Balkondaki hapishane

"Uzun zaman oldu.

Sabah güneşin doğuşunu ve bizim için adım adım yükselişini izleyemiyoruz.

Akşam güneş batarken rengârenk tablolar sunan ufku da seyredemiyoruz.

Şehir müsaade etmiyor...

Şehir, gün gün, ay ay yükseliyor göğe.

Ufuk betonla kaplanıyor, camla.

Ufuk kapanıyor.

Yön kayboluyor.

Çocuğunuza ufku, ufuk çizgisini göstermek isterseniz eğer,

Şehirde böyle bir yer bulabileceğinizden emin olmamalısınız.

Modern şehir ufku kapatmış, temâşa ve tefekkür imkânı bırakmamıştır.

İnsana yaşama azmi ve ümidi veren bu seyirlik tablolardan mahrumuz artık.

Kaybolan sadece ufuk mu, toprak da öyle.

Toprağı görmek zor, dokunmak muhâl.

Oysa her yağmur sonrasında toprağın kokusunu duymak ne de güzeldi.

Beton kat kat ufku örterken işbirlikçi asfalt da boş durmuyor.

Toprağı örtmekle meşgul, yol yol.

Otomobiller rahat koştursun diye.

Kara, kapkara katranla.

Ufuk kayıp, toprak kayıp

Dere yok, ağaç yok, koru yok.

Şehirde kim kaldı söyler misiniz?

Sahi şehir kime kaldı?"

(Yazının giriş kısmını Semih Akşeker"den aldım. Akşeker"in yazısı Tanıl Bora"nın derlediği İletişim Yayınları arasında çıkan (2013) "Milyonluk Manzara-Kentsel Dönüşümün Resimleri" adlı eserde yer alıyor. "Modern mimari ve yitirdiklerimiz" Doğrusu bu kitaptaki fotoğraflardan çok etkilendim. Akşehir"in yazısı da güzel. Konuyla ilgilenenlere kitabı tavsiye ediyorum).

Sizi takıldığınız bu hapishanede oyalamak, teskin etmek belki de bir plasebo vermek için, sizi sahte bir mutluluğa taşımak için neler yapılıyor neler.

Şöyle deniyor meselâ:

Eşe dosta hava atacağınız bir bahçeniz ya da geniş bir terasınız olmasa da olur.

Ufacık bir balkon köşesinde hatta kimi durumlarda pencere önünde bile kendi bahçenizi yaratabilirsiniz.

Bahar mevsimiyle gelen 20-25 derece aralığındaki sıcaklıklar tohumların çimlenmesi için gayet uygun.

Her mevsim alabileceğiniz tohumlarla istediğiniz bir yeşillik veya domatesi saksınızda yetiştirip dalından kopararak kahvaltınızı bir kat daha lezzetlendirebilirsiniz.

Onu bilmem ama ben bir tabiat âşığı olarak kırk yıldır bir yazıhanenin dört duvarı arasında nefes almak üzere cam kenarında çiçek yetiştiriyorum.

Sirkeci"deki yayınevinin bir odası Boğaz"a bakıyor ve iyi güneş alıyordu. Orada yirmiye yakın açan çiçek saksım oldu. Bitki güneşi görecek, yoksa boynunu büker. Onlarla avunuyordum.

Bu beton şehir hapishanesinden kurtulup şöyle dere-tepe dolaşamadığımdan, bir pınar suyu içemediğimden, bir dağ armudu yiyemediğimden, yere sırtüstü uzanıp bulutlara bakamadığımdan, bir kır çiçeği koklayamadığımdan bu saksılarla idare ediyordum.

Şimdiki yayınevinde bulunan odamın penceresi güneş almıyor. Zaten beş altı saksı konabilir önüne. Ben de açelya, Çin gülü vb. gibi fazla güneş istemeyen saksılar koydum. Yılbaşı çiçeği tomurcuk veriyor ama yeterli güneş alamadığından tomurcuklar açamadan dökülüyor.

Evimin daracık balkonunda toprak saksılarda maydanoz, domates, biber vb. yetiştirmeye çalıştım. Evet filiz verip beni sevindirdiler. Gidip gelip kokluyordum. Ama meyve. Eh bir iki tane o da gelişmedi pek.

Bu neye benziyor biliyor musunuz?

Bazı fabrikaların, köşklerin önünde zincirle bağlı Kangal köpekleri görüyorum. Kederli, yorgun, bezgin gözlerle etrafa bakınıyorlar.

Bir Kangal"ı sürüden ayırmak, çocuğu anasından ayırmak gibidir. Onun en mutlu olduğu an sürünün yanında, önünde yürüdüğü; tepelik bir yere çıkıp ufukları vakarla seyrettiği zamandır.

Kangal"ı bozkırdan ayırdınız mı küser. Yaşar ama saksıdaki domates gibi yaşar.

Biz beton şehir insanı hür değiliz. Bunun bile farkında değiliz.

Yaşayıp gidiyoruz işte.

Terasta sebze, balkonda çiçek yetiştirerek. Bu aldanışı süsleyip-püslersiniz. Hatta size bazı sitelerde "hobi bahçesi" verirler. Yalancı emzik gibi.

Bunların hepsi boştur.

Modern teknolojik medeniyet insanı topraktan kopararak ona en büyük kötülüğü yapmıştır.

Yani ölmeden mezara koyup, ruhu cesetten ayırmıştır.

"Şehrin insanı, şehrin insanı, şehrin

Bozuk paraların insanı, sivilcelerin"