Vergileri silin

Maliye Bakanlığı depremde yerle bir olan Bolu ve ilçelerinde vergilerin terkin edilmesi (silinmesi) için gerekli adımları atmıyor. Sadece vergilerin ödeme tarihlerini erteledi.

Bolu ve Düzce başta olmak üzere son depremden zarar gören yerlerde Maliye''ye borcu olan mükellefler borçlarını ödeyecekler. Kurtuluşları yok. Maliye Bakanlığı incelik gösterip vergilerin ertelendiğini açıkladı.

Binlerce işyeri faaliyet yapamaz hale geldi. Bırakın satış yapmayı işyerini açamıyor insanlar. Bugün deprem bölgesinde vergi borçlarının silinmesi zamanıdır. Tümüyle ve ayrım yapmadan.

Acının ve imkansızlığın dehşetli birlikteliğinin zirveye ulaştığı bölgeden vergi geliri beklemenin anlaşılabilir ve izah edilebilir bir yönü bulunmamaktadır.

Hükümet açısından Bütçe için ek kaynaklar bulunması birinci önceliğe sahip. Gözü başka bir şey görmüyor. Düzce-Kaynaşlı depreminden sonra ek vergiler yıldırım hızıyla Meclis gündemine getiriliyor. Sanki Hükümet ek vergiler için son depremi bekliyormuş. Herhalde yeni vergiler ihdası açısından ortamın hazır hale geldiğini düşünüyor. İnanılmaz fırsatçılık örneği sergiliyor Hükümet.

Deprem bölgesindeki vergilerin silinmemesinin altında da Hükümet''in, Bütçe için ek kaynaklar bulunması şeklindeki ihtirası yatıyor.

2000 yılı bütçe disiplinin bozulmaması çabalarını anlayışla karşılamak mümkündür. Biz Hükümet''in Bütçe dengesinin tesisine yönelik çabalarına destek veriyoruz. Söylediğimiz şu: Hedefler gerçekçi değil. Hedeflerin tutturulması imkansızdır. Siz eğer 2000 yılında vergi gelirlerinin % 70 oranında artacağını iddia ediyor ve bütçe dengesini de bu beklenti üzerine oturtuyorsanız hayal kuruyorsunuz demektir. Ve deprem bölgesindeki mükelleflerin borçlarını hayali dengeleri gerekçe göstererek silmiyorsanız, gerekçenin ve yöntemin Devlet ciddiyeti ile uyuşmadığını söylemek zorunda kalırız.

Global dengeleri gerçek dışı rakamlar üzerine oturtulunca, deprem bölgesinde vergi borçlarının silinmemesi, Bütçe dengesine katkı anlamında, önemli değildir. 21 katrilyonluk vergi gelirinin tamamının faiz ödemelerinin finansmanında kullanılması planlanmış ise silinmeyen üç-beş kuruş vergi gelirinden medet umulmaz.

Afetlerin finansmanında hesap yapılmaz. Bunlar veridir. Deprem binlerce kişiyi evsiz bırakmış ise Devlet olarak en azından bu insanlara barınak sağlamak durumundasınız. Bu konuyu tartışamazsınız. Görev, enflasyonu azdırsa dahi seçeneğiniz yok. Ekonomik dengelerin hesabına ilişkin değişkenler listesinden çıkartılması gerekir. Ama siz, daha az konut ve daha az harcama için, orta hasarlı binayı az hasarlı olarak tanımlarsanız, ölümün sayısını artırırsınız. Tıpkı son depremde olduğu gibi. Elbette Devletin asgari yükümlülüklerinden bahsediyoruz. Hiç kimse sizden baklava-börek istemiyor.

Hükümeti hep uyarıyoruz. Küçük hesaplar peşinde koşarak vatandaşa eziyet etmeyin diye. Pek başarılı olduğumuzu söyleyemiyorum. Hükümet yine bildiğini okuyor. İşin ilginç yanı ekonominin düzeltilmesi adına alınan bu tür kararların ekonomik göstergelere herhangi bir katkısının olmadığını anlamak için fazla beklemiyoruz. Nedeni açık. Zira ekonominin problemi afete maruz kalan insanların borçlarının silinmesi, ya da hasarlı binaların fazlalığı değildir.

Ekonomi bugünlerde Clinton fırtınasının etkisi altında. Gülen yüzünün sarhoşluk veren mutluluğunun altında. Bugün yapılacak değerlendirmelerin objektif olarak algılanması zor görünüyor. Hepimiz moral kazanmak yönünde yapıyoruz yorumlarımızı. İyimser yorumlar.

Clinton''un Meclis''te konuşması düşen Borsa''ya destek veriyor. Faizler birkaç puan düşüyor. İyimserlik havasının dışında maddi gerekçeler son derece sınırlı. Amerika''nın, ayrıntıları henüz belli olmayan 1 milyar Dolar kredi sözü. Avrupa Birliği''ne destek sözü. Amerika''nın Türkiye''ye verdiği önemi görmüyor değilim. Belki bu önem, çökmüş bir ekonomiye rağmen mevcut Hükümet''e tarihî siyasi destek anlamına da gelebilir.

Ancak esas değerlendirmeyi fırtınanın dinmesinden sonra yapmakta fayda var.