Tüketici kredi sözleşmeleri yönetmeliğinde yapılan değişiklikler neler? İşte kredi kullanacaklara sigorta rehberi

Tüketici kredi sözleşmelerinde değişiklik yapıldı ve yeni düzenleme Resmi Gazete’de yayımlandı. Ticaret Bakanlığından yapılan açıklamada, değişikliklere ilişkin bilgi verildi. Tüketicilerin taraf olduğu tüketici kredisi sözleşmeleri ve konut finansmanı sözleşmelerine ilişkin sözleşme öncesi bilgilendirme sürecinden başlayarak akdi ilişkinin sona ermesine kadar akdedilen hukuki metinler ve bu metinlere bağlı uygulamaların Tüketici Kredisi Sözleşmeleri Yönetmeliği ve Konut Finansmanı Sözleşmeleri Yönetmeliği'nde tüketiciyi koruma amacı ile emredici nitelikte sıkı kurallara bağlandı.

Tüketici kredi sözleşmeleri yönetmeliğinde yapılan değişiklikler neler?

Resmi Gazete'de bugün yayımlanan karara göre tüketici kredisi sözleşmeleri ile konut finansmanı sözleşmeleri, sigortalı ve sigortasız olarak hazırlanacak karşılaştırmalı ödeme planıyla teklif edilebilecek. Değişiklikle tüketici kredisi sözleşmesi, kredi ile ilgili olanlar hariç yan finansal ürün ve hizmetlerin satın alınması şartına bağlanamayacak. Uygulama 1 Ocak 2023'te başlayacak. İşte son dakika haberlerinin detayları...

Tüketicilerin finansal okuryazarlığının düşük olması nedeniyle cayma hakkı kullanımı için gerekli olan bildirim yapılmadan 14 gün içinde kredi borcunun tamamını erken ödemeleri durumunda da cayma hakkını kullandıkları kabul edilerek, işlemiş faizle kamu kurumları veya üçüncü kişilere ödenmiş ücretlerin dışında iadesi gerekli ücretlerin tüketicilere iade edilmesi sağlanarak ekonomik menfaatinin korunması amaçlandı.
Kredi kartı veya kredili mevduat hesabı gibi belirsiz süreli kredi sözleşmelerinde yapılan faiz oranı indirimin uygulanabilmesi için 30 gün öncesinde bildirim yapılması şartı kaldırılıp, akdi faiz oranının düşürülmesi durumunda da bu değişikliğin tüketiciye bildirildiği döneme ilişkin son ödeme tarihinden itibaren uygulanabilmesine imkan sağlanarak, tüketicilerin katlanmak zorunda kalacakları faiz yükünün azaltılması hedeflendi.
Kredinin kullanılabilmesi şartı olarak paket şeklinde sunulan ürün ve hizmetler ile sigortaların uygulamada yoğun tüketici şikayetlerine neden olduğu hususu dikkate alınarak, yapılan düzenlemeyle farklı faiz oranlı kredi tekliflerinden indirimli olanın seçilebilmesi için kredi verenin şart koştuğu kredi bağlantılı sigortalar dışında tüketicinin ihtiyaç duymadığı ve yararlanmayacağı yan finansal ürün veya hizmet alım şartı yasaklanarak, kredi nedeniyle tüketicilerin katlandığı maliyetler ve uyuşmazlıkların azaltılması planlandı.
Sigortalı ve sigortasız kredi tekliflerine ilişkin kredi bağlantılı sigortalarla ilgili olarak, sigortasız kredi seçeneğinin de tüketiciye teklifi halinde krediyle bir paket oluşturacak şekilde kredi bağlantılı sigorta yaptırılmasının kredi sözleşmesinin bir şartı olarak tüketiciden talep edilebileceği kararlaştırıldı.
Söz konusu sigortaların sadece kredi borcunun geri ödenme teminatını sağlama amacıyla meblağ sigortalarında kalan borç tutarı ve vadesiyle uyumlu olması gerektiği belirtildi.
Aynı riskin teminatını sağlayan yalnızca bir sigorta yapılabileceği hükme bağlandı.
Tüketicinin istediği sigorta şirketinden sağladığı, kredi tutarı ve süresiyle uyumlu, riskin gerçekleşmesi durumunda birinci derecede alacaklısı kredi kuruluşu olan poliçenin kredi verenin iradesine bağlı olmaksızın kabul edilmek zorunda olduğu hususları düzenlendi.

