Sayılarla son üç seçim

Çoluk çocuk oy kullanmaya gittiğimiz, gecesini kanal, kanal gezerek tahmin yürütmekle ve partililerin mikrofonlar arkasından birbirine attıkları çamurları izlemekle geçirdiğimiz bir günün ardından seçimle ilgili beylik bir yazı yazmak farz-ı ayn olduğundan, biz de üzerimize düşeni yapalım bugün, yasak savma babından.

Bunu da bu köşeye uygun bir tarzda, sayıları konuşturarak yapalım hiç değilse.

En beylik yorumlar il genel meclisi sonuçları üzerinden yapıldığı ve bunlar, belli ölçülerde genel seçim sonuçlarıyla karşılaştırılabilir olduğu için hemen il genel meclisi sonuçlarına odaklanalım:

Her şeyden önce Pazar günü yapılan seçimle ilgili olarak açılan sandıklardan (% 98) bir projeksiyon çizilince toplam oy sayısının 40 milyonun biraz üzerinde olduğu görülüyor. Bu, 2007''ye göre % 11, 2004''e göre % 24''lük bir artış demek.

Partiler bazında 2004 ve 2007 yılı seçimlerine nispet yapan tablolar, seçim sonuçlarını veren tüm siteler ve kanallarda zaten var. Biz buradan size o tablolarda gözükmeyen gelişmeleri aktarmak istedik.

Örneğin, partileri eskiden olduğu gibi sağ ve sol olarak bir ayrıma tabi tutsak (ne kadar anlamlı ise bunu yapmak), sağın toplam oyunun 2004 yılından bu yana devamlı bir surette azaldığını görürüz. 2004 yılında toplam oyların yaklaşık % 74''ünü alan sağ partiler, 2007 yılında % 72, Pazar günkü seçimde ise % 68 almış gözüküyor.

Bu gidişatı, sağ ve sol kavramlarının anlamını yitirmesi olarak değerlendirmek gerekir. Zira bugün sol diyebileceğimiz bir ekonomi politikasını savunan kalmadı gibi. Ulusalcı – küreselci veya korumacı – liberal ayrımı daha belirgin bir hal aldı ve bu ayrımların her iki tarafında da "sağ" ve "sol" partiler bulunabiliyor.

Pazar günkü tartışmalarda sık sık değinilen bir kavram vardı: "Kimlik" partileri. Bundan DTP''nin etnik öncelikleri, MHP''nin milliyetçiliği ve SP''nin "dinciliği" kast ediliyordu. Bu üç partinin toplam oyu (tabii DTP, 2007 seçimine bağımsız, 2004 seçimine de SHP çatısı altında girdiği için net bir şey ortaya koymak zor ise de), 2004 ve 2007 yıllarında yaklaşık % 20 civarında gezinirken, Pazar günü % 27''ye çıkmış gözüküyor. Bunlardan MHP''nin oyu 2004''e göre 5,7, 2007''ye göre ise 1,8 puan artmış. Buna rağmen milliyetçi olarak nitelenen sağın (MHP + BBP) toplamı, özellikle BBP oylarındaki istisnai sıçramadan dolayı son seçimde 3 puan birden yükselmiş. DTP''nin ise 2004 ile 2007 seçimlerinde yaklaşık % 5 olan oy oranı, Pazar günü % 5,5''a çıkmış. Öte yandan SP''nin oyu ise 2004''ten bu yana sırasıyla % 4, % 2,3 ve % 5,2 olmuş. Özetle "kimlik partilerinden" 2004 yılında en hızlı yükselişi MHP yaparken, son seçimlerde yükselişi SP üstlenmiş.

Bu seçimin her halde kesin olarak ortaya koyduğu bir husus da merkez sağın alışageldiğimiz partilerinin tabutuna son çiviyi çakmasıdır. ANAP, DYP, DP ve hatta Genç Parti''den oluşan merkez sağ anlayışının 2004''teki (ki o zaman da dahi ciddi bir gerileme içindeydi) % 15''lik oy oranı, 2007 yılında % 8, Pazar günü ise % 4''e gerilemiş durumda. Buna karşılık DSP ve CHP''den oluşan merkez solun, önceki iki seçimde % 20 ile 21 arasında gezinen oy oranının, % 26''ya sıçradığı gözlemleniyor.

Şüphesiz ki ne CHP ve MHP''nin yönetici kadrolarını, ne de bu iki partiye oy veren seçmenleri tek bir kalıp içinde değerlendirmemek gerekir. Yine de bir fikir vermesi açısından ulusalcı söylemin etkili olduğu bu iki partinin oy toplamına (İşçi Partisi''nin aldığı oyları da ekleyerek) bir istatistik çıkaracak olursak, "ulusalcı" partilerin 2004 yılında aldıkları % 29''luk oy oranının, 2007 yılında % 36, Pazar günü de % 40''a merdiven dayadığını ifade edebiliriz.

Özetle, "iktidar yandaşı" bir gazetede yazıyor olduğumuz için, iktidarın oy kaybını görmezden gelmek ya da küresel krizi, iktidar yıpranmasını ve hatta dört gün boyunca sağ salim bulunması için dualar ettiğimiz Muhsin Yazıcıoğlu''nun acı kaybının etkisini dile getirmek yerine sayıları konuşturmayı denedik.

Netice itibariyle, BBP ve özellikle SP''ye kayan oyların AK Parti''den % 3''ün üzerinde oy çaldığını varsayar (ki bunlardan hiç değilse SP''ye akanlar belli bir hoşnutsuzluğu ifade ediyor olmalı) ve bunları bir kenara koyarsak, AK Parti''nin 2004 yılına nispetle aslında merkezden kaybettiği kadar yeni oy aldığını, ancak 2007 yılındaki istisnai ödünç oyların hepsini geri verdiğini iddia edebiliriz. Bu sürecin, geleneksel merkez sağ partilerin neredeyse tamamen eridiği bir dönem olduğunu ve iktidar partisinin de bu erimeden nasiplendiğini unutmamak gerekir. Hâsılı, AK Parti nereden bakarsanız bakın, oy kaybına uğramıştır ve kendi içinde bunun muhasebesini yapmak durumundadır.