Şimdi bu iş ne olacak?

Evvel zaman içinde bu iş diye bir şey vardı. Bazı kimseler derlerdi ki bu iş partiyle olmaz. Böyle söyleyenlerin akıbetini şimdi merak eden kalmadı. Çünkü hep beraber mezkûr zevatın ne hallere düştüğünü gördük. Bu işin partiyle olacağını söyleyenlerin durumu da meçhul değil. Farklı eğilimdeki bu insanların nerede ve nasıl konuşlandırıldıklarını artık merak eden yok. Merak konusu olan "fiil"dir. Bir zamanlar şöyle mi olur, böyle mi olur diyerek hakkında fikir beyan edilen bu işe neler oldu? Gerçi şimdilerde bu işten hiç bahseden yok. Yine de kıyıda köşede en azından bu işten artık neden bahsedilmiyor diye soranlara rastlanıyor. Benim de niyetim bu gazete köşesinde bu işi biraz kurcalamak. Kurcalamasam olmaz mı? Tabii ki olur. Yaz yazını, al paranı. Otur oturduğun yerde. Tamam, oturuyoruz işte. Yazıyı ayakta yazdığımı kim söylemiş?

Bu işin ne olacağını "ben bu işi bıraktım" diyenlere sormamız iki bakımdan mümkün olamaz: Birincisi bu işi bıraktım diyenler zaten bu işin ne olacağını umursamadıkları için bırakmışlardır. Birine ilgilenmediği konuda soru soruyorsak niyetimizin verilen cevaptan kullanmak üzere yararlanabileceğimiz doğru bilgiyi edinmek değil de nihayet sosyal psikoloji araştırmalarına hizmet etmek olduğu anlaşılır. Bu işi bırakanlara bu iş hakkında soru sormayışımızın ikinci ve daha önemli sebebi sözünü ettiğimiz kimselerin gerçekte hiçbir zaman bu işle meşgul olmayışlarıdır. Amaçları bu işi bahane ederek gemilerini yüzdürmekti. Şimdi bu işi bıraktım diyorlar ama öteden beri asıl işleri ne ise harıl harıl onunla meşgul oluyorlar.

Bu işin ne olacağı konusunda dikkate alınacak sözleri söyleyecek olanlar "yağmur yağdı, böyle oldu" demeyen, fiyat kırmayan, dolayısıyla elindekinin elverişsiz şartlar yüzünden ucuza kapatılmasına fırsat vermeyenlerdir. Bir zamanlar insanları konu hakkında bu iş partiyle de olur, bu iş partiyle olmaz diye konuşturan, tartıştıran, hasım kılan özellik bu işin kıymetinin çok yüksek olduğu kabulünden başka bir şey değildi. Bu iş olmasa da olur dediğiniz zaman alıcı hesabına bu iş bedavaya geliyor.

Önce kendilerini, sonra çevresini aldatan bazı insanlar şöyle konuşabilir: Aslında biz bu işten vazgeçmedik; ama şu anda uğraşmamız gereken güncel meseleler var. Gerçekte biz güncel meselelerle bu iş yürüsün diye meşgul oluyoruz. O zaman biz bu kimselere, zihin kapasitesi yetmediği veya ahlâki düşüş yaşadığı için böyle konuşanlara şunu soracağız: Uğraştığınız güncel meseleler veya sizin bu güncel meselelerle uğraşıyor olmanız herhangi bir bakımdan sizi üstün nitelikli kılıyor mu? Kılıyorsa hiçbir mazeret beyan etmenize zaten gerek yok. Sizin bu iş üzerinde olduğunuz halinizden anlaşılacaktır. Ama yetersiz zekânızı ve/veya ahlâki iflâsınızı mazeretlerin arkasına saklıyorsunuz. Demek ki güncel mesele adını verdiğiniz düşük nitelikli etkinlikler aracılığıyla bu işin ucuza kapatılmasına fırsat veriyorsunuz.

Pazar yerinde birisi bağırıyor: "Bu fiyata çalan vermez!" Çok doğru. Hırsızlık yapmak için bile bir riske girmek, bir emek sarf etmek gerekiyor.