Memnuniyetle müşahede edilmiştir ki...

Lübnan’a asker gönderme meselesini gözden geçirmeye başladığımız dünkü yazıyı Nasuhi Gürgör’ün (Star) yerinde ve önemli bir gözlemini aktararak noktalamıştım. Güngör, Türkiye’nin Lübnan söz konusu olduğunda “dosya”ya ne derece hakim olduğunu sorguluyor ve bu yöndeki umutsuzluğunu güzel bir örnekle açıklığa kavuşturuyordu. İsterseniz bugün bu konuyu biraz daha kurcalayalım.

Biliyorsunuz, MGK’nın 21 Ağustos 2006 tarihli son toplantısında, öngörüldüğü gibi Lübnan meselesi de değerlendirildi. Toplantıdan nasıl bir sonuç çıkacağını pek çoğunuz gibi ben de merak ediyordum. Peki nasıl bir “sonuç” çıktı?

MGK basın bildirisinin ikinci ve diğerlerine kıyasla en uzun paragrafı Lübnan meselesine ayrılmıştı. Fakat gecikmeden söylemeliyim ki, sizi bilmem ama söz konusu paragraf beni son derece hayal kırıklığına uğrattı. İlk tepkim şöyleydi: “Saatlerce devam eden toplantının Lübnan’a ilişkin değerlendirmesi bu mudur?”

Bildirinin “B” paragrafı şöyle başlayıp (nefes almadan) devam ediyordu : “Ortadoğu’daki son gelişmeler ile bunların Türkiye ve bölge bakımından yansımaları değerlendirilmiş, 1701 sayılı BMGK kararı ve çatışmaların durdurulmasından duyulan memnuniyet belirtilmiş, kararın tümüyle uygulanmasının önemi....”

Hayal kırıklığına uğramamak mümkün mü? BM Güvenlik Konseyi’nin 1701 sayılı kararı son derece önemli belirsizliklerle yaralıyken ve dünya basını hemen her gün bu belirsizliğe ilişkin yeni bilgileri açığa çıkarmaya uğraşırken, MGK karara ilişkin “memnuniyetini” dile getiriyordu. Ayrıca önemli olarak, MGK toplantısına ilişkin bildiriye hâkim olan son derece “yukarıdan” (“mağrur” diyebileceğimiz ölçüde neredeyse) hava da çok dikkat çekiciydi. Sanırsınız ki, MGK sadece Türkiye’nin (talihsiz) bir gerçeği değil, Birleşmiş Milletler’in bile üzerinde bir yerlere yerleşmiş uluslararası bir değerlendirme ve tavsiye mercii idi! (Sırası gelmişken, söz konusu MGK toplantısına başkanlık eden Cumhurbaşkanı’nın önceki gün yaptığı şu şaşırtıcı açıklamayı da hatırlatayım: “1701, asker eliyle insani yardım öngörmüyor. Husumetin durdurulması talebi var. Fransa açıklık istiyor. İtalya yeni bir karar ve görev tanımı gerekir diyor. Biz maşallah, karar çıkmadan talip olduk.”

Şimdi isterseniz ben aradan çıkayım da şu soruya siz cevap verin: Oldu mu şimdi? Bir tarafta (MGK basın bildirisi) 1701 nolu karara ilişkin duyulan “memnuniyet”, diğer tarafta MGK’ya başkanlık eden Cumhurbaşkanı’nın “Fransa açıklık istiyor, İtalya yeni bir karar ve görev tanımı gerekir diyor” açıklaması. Gerçekten anlaşılır gibi değil. Cumhurbaşkanı’nın Murat Yetkin’in (Radikal) “Bunları Dışişleri Bakanı ile görüşmenizde ve MGK toqplantısında söylediniz mi?” sorusuna cevaben yaptığı şu açıklama da bu tutarsız manzaranın tuzu biberi: “Her fırsatta söylüyorum. Kapıların arkasında başka türlü, açıkta başka türlü konuşmak olmaz.”)

İsterseniz biraz da bu “kapıların arkasında ve açıkta başka türlü konuşmak” durumundan söz edelim: Bu durum Türkiye’de siyasetin –iç ya da dış fark etmez- temel problemini çok iyi açıklıyor aslında. Gerçekten de bu ülkede siyaset söz konusu olduğunda, bir demokrasinin olmazsa olmazı olan “bilgi ve analizin yöneten ve yönetilenlerce olabildiğince paylaşılması” bir türlü mümkün olmuyor. “Kapılar arkasında” neler konuşulup ne kararlar alındığından ancak ve ancak bu işte “uzman”(!) bazı gazetecilerin himmeti sayesinde haberdar (o da ne kadar ise) olabiliyoruz. Bu süreç özellikle “kritik” sorunlara ilişkin mutlaka böyle yaşanıyor. “Kapılar arkasında” (doğru ya da yanlış fark etmez) alınan kararlar sıra bunun toplum ya da kamuoyu ile paylaşılmasına gelince ortaya salınan sözler son derece sıradan, bir bakıma “çocuk kandırırcasına” diyebileceğimiz bir nitelik kazanıyor. “Siyaset”in bu hiç mi hiç hak etmediği bu “esrarengiz” kılığa büründürülmesi sürecinde “medyamız”ın da rolü büyüktür.

Toparlayacak olursak: BM Güvenlik Konseyi’nin 1701 sayılı kararı ve bu kararın nasıl uygulanacağına (daha doğrusu uygulanıp uygulanamayacağına) ilişkin belirsizlikleri konu alan tartışmamız de ne yazık ki “eloğlunun” düzeyini bir türlü yakalayamıyor. Tamam bu toplumun da arada bir de olsa (“Tezkere” olayında olduğu gibi) “kapalı kapılar”a kafası bozulup siyaset tarafından ciddi bir muhatap olarak alınmayı talep ettiği sayılı günleri yok değil... Ama doğru siyasetin amacı toplumu her zaman ciddiyetle muhatap almak değil midir? Dolayısıyla Lübnan’a asker gönderme işi öyle ya da böyle sonuçlanabilir; ancak burada önemli olan husus alınacak karar her ne ise bunun toplum-kamuoyu tarafından bilinçli olarak kavranılabilmesini sağlamak ve onun rızasını almaktır.