Bu davet kimin?

Geceleyin, karla kaplı kayın ormanında efkârlı efkârlı yürüyen şair, gençliğinin yıldızlar kadar uzakta kaldığının farkındadır.

Sadece gençlik ve yıldızlar değildir uzakta olan.

Memleket de çok uzaktır.

Derin bir memleket hasreti içinde şöyle söyler:

"Yedi tepeli şehrimde bıraktım gonca gülümü

Ne ölümden korkmak ayıp, ne de düşünmek ölümü..."

*

Yedi tepeli şehir...

Neresi olabilir?

İstanbul yedi tepeli bir şehir.

Moskova da öyle.

Roma da yedi tepe üzerine kurulu.

Acaba Nâzım Hikmet hangisini kast etti?

Gel de "Mânâ şairin karnındadır" sözüne itibar etme.

Nereden bilelim hangi şehirden bahsettiğini!

Belki her limanda bir sevgili bulmak, yalnızca denizcilere has değil.

*

Biz İstanbul mu, Moskova mı yoksa Roma"dan mı bahsediyor diye düşünürken, ister misiniz şair Lizbon"u kast etmiş olsun?

Orası da yedi tepe üzerine kurulmuş.

Nâzım Hikmet Lizbon"a gitmiş miydi?

Yakından tanıyanlar bilir ancak.

Benim bildiğim kadarıyla Sovyetler Birliği"nden başka Fransa, Bulgaristan, Macaristan, Küba ve Mısır var dolaştığı ülkeler arasında.

*

1951 yılında vatandaşlıktan çıkarılan Nâzım Hikmet"e, 2009"da yeniden vatandaşlık verildi.

MHP Lideri Alparslan Türkeş, 1994"teki kurultayda Nâzım Hikmet"in şiirini okuduğu zaman, kulaklarına inanmakta zorlananlar pek çoktu...

"Dörtnala gelip Uzak Asya"dan / Akdeniz"e bir kısrak başı gibi uzanan / Bu memleket bizim!

Bilekler kan içinde, dişler kenetli / ayaklar çıplak / Ve ipek bir halıya benzeyen toprak / Bu cehennem, bu cennet bizim!

Kapansın el kapıları, bir daha açılmasın / yok edin insanın insana kulluğunu / Bu davet bizim!

Yaşamak bir ağaç gibi tek ve hür / Ve bir orman gibi kardeşçesine / Bu hasret bizim!"

*

İşte buydu Türkeş"in okuduğu şiir. Bunu niçin hatırlatıyorum?

Bir soruya zemin hazırlamak için.

Acaba bugünkü çözüm süreci mi daha beklenmedik, daha sarsıcı bir hadisedir, yoksa Türkeş"in Nâzım Hikmet açılımı yapması mı?

Ayak üstü olmaz, bir kenarda oturup çay içerek mukayese etmekte fayda var.

*

Nâzım Hikmet, "Akşam Gezintisi" adlı şiirinde, bugün hâlâ tartışmaya devam ettiğimiz bir konuya işaret ediyor.

"Affetmedi bu Ermeni vatandaş Kürt dağlarında babasının kesilmesini

Fakat seviyor seni çünkü sen de

Affetmedin

Bu karayı sürenleri Türk halkının alnına..."

*

Ermeni, Kürt, Türk var, babaların kesilmesi var, affetmemek var, sevmek var, kara leke sürmek var...

Bunun dışında "Ya Ermenilerin kestikleri?" sorusu var, Moskova"nın planları ve kışkırtması var.

Yeni çıkan belgeleri de unutmamalı.

Velhasıl mesele epey karışık.

Bu çayla halledilecek bir iş değil, yemek de söylemek gerek.