Teğet geçti
Fehmi KoruYeni Şafak Gazete Yazarı
00:00, 10/04/2001, Salı • Yeni Şafak Haber Merkezi
Susurluk''u ayağa kaldırıp önceki gece sabaha kadar uyutmayan ''tecavüz edilen çocuk'' olayında yeni perdeyi herhalde duymuşsunuzdur: Otopsiyi yapan doktorlar ''tecavüz'' iddiasının doğru olmadığını tespit ettiler... Oysa, "Kürtleri ilçemizden kovalım" histerisine, sahibi Diyarbakırlı olan bir dinlenme tesisinde çalışan bir işçinin 11 yaşındaki küçük bir kız çocuğuna ''tecavüz ettiği'' iddiası yol açmıştı...
Susurluk''ta geceboyu yaşananlar, Türkiye''deki dengelerin ne kadar ''kırılgan'' olduğunun çarpıcı bir göstergesi. ''Tecavüz'' ve ''öldürme'' iddiası gerçek, mütecaviz ve kâtil Diyarbakırlı olsa bile, konunun ''etnik'' bir parçalanmışlığa yol açması gerekmezdi. Hiç değilse bir yönüyle ''gerçek olmadığı'' anlaşılan bir iddianın ortalığı karıştırabildiği bir ülke burası. İnsanlar sonradan utanacakları eylemlere kolayca itilebiliyorlar...
Ekonomik krize itiraz eden haklılığı tartışılmaz esnaf eylemleriyle hareketlenen bir dönemde, sokaktaki öfkenin başka bir yöne doğru sevk edilmek istendiği belli... Susurluk''taki gibi ''kendiliğinden'' görüntülü davranışlar geçmişte de yaşanmıştı. 12 Eylül öncesinin Çorum olaylarında ilk kıvılcımı kimin çaktığı bugün bile tam bilinemiyor. Kahramanmaraş''ta yüzyıllardır barış içinde yaşayan insanlar, kendilerini, farklı kamplarda bulabilmişlerdi birdenbire. Bir iddia ortalığı karıştırmaya ve insanların yapay oluşan saflarda yerini almasına yetiyor; darbe tarihlerine küçük bir dipnot olarak geçmek üzere...
''Darbe'' sözcüğünü boşuna kullanmış değilim; Türkiye''de bugün, bazı çevreler, ısrarla müdahale beklentisi içindeler. Hemen her gelişmeyi geçmişteki olaylara benzetip bu defa da aynı sonucun beklenmesi gerektiğini ileri sürüyorlar. Ellerinde malzeme de az değil: Her üç müdahale öncesinde ekonomiye neşter atıldığı ve Türk lirasının değerinin düştüğünü biliyoruz... Sokaklar, o dönemlerde de, "Hükümet istifa" avazeleriyle çınlıyor, iktidarlar kudretten düştüklerini, siyasiler itibarlarının yerlerde süründüğünü fark edemiyordu. Derken, ''toplumsal barışı'' sarsan ideolojik olaylar yaşandı her üç dönemde de... Hepsi birarada, bunlar, Türkiye''deki müdahalelerin görünür sebeplerini oluşturdular...
Geçmişle kurulan paralellikler Türk siyasi tarihinin ''determinist'' bir okunmasıyla ilgili; benzer olayların benzer sonuçlar vereceğine inanan bir anlayış bu. Oysa, 12 Eylül müdahalesini planlayanların, "Olaylar bahaneydi, onlar olmasa da müdahale gelecekti" türü açıklamaları biliniyor. Bir başka gerçek de şu: Üçü doğrudan, biri ''post-modernist'' dört müdahale, demokrasiyi kesintiye uğratmanın yüksek bir bedeli olduğunu herkese öğretti. Böyle bir ortamda, ''darbe'' ve ''müdahale'' gibi sözcükleri telâffuz etmek yersiz kaçıyor...
Sosyal dengelerin ne kadar ''kırılgan'' olduğuna işaret eden son Susurluk olayı, ekonomik bunalımla boğuşan, yabancı etkilere olağanüstü açık hale gelmiş ülkemizde, umutların yeniden yeşermesini arzu edenlerin dikkatli davranmaları gerektiğini hatırlatıyor. ''Kışkırtmalar'' köşebaşında bekliyor; Susurluk gibi ''uyum'' içerisinde yaşayan yol insanlarını geceboyu uyutmayan olaylar herkes için bir ''alarm'' görevi yapmalı...
Bazılarının, belli konulara hassasiyet duyan odakları kışkırtacak olaylar beklentisi içerisinde oldukları fark ediliyor. Yeşil bayraklı Derviş Mehmet, zulasındaki afyona ve geçmişindeki kirli ilişkilerine bakılmaksızın, tarihe ''Menemen olayı'' olarak geçen kara sayfalara adını yazdırdı; bazıları bir-iki sahtekâr bulabilseler ortalığa salmakta hiç tereddüt etmeyecekler... Bu belli. Türkiye''de ziller, ancak ''etnik'' ve ''dini'' özellikli saflaşmalar sonucunda çalmaya başlıyor çünkü...
Susurluk bir teğet geçme olayıdır ve fazla gecikmeden gelen otopsi sonucu, doğusu ve batısıyla ''kaynaşmış bir kitle'' olma azmindeki insanlarımıza pişmanlığı erken yaşatmış oldu. Milletin sağduyusu her an üstü açık tutulan yaraların kaşınmasını bu defa engelleyeceğe benziyor. Oyunlara ve kışkırtmalara gelmeyerek, tuzaklara düşmeyerek, ülkeyi karıştırmak isteyenlerin heveslerini kursaklarında bırakmak şart...
Sağduyu her olumsuzluğun üstesinden gelecektir.
Sitemizde çerezlerle kişisel verileriniz işlenir. Zorunlu çerezler dışındaki analitik ve pazarlama çerezleri yalnızca açık rızanızla kullanılır. Ayrıntılar: Çerez Aydınlatma Metni.
Bu yorumu Spam olarak bildirdiniz. Talebiniz değerlendiriliyor.