Türkiye"de Singapur

Antep Anadolu''nun sanayileşme sürecini tamamlayan şehirlerinin başında gelir. Güneydoğu''nun en girişimci, en üretken ve en sanayileşmiş şehridir. Türkiye içinde bir "Singapur"a benzer.

Evliya Çelebi "Antep çevresinde binlerce pınarın kaynadığını" yazar. Şimdi şehrin çevresinde binlerce su kaynağı yok. Ancak şehire büyük bir canlılık kazandıran "binlerce fabrika" var.

Antep üretim ve ticarette gösterdiği başarının etkisiyle bölgenin çekim merkezi olmuş. Urfa, Mardin, Diyarbakır, Bingöl ve Bitlis''ten göç alarak nüfus ve sermaye yönünden de bölgenin lokomotif şehri konumunda.

Antep sermaye ve üretim gücüyle bölgenin olduğu kadar, Türkiye''nin de Japonya''sıdır. Pekçok endüstriyel ürün ilk defa Antep''teki atölyelerde üretildi.

UNIDO ve DPT''nın desteğiyle Türkiye''nin ilk küçük sanayi destekleme ve geliştirme merkezi altmışlı yılların sonunda Antep''te kuruldu. Bunu, şimdi dördüncüsü kurulmaya çalışılan büyük organize sanayi bölgeleri izledi.

Antep Yeminli Mali Müşavirler Odası''nın geçen hafta sonu düzenlediği panale Prof. Dr. Bilal Eryılmaz ve Prof. Dr. Ömer Abuşoğlu''yla birlikte konuşmacı olarak katıldım.

"Globalleşme sürecinde Antepli sanayicilerin misyon ve vizyon"larının tartışıldığı panali Oda Başkanı Abdurrahman Serdar yönetti. Üniversitenin İİBF''nin Dekanı Prof. Dr. İsmail Özsabuncu da önemli katkılarda bulundu.

Globalleşme sürecinin tersine, Antepli sanayici büyük ölçüde içine kapalı. Bırakın Antepli sanayicilerin dünyaya açılmasını, onlar İstanbul''a açılmakta bile oldukça yavaş davranıyorlar.

Sanko ve Kalpen gibi birkaç firmadan başka, Antep dışında yatırım yapan pek yok. Çoğunun yönetim merkezi Antep''te. Hizmet sektörüne kayma yok denecek kadar az. Sözgelimi Antep''te perakendeciliğe giren grup yok. Türkiye''nin süpermarket zincirleri ise Antep''e gitmiş.

Dünyada perakendecilik sektörü en hızlı gelişen kesimlerin başında geliyor. Şu anda Amerika''da bu sektörde elli milyona yakın insan çalışıyor. Antepliler nedense bu sektöre pek itibar etmemişler. Internetle alışveriş bu sektöre daha bir canlılık kazandıracak gibi görünüyor.

Antepli girişimciler, önce "Türkiye" ardından da bir "dünya" şirketi olabilmek için yönetim merkezlerini mutlaka İstanbul''a taşımak zorundalar. Ayrıca Londra, New York, Tokyo, Şam ve Bağdat''ta da önemli ayak yerleri olmalı.

Artık İstanbul, Londra ve New York''ta sağlam bir yer tutmadan, Antep''teki varlıklarını koruyamazlar.

Sabancı Adana''da kalsaydı, bir dünya şirketi olamazdı. Aynı şekilde Koç da Ankara''nın dışına çıkmasaydı, yıllarca Türkiye''nin en büyük holdingi olarak kalamazdı.

Globalleşme süreci başta Antepli sanayiciler olmak üzere bütün Anadolu girişimcilerini yerel davranıp, evrensel düşünmeye zorluyor.