Kaynak yabancı

Türkiye''deki temel sorun "İslâm''ı ne yapacağız?" sorusuna indirgenebilir. Son birkaç yıldır meydana gelen olaylar temelde bu soru etrafında üretilen düşüncelerin eyleme dönüşmüş biçimi. Dün ifade ettiğimiz gibi, inançlı kesim içinden münferit olumsuz örnekler bir tarafa bırakılırsa, pozitivizmin etkisi altındaki aydınlar, tam bir çifte standart sergileyerek, İslâmî olan her şeye ters bakıyorlar.

Buna hiç kuşku yok da, biz yine de kaçınılmaz soruyu soralım: Acaba, bu tavır bütünüyle ''yerli'' mi?

Bugün yaşanılan ürkütücü ortamda, yerli örneklerden hareketle edinilmiş korkuların, kişisel okumalar sonucu saplanılan yanlışlıkların da bir biçimde payı vardır elbette. Kılığı ve kıyafetine bakarak ''dindar'' bir kimlik yakıştırdığı komşusunun hatalı davranışları, yan bakışı veya sözleri yüzünden, ''İslâmî'' olan her şeyi ''tehlike'' görenler olabilir. Ya da, sorunu siyaset alanına taşıdığımızda, o kimliğin yakıştırıldığı kişilerin bazı tavır ve eylemlerinden duyulan rahatsızlık, o kişilerin çatısı altında toplandığı partinin siyasî hayattaki kazanımlarını kendi varlığına bir tehdit olarak görme hissi de düşmanlık uyandırmış olabilir.

Ancak, her bir kötü örnek yanında kolayca müşahede edilebilecek yüzlerce ''nümune şahsiyet''in varlığı, çeşitli adlar altında faaliyet gösteren gönüllü kuruluşların fedakârlıkları, dinî eğitimden geçmiş kişilerin toplum içerisinde ''korkulacak'' bir davranışlarının görülmemesi, siyasetin kendi rekabetçi ve istismara açık özelliklerinin kolayca anlaşılabilirliği, ''yerli'' korku ve endişeleri yersiz kılıyor. Bu toprakları paylaşan insanların, ''birarada yaşama'' tercihleri çerçevesinde, karşısındakilere ve onlara atfedilen inanç sistemine düşmanlık duymaları için ''gerçekçi'' ve ''somut'' bir sebep bulunmuyor.

Acaba, topluma giydirilen endişe ve korkular ''yerli'' olmaktan çok ''yabancı'' olmasın? Yabancı kaynaklı tepkilerle uyandırılmış endişelerin esiri miyiz yoksa?

Bu soruları hak edecek emârelere sahibiz. Komünist sistemin çöküşünden sonra, Batı''da, sırf eski bloğu daha da genişleterek ayakta tutabilmek için ''yeni düşman'' arayışı içine girildiği biliniyor. Bunun ilk işareti, 1990 yılında, İskoçya''nın Turnberry kasabasında yapılan NATO zirvesinde, evsahibi İngiltere''nin başbakanı Margaret Thatcher''in yaptığı konuşmada alınmıştı. Thatcher''in, "NATO için yeni düşman İslâm Dünyası''dır" dediği zirve kayıtlarına geçti. Batı, o günden beri İslâm Dünyası''na karşı ''farklı'' davranıyor.

On yıl öncesine kadar İslâm sözcüğü ile terör arasında birebir ilişki kurulduğu görülmezdi. İran''da gerçekleşen devrim sonrasında doğan rahatsızlığa rağmen, ABD ve başını çektiği Batı bloğu, İran''dan hareketle İslâm ile terör arasında doğrudan bir bağlantı kurmaya kalkışmadı. Ancak, bugün, son on yılın eseri olarak, ''terör'' denilince akla hemen İslâm, ''terörist'' denildiğinde de Müslümanlar geliyor. ABD''nin Oklahoma kentinde bir resmî binada bomba patlayınca altına ateş verilen cadı kazanında, gerçek ortaya çıktıktan sonra bile, Müslümanlar kaynatıldı.

Önemlidir: Önceki gün bir özel üniversitede açılış dersini veren emekli Org. Çevik Bir, Türkiye''deki ''irtica mücadelesi'' ile "NATO''nun yeni oluşturduğu tehdit stratejisi" arasında ilişki kurdu (Cumhuriyet, 12 Ekim 1999). NATO''nun ''yeni tehdit değerlendirmesi'' içerisinde önemli bir yer tuttuğu anlaşılan ''İslâm'' konusundaki tavır, bir NATO üyesi olan Türkiye''de, muhtemelen, ''irtica'' kavramı ile karşılanıyor. ''28 Şubat süreci'' biçiminde karşımıza çıkan gelişme, daha çok bu sebeple, Batı''dan esen rüzgârlardan destek alıyor ve sonuç itibariyle Batı''nın genel stratejisine tam bir uyum teşkil ediyor.

''Temel sorun'', bu tahlil ve tespitin akla getirdiği gibi, yerlilikten uzak yabancı kaynaklı bir oluşum ise, bugüne kadar geliştirilen karşı tedbirlerin, ikna ve geriletme manevralarının başarılı olmamasının sebebi daha kolay anlaşılır. Yabancı esinli ve çok genel çaplı bir ''strateji'' ile irtibatlı politikalar, yerli çabalarla, ya da stratejiye içeriden destek verenleri ikna etmeye, geriletmeye çalışılarak boşa çıkartılamaz.

İlk bakışta, içimizden bazı ''yerli'' ağızların, üzerinde yaşadıkları topraklardaki ''yerli'' örneklere bakarak sessizce dile getirdikleri bir soruymuş gibi algılanan "İslâm''ı ne yapacağız?" sorusu, aslında daha uzak bir coğrafyada yabancı zihinler tarafından sorulmuş ve cevabı ''orada'' verilerek gereği çoktan ''burada'' uygulamaya konulmuş görünüyor.

Bunu bilmekte yarar var.