlük hayatını perdeye taşıyor. Yönetmen, evinde hissettiği yalnızlık hissinden kurtulmak için herkese yardım eden Maryam teyze için şunları söylüyor: “Bazıları yalnızlığı yüzünden çevresindekileri zehirler. Bazı bireyler ise çevresine yardım ederek onların merhametine sığınır. Maryam teyze merhamete sığınmayı seçiyor.”
Üniversitedeyken Kırgızistan'daki küçük ilçeler hakkında bir projeye katılmıştım. Seçtiğim konu gençler ile yaşlılar arasındaki ilişkiydi. Talas şehrine gidip yaşlılarla muhabbet etmiştim. İlk kez orada yaşlılarınn köyde yalnız kaldığını, gençlerin ise daha iyi bir hayat için şehre göçtüğünü fark ettim. Yalnızlık hissiyle iç içe yaşayan büyükler ve şahit olduklarım her zaman aklımda takılı kaldı. Bununla ilgili bir şeyler yapacağımı biliyordum ama hissettiklerimi nasıl anlatacağımı bilmiyordum. Daha sonra hocalarımın da yardımıyla bir yıl içerisinde senaryoyu toparladık.
Yaşımız ilerledikçe yalnızlık hissi bize daha fazla yaklaşmaya başlıyor. Hayatımızda bulunan herkes birer birer bizi terk ediyor. Anne babaların büyütüp emek verdiği çocukları onlardan ayrı bir hayat kuruyor. Çocukkense bu yalnızlığı asla hissetmiyoruz. Çünkü anne baba her zaman bizimle ilgilenir, arkadaşlarımız yanımızdadır. 50 yaşlarından sonraysa herkes büyür, tüm o okul, iş arkadaşları gider ve yalnızlık başlar.
- Sizce biz de yalnız mıyız?
- İstanbul'da insanlar hep bir yerlere yetişme telaşında. Bana ilk etapta bu koşuşturma fazla gelmişti. Artık ben de ayak uydurmaya başladım. İnsan sayısı çoğaldıkça yardımseverlik azalıyor. Haliyle yalnızlık hissi de artıyor. Bu şehirdeki herkes muhakkak yalnızlık hissiyle yüzleşmiştir.
Tez danışmanım televizyon sektöründe ünlü bir isim. Kendisine hocamdan ve senaryomdan bahsettim. Sonrasında ben hiçbir şey demeden kendisi hemen başrolü oynamak istediğini söyledi. Daha sonra bir kaç defa evine gidip senaryo üzerine çalıştık. Çocukken kendisini hep dizilerde görürdüm. Bir gün benim filmimde oynayacağı hiç aklıma gelmezdi.
Filmde yalnız yaşayan bir büyükanne var ama neden tek başına olduğu her zaman bir soru olarak izleyicinin aklında yer ediyor. Bunun için belirli bir sebep göstermiyoruz. Zaten bizim için önemli olan neden yalnız kaldığı değil, bu yalnızlığı nasıl aştığı. O yüzden Maryam hiç eve kapanmıyor.
O bir anne, aynı zamanda büyükanne. Kalbi yalnızlık hissiyle dolu ama bunu sadece kendi odasında, soğuk duvarların arasında hissediyor. Maryam'ın çocukluğunun geçtiği yer ve komşuları ona bunu hiçbir zaman hissettirmiyor.
Aksine köyde onu sevmeyenler de var. İnsanlar yardım etmekten o kadar uzaklaşmış ki Maryam'in yardımları onları rahatsız ediyor. Bu kadının işi yok mu, neden ortalıkta dolaşıyor diye düşünüyorlar. Ama o bunların hiçbirini dinlemeden herkes için elinden geleni yapıyor. Ancak tüm bunlara rağmen akşam eve girdiğinde onu yakalayan yalnızlık hissinden kurtulamıyor. Sokağa bir adım atması ise bu histen kurtulmasına yetiyor.
Sernaryom gereği bize doğal bir ortam gerekiyordu. Seyircilerin göreceği manzara iyi olmalıydı. İstediğim köyün benim büyüdüğüm köy olduğunu fark ettim. Dağlar, akarsular, hayatın içinden komşular... Köydeki komşular çekim sürecinde bize fazlasıyla yardımcı oldu. Asla ekran önüne çıkmamış insanlardı. Ona rağmen performansları çok güzeldi. Filmde küçük rolleri olsa da anne babam da var. Küçükken böyle bir şey yapacağım hiç aklıma gelmezdi.
İnsanın her zaman hayatta secim yapma imkanı vardır. Her insanın mutlu bir hayat geçirmesinin anahtarı kendi ellerindedir. Hatta yalnızlık bile insanoğluna seçim yapma imkanını sunuyor. Yalnızlığı her insan kendi seçimine göre geçirir ve kullanır. Bazıları yalnızlığı yüzünden çevresindekileri zehirlemekle birlikte mutsuz bir hayatı tercih ediyor. Bazı bireyler ise yalnızlığı hissetmemek için çevresine yardım ederek onların merhametine sığınıyor. Çünkü bizi yalnızca iyilik kurtarır. Bir de doğup büyüdüğün yer seni asla yalnız hissettirmez. Belki başka yere gidersin ama oraya yabancı olduğun için yalnızlıktan asla kurtulamazsın.
Yarışmaya katıldığımdan dahi haberim yoktu. Okuldaki eski hocam benim yerime filmimi seçmelere göndermiş. Bu ödülü aldım ama ekran arkasında bir çok ismin emeğiyle gerçekleşti. Sinema hiçbir zaman tek kişinin işi yürütebildiği bir alan değil. İlk olarak hocalarım sonuna kadar yanımdaydı. Ödül yalnızca benimmiş gibi gururlanmak istemiyorum. Okuduğum üniversitenin ödülü
bu aslında. Bazı arkadaşlarım tercümanlık yaptı, bazıları diyalogları yazdı.