8 soruda kredi kullanacaklara sigorta rehberi

Yeni düzenleme ile bankalar kredi verirken başta hayat sigortası olmak üzere kredi ile bağlantılı konut, taşıt gibi sigortaları zorunlu tutamayacak. Örneğin, bankadan konut kredisi kullanacaksınız; banka kredi ile birlikte hayat sigortası ve konut paket poliçesini zorunlu olarak yapamayacak. Yeni düzenleme ile tüketicinin yazılı olarak veya kalıcı veri saklayıcısı ile açık talebi olmaksızın kredi bağlantılı Sigorta yaptırılamayacak.

Bulunacak. Bankalar, kredi verirken sigorta konusunda tüketiciye iki ayrı paket sunacak. Biri, kredi ile bağlantılı sigortaları da içeren paket; diğeri ise sigortasız paket. Örneğin, taşıt kredisi alacaksınız, banka hem hayat, kasko, Trafik sigortalarını kapsayan bir kredi paketi sunacak hem de sigortaları içermeyen sadece krediyi içeren bir paket sunacak. Sunulacak teklifte kredi bağlantılı sigortaların ismi konut sigortası, araç sigortası, hayat sigortası gibi, süresi ve sigortanın her sene yenilemeli olup olmadığı teklifte detaylı yazacak. Yeni düzenleme ile banka kredi verirken tüketiciye; ‘Sigortalı Tüketici Kredisi Sözleşmesi Teklifi’ ve ‘Sigortasız Tüketici Kredisi Sözleşmesi Teklifi’ni kapsayan ‘Tüketici Kredisi Tercih Formu’ imzalatacak.

Yapamayacak. Bankalar sadece kredi ile bağlantılı sigortayı tüketiciye önerebilecek. Örneğin, konut kredisi kullandınız, banka hayat ve konuta ilişkin sigortaları tüketiciye sunabilecek ancak ferdi kaza, riskli hastalıklar gibi diğer sigorta ürünlerini teklif edemeyecek.

Kredi işlemi bankadan yapılırsa tüketicinin sigorta talep ettiğine dair yazılı onayı alınacak. Kredi işlemi şubeye gitmeden uzaktan yapılıyorsa bu sefer telefon veya mesaj ile onayı alınacak ve banka bu onayı veri saklayıcılarında tutacak.

Hayat ve kredi ile bağlantılı sigortaları banka talep edebilir. Ancak tüketici kredi kullandığı bankadan sigorta yaptırmak zorunda değil. İstediği yerden sigortayı yaptırıp, bankaya verebilir. Daha açık bir anlatımla; tüketici, kredi tutarı ve süresiyle uyumlu, dain-i mürtehini (alacağa karşılık teminat sağlamak amacıyla bir mal üzerinde kurulan maddi hak) kredi kullanılan banka olmak üzere, başka bir yerden yaptıracağı sigorta poliçesini bankaya verebilir. Bu şekilde yapılan sigortayı da banka kabul edecek ve banka sigortanın teminat tutarı, süresi ve dain-i mürtehin kaydı dışında bir başka koşul talep edemeyecek. Örneğin, taşıt kredisi kullanacaksınız, banka da hayat sigortası, kasko ve trafik sigortası istedi. Hayat sigortasını bir başka sigorta şirketinden, kaskoyu bir başka şirketten, trafik sigortasını da başka şirketten yaptırıp bankaya sunabilirsiniz, banka tüm bu sigortaları kabul etmek durumunda.

Yapamaz; kredi bağlantılı sigortanın kredi konusu ile uyumlu olması zorunlu. Krediye ilişkin aynı teminatı içeren birden fazla sigorta da yapılamaz, istenemez. Kredi tutarını aşan sigorta da yapılamaz.

Bankanın tüketiciyi riskli görüp, kredi vermeme hakkı olduğu gibi bankanın daha yüksek faiz oranları veya daha ağır kredi şartları öne sürme hakkı da var.

Mutlaka olacaktır. Banka, kredi verirken sigortayı kendi yaparsa daha düşük faizli kredi teklif edebilir ya da başka bonuslar sunabilir.