Doğan da Uzan gibi mi olacak?

Konunun net anlaşılması için hukuk terimleri içerisine girerek konuyu fazla karıştırmamaya çalışacağım. Çünkü eğer bilimsel yaklaşımla yazıyı yazacak olursak konuya kişisel yaklaşımımızı da engellemiş olabiliriz.

Konu kısaca şu:

Doğan Grubu''na maliye tarafından kesilen vergi cezalarından kim sorumlu? Bu sorumluluğa iki ana başlıkta cevap verilebilir. 1-Elbette Aydın Doğan, diyerek suç şahıslara yüklenebilir. 2-Cezalar tüzel kişilere kesildiği için suç Doğan Grubu şirketlerinindir denilebilir.

Burada önce şu tespiti yapmamız gerekiyor: Doğan Grubu şirketlerine kesilen cezalar yargısal aşamasını tamamlamadığı için henüz kesinleşmemiştir. Dolayısı ile mesela vergi kaçakçılığı cezaları diyebiliriz ama Doğan''a vergi kaçakçısı henüz diyemeyiz.

Bir ek açıklama daha yapalım. Vergi idaresi Doğan''dan 4,8 milyar liralık teminat istedi. Eğer bu teminat karşılanamaz ise ne olacak? A-Vergi idaresi teminatı karşılanamaz ve ilerleyen zaman diliminde gelir kaybına uğrayacağına bakarak derhal teminatları paraya çevirebilir. B-Vergi idaresi''nin teminat isteğine karşılık Doğan Grubu yargıya başvurarak temerrüt faizine razı olarak yargılama süreci beklenebilir.

Şimdi ana konumuza yeniden dönelim. Doğan''ın cezalarında suç kimde aranacak? Önce sorunun cevap şıklarına göre olası gelişmelere bakalım.

1-A- Yani suç şahsileştirilerek ceza Aydın Doğan ve diğer şahsi sorumlular üzerine bina edilir. Bu durumda vergi idaresi de teminatları eksik bularak sorumlu kişilerin malvarlıklarına haciz koyarak nakde çevirebilir.

2-A- Yani ceza tüzel kişilere (şirketlere) kesildiği için vergi idaresi şirketleri sorumlu tutarak doğrudan bu şirketlere haciz yoluna gider. Ve teminat eksikliği tamamlanamaz ise bu şirketleri nakde çevirme yolunu tercih edebilir.

Burada vergi idaresi ile Doğan Grubu arasında (B) şıkkının da işleyebileceğini belirtelim. Bu şart altında yargısal sonuç bekleneceği için epeyce bir süre geçecektir. Ama biz özellikle (A) şıkkını, yani teminat eksikliği ile devletin alacağını derhal tahsile geçme olasılığını acil (yakın sorun) düşünüyoruz.

SPK kısa süre önce şirketlerin kefaletleri hakkında düzenlemeye gitti. Şirketlerin ticari faaliyetleri hakkında sınırsız kefalete imkân tanınırken, ana faaliyet konusuna dikkat çekti. Ama aynı SPK yine kısa süre önce Doğan Yayın Holding''in bedelli sermaye artırımına izin verdi.

Şimdi ne olacak?

Yani suçlu vergi idaresinin şu anki ceza duyurularında olduğu gibi tüzel kişiler ise (Doğan şirketler grubu) o zaman cezalar da bu şirketlerden tahsil edilecek mi? Kısaca 4,8 milyar lira ve eski cezalar Aydın Doğan veya borsadan hisse almış Ahmet ve Mehmet ayrımına gidilmeden tüm şirketlerden mi alınacak? Kısaca borsadaki hissedarların da tüm hisseleri elden gidecek mi? Veya suç ve ceza şahsidir ilkesi ile sadece Aydın Doğan gibi sorumluların hisseleri mi nakde çevrilecek?

Burada hukuki bir davada sadece fikir yürütüyor, dün yazdığımız konuyu sürdürüyoruz. Yani Aydın Doğan ile küçük hissedarlar ve Doğan çalışanlarının durumunu sorguluyoruz. Acaba bu sorgulamayı SPK yapıyor mu? Acaba İMKB yapıyor mu?

Eğer devlet “ben yaparım” diyerek alacağına şahin kesilip tüzel kişileri cezalarda olduğu gibi hacizleri de tüzel kişilere keserse, Doğan Grubu hissedarları açısından bir Uzan vakası daha mı yaşanacak?

Şimdi Doğan hissedarları ne yapacak? Halka açıklık kurtaracak mı; yoksa küçük yatırımcı da ne, Aydın Doğan''ı almasaydılar mı denilecek? Doğan''ın cezasına da katlanıp malvarlıklarını onun uğruna heba mı edecekler?

Suçlu kim?

Şahıs mı, şirketler mi?

Biri açıklasın…