Söz vücut bulur

Okyanuslar ve bozkırlar kadar engin gönüllü, uçsuz bucaksız çöller kadar sabırlı, başı göğe eren dağlar kadar yüce, su gibi aziz, büyük Türk cumhuru; Cumhuriyet Bayramımız kutlu olsun.

Bugüne kadar ne büyük badireler atlatmış, ne çetin şartların üstesinden gelmişizdir; hem de kaç defa.

Geniş, tarihî perspektiften bakınca, bugünkü şartların zorluğu, bir bakıma maket gibi gelir.

Sizlere Endonezya''nın büyük gazetelerinden biri The Jakarta Post''ta üç gün önce yayımlanan bir karikatürden bahsetmek istiyorum.

Elinde silahı, başında miğferi, göğsünde ve miğferinin üzerinde ay-yıldız bulunan bir asker. Asker kaşlarını çatmış, sinirli bir ifadeyle bakıyor.

Burnunun ucunda ufak, sinek gibi bir şey var.

Onun da elinde minik bir silah, üzerinde PKK ibaresi.

Biz Cumhuriyet Bayramı''nı Asya''nın güneydoğusunda erken kutladık. Türk Büyükelçiliği Singapur''da bir cumhuriyet resepsiyonu verdi.

Türkiye''den gelen aşçılar, dönerden yaprak sarmaya, aşureden baklavaya kadar her türlü yemeği hatırlayıp sundular.

Oradan Endonezya''ya geçtik. Başkent Cakarta''da kaldığımız otelde de Türk mutfağı bölümü açılmıştı.

Alışkanlıklarımız ve damak zevki farklı olduğundan bizim yemekleri görünce sevindik ama Cakartalı aşçılar kuru fasulyeyi akşamdan ıslatmayı unutmuşlar.

Fasulyenin görüntüsü kurtarıyor, tadı misket kıvamında. Takır takır ediyordu kaşıkla dokununca.

Onaltıncı yüzyılda Hollandalılar Baharat Yolu üzerinden, iki gemiyle bu tarafa gelmişler. Maksat ticaret.

Yüklerini yüklenip gittikten sonra, pek beğendikleri adaları tekrar teşrif edip yerleşmişler. Maksat yine aynı. Ticareti genişletmek için bir şirket kurmuşlar.

Zamanla kök salmışlar.

Kök salmak da öyle bitkiler gibi olmuyor tabii.

Şirketin emniyetini sağlamak için kendi güvenlik güçlerini kurmuşlar. Bu da askeriye demek.

Adaların halkı da sakin, kibar ve mülayim yapılı.

Endonezya yüzlerce yıl Hollanda sömürgesi olmuş.

Bazı adalara Portekizliler gelip yerleşmiş ve uzun süre sömürüp semirmişler.

Heyet gönderip Osmanlı''dan yardım istemiş Endonezyalılar. Yanlış hatırlamıyorsam 16 gemi gelmiş, sükûneti sağladıktan sonra iki gemi orada kalıp diğerleri dönmüş.

Sultan Abdülhamid pek çok yardımda bulunmuş. Onun adını bugün de hürmetle anmaktalar.

Hollandalılar biz buradayız diyerek tekrar hâkimiyet sağlamışlar. Yer altı ve üstü zenginlikleri elden çıkarmak hiç de iyi gelmemiş çünkü.

Japonlar biz size yardımcı olalım, batılı kuvvetleri kovalım diyerek yanaşmışlar limanlara.

Asıl maksat Büyük Japonya hayali.

Fakat Hiroşima ve Nagazaki''ye ABD tarafından atom bombası atılınca Japonlar çekilmiş.

Endonezyalılar İkinci Dünya Savaşı bitiminde Hollanda''ya karşı mücadele vermişler ve 17 Ağustos 1945''te bağımsızlığını ilan etmişler.

Ancak bağımsızlığını tanıyan olmamış.

Sukarno önderliğinde savaş dört yıl devam etmiş. Asıl bağımsızlık tarihi 27 Aralık 1949.

Bayan Sukarno bir bayrak hazırlamak için elinde bulunan beyaz ve kırmızı bezleri yanyana getirip dikerek, Endonezya bayrağını oluşturmuş.

Sukarno 1966''ya kadar başta kalmış. Ardından yine uzun sürecek Suharto dönemi başlamış.

Endonezya''da başa gelenlerin adı hep Su''lu oluyor. Keyiften değil, gelenekten böyle. Şimdiki cumhurbaşkanının adı da Susilo Bambang Yudhoyono.

Endonezya darbelerin de yabancısı değil. Ama bu tatsız bahsi uzatmak doğru olmaz. Ehl-i dil der ki, söz vücut bulur. Neme lâzım.