Est et Non!

00:0029/11/1999, Pazartesi
G: 10/09/2019, Salı
İhsan Deniz

Bu ülkede eli-yüzü düzgün, estetik idealleri olan, bir misyona sahip sanat-edebiyat-kültür dergisi yapmak/çıkarmak ve hele hele böyle bir dergiyi belli bir periyot dahilinde sürdürmek her zaman mesele olmuştur. Kendine ait söyleyecek bir sözü olmak ve bu sözü sürekli yenileyerek dönüştürmek, dolayısıyla da kendi özgün ''bağlam''ını oluşturmak; bir dergi için kaçınılmaz zorunlulukların başında gelir. ''Dergi''nin olmazsa olmaz şartlarındandır, söz konusu husus..İlk heyecanlar çoğunlukla yanıltıcıdır.

Bu ülkede eli-yüzü düzgün, estetik idealleri olan, bir misyona sahip sanat-edebiyat-kültür dergisi yapmak/çıkarmak ve hele hele böyle bir dergiyi belli bir periyot dahilinde sürdürmek her zaman mesele olmuştur. Kendine ait söyleyecek bir sözü olmak ve bu sözü sürekli yenileyerek dönüştürmek, dolayısıyla da kendi özgün ''bağlam''ını oluşturmak; bir dergi için kaçınılmaz zorunlulukların başında gelir. ''Dergi''nin olmazsa olmaz şartlarındandır, söz konusu husus..

İlk heyecanlar çoğunlukla yanıltıcıdır. Zaman ilerledikçe, o ilk heyecanın yerini genellikle sıkıntılar, problemler, belirsizliklerle dolu endişeler alır. İleriye dönük bir çalışma programından/plânından yoksun, iş bölümünden uzak dergiler, bir süre sonra tıkanmanın veya kendini tekrarın eşiğine gelirler. Derginin varlığı, çıkaran(lar) adına yük olmaya başlar.

Öte yandan, içinde bulunduğumuz ''sanat-edebiyat çevreleri''nin kaotik yapısı ve ilkesizliğe alışmış yapılaşması; kolaycılığa ve sıradan olana verdiği prim; popülist eğilimlerle beslenen ortak duyarlığı; ciddî bir dergi projesinin önündeki belli-başlı handikaplardandır.

Bir dergi çıkardığınız zaman, dosttan çok ''düşman'' kazanmanız muhtemeldir. Kırgınlıklar, alınganlıklar, dedikodular da cabasıdır. Anlayışsızlıkların, kaprislerin ardı-arkası kesilmez. Toptancı yargılamalar, yargısız infazlar, sevimsiz yakıştırmalar; hep sizi beklemektedir. Hatta, o kadar ki; günün birinde birileri tarafından ''imân''ınızın bile elinizden alındığına tanık olabilirsiniz!.

Eğer maddî ve manevî olarak ''güçlü'' değilseniz, âdeta iğneli fıçı hâline gelmiş bu vasatın mağduru konumuna düşüp ıskartaya çıkmanız mukadderdir..

Est et Non''un "Takrîr-i Sükûn rağmına birtakım .................." başlığını taşıyan ve içeriği itibariyle kimi ''aykırılıklar''ın altını çizip ''has''lığa vurgu yapan giriş metnini okuyunca, bunları düşündüm. Est et Non, iki aylık yeni bir dergi. Varoluşunu/varlığını yazar ve şairlerinin "Birikimler"ine dayandırmayı hedefleyen derginin ilk sayısı, Kasım-Aralık periyodunda yayınlandı. Kaknüs Yayınları tarafından finanse ediliyor.

Est et Non''un özgün bir tasarıma ve spesifik bir içeriğe kavuşması iuçin yaklaşık dört aydır gece-gündüz çalıştığını bildiğim Cem Yavuz; sonunda ortaya, felsefeden sosyolojiye, şiirden denemeye, hikâyeden edebiyat tarihi ve hayat kesitlerine, çizgi-öyküden eleştiri/polemik yazılarına uzanan hacimli bir ''Birikimler'' coğrafyası çıkarmış.

Derginin adının ''Türkçe'' olmaması yadırgatıcı gelebilir. Doğrusu, "Est et Non"u Cem''in ağzından ilk duyduğumda, benim için de geçerli oldu bu olgu.. Kendi adıma, zaman içinde alıştığımı söyleyebilirim. (Hem, nelere alışmıyoruz ki!.) "Est et Non", Lâtince "Evet ve Hayır" anlamına geliyor. Hem ''Evet'', hem ''Hayır''; ne ''Evet'', ne ''Hayır'': Bana çağrıştırdığı bunlar.. Türkçe''nin suyu çıkmadı ama, açıkçası, adı "Evet ve Hayır" olan bir derginin gerek vurgu gücü, gerek anlamsal zaviyesi, gerekse çağrışım etkisi biraz zayıf kalacaktı, diye de düşünmekteyim. Bir şiire, hikâyeye, bir kitaba, bir dergiye ad bulmak gerçekten çok zordur, vesselâm..

Est et Non, "Düş bakışı" serisi altında dört de kitap yayınladı bu arada: Cem Yavuz''un ilk şiir kitabı "Ayn''"; Cahit Irmak''ın düz yazılarından oluşan "Ars Moriendi"; Ali Günvar''ın şiir odaklı denemelerinin yer aldığı "...Doğru Yazılar"; Hilmi Yavuz''un kendisiyle 1978''den günümüze yapılan konuşma metinlerinin sıralandığı "Şiir Henüz..."... Serinin, başka alanları da kuşatarak süreceğini sanıyorum.

Cem Yavuz''u, dergi ve kitap yayıncılığı konusundaki başarılı çalışma ve gayretlerinden ötürü kutlar, tüm bu faaliyetlerin süreklilik arzetmesini dilerken; dergi ve kitap temini için, aşağıdaki telefon numaralarına baş vurulabileceğini hatırlatmak istiyorum:

(0 216 341 08 65-452 59 75).