SBS ve Hasat mevsimi

Önümüzdeki hafta, Haziran ayının ilk hafta sonu, İlköğretim 6,7 ve 8 sınıf öğrencileri için Seviye Belirleme Sınavı (SBS) yapılacak. Bu sınavlarda öğrenciler Anadolu liseleri için ter dökecek, aldıkları puanların üç yıllık ortalamasına göre okullara yerleşecekler. Bir yıl boyunca okuldan aldıkları eğitimin yanı sıra, takviye amacıyla dershane ve belki de özel öğretmenlerden aldıkları eğitimlerin sonucunu bu sınavla ortaya koyacaklar. Düşündüğünüz zaman hem sınava giren çocuk, hem de ailesi açısından son derece önemli bir dönemeç. İnsan hayatının yetişkinlik sürecindeki macerasının ilk şekillenmesi bu sınavlarla başlıyor diyebiliriz.

Ücretsiz kitap dağıtımı ile başlayan, küçük yerleşim yerlerinde taşımalı eğitim, pansiyon imkânı, yatılı okul gibi farklı imkânların sunulması, okullaşma oranını ve kalitesini arttırdı. Mekânların fiziki kalitesi yükseldi, ayrıca farklı kampanyalarla okula gönderilmeyen, özellikle kız çocuklarının okula gitmesi sağlandı.

Gelinen noktada, yıllarca konuşulan ama bir türlü ilerleme kaydedilmeyen fırsat eşitliğini, eğitim konusunda yakalamış çocukların sayısı, hızla arttı. Dolayısıyla daha çok kişiye ulaşan eğitim imkanı, beraberinde, bu sınavlarda heyecana ve başarıda ortak olacak öğrenci sayısında da artış sağlamış oldu.

Bunlar eğitimin ve eğitime yapılan yatırımların sonucunda oluşan pozitif gelişmeler. Ama aileleri yerleşik olmayan veya yılın büyük kesiminde göçebe gibi yaşayanlar için de durum böyle mi acaba. Mayıs ayında başlayan ve Kasım ayına kadar süren hasat ve ekim mevsiminde ırgatlık yapan ailelerin ve onların çocukları için eğitimden ve SBS gibi bir heyecandan söz bile edilemez. Dolayısıyla, hayatının döngüsünü değiştirebileceği en kolay yol alan eğitim yolu, on binlerce çocuk için yıllardır kapalı.

Doğu ve Güneydoğu kökenli olan tarım işçileri, Orta Anadolu''dan Trakya''ya kadar ülkenin birçok yerine, geçici tarım işçiliği yapmak için her yıl Nisan ayı sonunda göç etmeye başlar. Gündelik küçük kazançların elde edildiği ve bununla bir yılı geçirmek durumunda kalan göçer aileleri, hem çocuklarını da çalıştırarak kazançlarını arttırmak, hem de geride bırakmayacakları için onlarla yol almak zorunda kalırlar.

Göç eden çocuklarca boşaltılan yüzlerce sınıf, hayatın akışını değiştirecek umutlarla birlikte geride kalır. Okulların açılmasından çok sonra ancak eğitime ve okula kavuşan, sonrasında kapanmadan önce ayrılan bu çocukların okul başarılarından bahsetmek elbette çok zor. Milli Eğitim Bakanlığı, valiler, okul idarecileri, çocukların devamlılığı için ne kadar uğraşsalar da ekonomik kaygılardan dolayı göç eden ailelere etki etmek mümkün olmuyor.

Elbette istihdam ile ilgili sorunların yerleşik hayat içinde çözülmesi, devletin en büyük görevlerinden biri. Zaten bu amaçla GAP gibi projelere ağırlık veriyor. Ama yıllar içinde çözülecek bu projeden önce bu çocukların daha hızlı çözümlere ihtiyaçları var.

Açlık ve yoksulluk sınırının altında yaşadıkları gibi, asgari yaşam ve eğitim hakkından yoksun bu çocukların hayata kazandırılması, ekonomik krizle yaptığımız mücadele kadar önem arz ediyor. Çünkü bu durumda olanlar için kriz, hayatın başlangıcından sonuna kadar yaşamlarının doğallığı içinde yer alıyor.