Partiler ne kadar samimi?

Her seçimde olurdu, bu defa, 28 Şubatın etkisiyle, farklı bir durum beklentisi vardı; ancak kampanyanın son haftasına girilirken, tek maddelik o bildik gündem yine tartışmaların odağında: Din ve siyaset... Hemen her parti, dini ve dince kutsal unsurları kullanıyor, dindarları rahatsız etmeyecek bir duruşu benimsiyor; bu arada rakiplerini ''din istismarcılığı'' ile itham etmekten de geri durmuyor...

En çarpıcı örnek CHP. Son üç yıl dindarlar açısından bir kâbus gibi geçtiyse, bunda, altı oktan biri olan lâiklik kartını elinde tutan CHP''nin büyük katkısı olmuştu. CHP genel sekreteri Adnan Keskin''in 28 Şubat sürecindeki açıklamalarını hatırlayın yeter. CHP kampanyada Adnan Keskin''i sütre gerisine çekti; parti adına konuşanlar dindarları rencide edecek tek bir cümle sarf etmiyorlar; genel başkan Deniz Baykal, geçmişin ''lâikçi'' üslubunu terk etti... Yıllardır kendisi gibi düşünenlere bizim tekrarlayıp durduğumuz, "İslâm dini, bir partinin çatısı altına sığmayacak kadar yücedir" görüşünü bile dile getirdi Deniz Baykal...

Sol partiler arasında dindarlara ilk açılımı yapan siyasetçi Bülent Ecevit''tir. Bu seçime dindarlara ters gelmeyecek bazı kişileri de aday göstererek giriyor DSP. Abdullah Öcalan''ın yakalanıp ülkeye getirilmesi ile başlayan sürecin DSP''nin lehine çalıştığını herkes görüyor; oysa, bu seçimin ''yükselen yıldızı'' olmasını, büyük çapta, liderinin dini bir cemaatle girdiği yakın ilişkiye borçlu DSP. DSP''nin oranı seçimde yukarıya doğru kıpırdayacaksa, bunu, bugüne kadar sol bir partiye oy vermeyen muhafazakâr seçmenin, o ilişki sebebiyle kırılan direncine borçlu olacak...

Merkez sağda da kapışma daha çok din konusunda oluyor. ANAP lideri Mesut Yılmaz, vaktiyle karşı çıktığı İmam Hatiplerin kapatılmasına, zorunlu eğitimi ''kesintisiz'' sekiz yıla çıkartan yasayı Meclis''ten geçirerek sebep olduğunu unutmamızı bekliyor. Kendisinin başbakanlığı döneminde dörtbinden fazla Kur''an Kursu''nun kapatıldığını da. Mesut Yılmaz siyasi yasaklı Necmettin Erbakan''ı itham ederek FP''nin önünü kesme kolaycılığına sapıyor. FP ve DYP''yi ''din istismarı'' ile de suçlamaktan geri durmuyor ANAP lideri.

DYP liderinin dini motifleri sıkça kullanması, mitinglerine katılan kadınlara başörtüsü dağıtması da dikkatten kaçmıyor. Adaylarını seçerken ''muhafazakâr'' olanları özellikle tercih etmediğini belli etmişti Tansu Çiller, bu bakımdan, eylemiyle destekli olmayan sözlerinin bu alanda fazla inandırıcılığı yok. O da, FP''yi, geçmişteki yaptıkları (veya yapmadıkları) sebebiyle dindarlara şikâyet ederek oyunu artırmanın peşinde.

FP bu seçimin din konusunda en dikkatli partisi. FP genel başkanı Recai Kutan, mitinglerde, ara sıra başörtüsü mağdurlarını hatırlatsa ve televizyon programlarında sorulması üzerine temas etse bile, dinle ilgili konular FP tarafından propaganda unsuru olarak pek kullanılmıyor. FP, eski alışkanlıkla yapıldığı anlaşılan ''din istismarı'' ithamlarını hiç hak etmiyor.

Partilerin din konusunda hassasiyet göstermeleri anlaşılır bir durum. Saygın kuruluşlar tarafından yapılmış bütün anketler, Türk toplumunun ''muhafazakâr değerlere'' önem veren yapısını açığa vurmakta. Alman Konrad Adenauer Vakfı''nın anketi, gençlerimizin bile, büyük oranda ''dindar'' olduğunu gösterdi. Bir özel kuruluşun değerler araştırmasına göre, Türk toplumunun ortak paydaları arasında ''dindarlık'' da bulunuyor. Her dört CHP''li seçmenden biri "Dindarlık benim için önemli" demekte; inanç özgürlüğünü ''çok önemli'' (yüzde 48.1) ve ''önemli'' (35.8) bulan CHP''li seçmen toplamı yüzde 83.9.

Seçmenin elinde partilerin din konusunda samimiyetini ölçecek bir âlet bulunmuyor; geçmişte dindarları üzen davranışlar sergilemiş partiler ve liderler de bu bilinmezlikten yararlanmaya bakıyorlar zaten. Ancak, Türk seçmeni, özellikle muhafazakârlar, görüntüden çok içeriğe, lâftan ziyade icraata bakarak oy kullandılar bugüne kadar; bundan böyle de aynı çizgiyi sürdüreceklerine kuşku yok.

Bakalım, yanılacak mıyız?