Kiralık katil olarak reyting

70 diziyle başlayan sezonda iki ayda 14 dizi ekranla vedalaştı, tehlikeli sulardan kurtulmayı bekleyen bir o kadar dizi kaderini zorluyor. Bu arada çekimlerine başlanan yeni dizilerin haberleri yer alıyor medyada, kanal yöneticileri ile yapımcılar yeni anlaşmalara imza atıyor. Bu durumu yeni reyting sistemi, değişen seyirci paneliyle ilişkilendirmeye çalışanlar beyhude bir çaba içerisinde. Geçen yıl 40''ın üzerinde dizi kalktı yayından, daha önceki yıllarda da farklı değildi. Faturayı reyting sistemine kesmek yerine hızlı tüketilen ama üretilmeyen senaryo gerçeğini kabul etseler; klişelerle işin kolayına kaçmak, uyarlamalarla günü kurtarmak yerine özgün hikaye peşine düşseler, bu kadar hızlı öğütülmeyecek diziler. Ama reyting sistemine kiralık katil rolü verilerek işin kolayına kaçılıyor, bu arada da gerçeklerden uzaklaşılıyor.

Yayından kalkan diziler listesine şöyle bir göz atınca, ilk birkaç bölümde reyting kılıcına maruz kalanlar olduğu gibi, plansızlık programsızlık neticesi hikayeyi nihayetlendirme kararı veremeyenlerin, 90''lı bölümlerinde reyting bir dizinin daha sonunu hazırladı haberleri eşliğinde veda ettiği görülüyor. Şu anda da ekranda, biten hikayesine rağmen üçüncü sezona devam kararı alan diziler mevcut. Reytinglerin düşeceğini bile bile devam kararı alanlar mı mesul olacak durumdan yoksa reyting ölçümleme sistemine dizi katili damgası vurulmaya devam mı edilecek?

Geçen yıl dizi kaldırma rekoru atv''deydi. Yaz aylarında başlamıştı yeni dizilerini ekrana sürmeye. Bu sene Son Yaz Balkanlar ve Uçurum''u yayından kaldıran atv; geçen yıl, Reis, Seni Bana Yazmışlar, Kurşun Bilal, Aşağı Yukarı Yemişlililer, Bir Günah Gibi, Kalbim Seni Seçti, Kızım Nerede, İstanbul''un Altınları, Tövbeler Tövbesi, Al Yazmalım, İki Yaka Bir İsmail dizilerini reytinge kurban verdi.

Tutmadı kaldır, sıradaki gelsin yaklaşımı bu sene Star''da hayata geçiriliyor. Geçen yıl dizi kıyımı yarışında kıl payı birinciliği atv''ye kaptıran Star, erken açtığı sezonda deneme yanılma metodunu uyguluyor ısrarla. Sahiplerinin el değiştirmesinden, Kanal D''nin imajını muhafaza etme görevinden kurtulduktan sonra yeni kararlar aldılar, yenilik denemekte cesur davrandılar fakat devamını getiremediler. Canımın İçi ile 25 dakikalık sitcom denedi ama haftanın beş günü yayınlanmasından dolayı beklenen neticeyi alamadı. 40 dakikalık dizi yapacağını müjdeledi, iki bölümü peş peşe yayınlayarak kendi kendine muhalefet etti. Star, geçen yıl Yalancı Bahar, Geniş Aile, Ay Tutulması, Anneler ve Kızları, Sırat, Bir Ömür Yetmez, Tek Başımıza, Koyu Kırmızı dizilerini kaldırırken; bu yıl Canımın İçi, Sudan Bıkmış Balıklar, Babalar ve Evlatlar, Evlerden Biri, Hayatımın Rolü dizilerini reytinge kurban verdi.

Star, Kanal D ile aynı gruptayken; Kanal D tutmayan projelerini Star''a postalıyor hem reyting ortalamasının düşmesine müsaade etmiyor hem de hiç dizi yayından kaldırmayan kanal imajını muhafaza ediyordu. Ne zaman ki Star satıldı, Kanal D için kritik dönem başladı. Geçen yıl Yıllar Sonra, Bizim Yenge, Keşanlı Ali Destanı''nı kaldırırken yayından; bu yıl Kötü Yol, Sultan, Veda gibi iddialı başlayan dizilerini dahi tutamıyor ekranda. Ekranlar kanalların reyting satrancına sahne oluyor. Kanal D bir yenilgi değil bir zafer edasında dizilerinin gününü değiştiriyor.

Önce Muhteşem Yüzyıl''ı peşinden Acun Ilıcalı''yı Star''a kaptıran Show''un geleceği çok parlak gözükmüyor reyting listelerine bakınca. Gün Akşam Oldu, Karakol, Sensiz Olmaz, Canım Babam, Karadağlar, Muck, Türk''ün Uzayla İmtihanı''nı geçen yıl kaldırırken yayından, bu sene Düşman Kardeşler, Eve Düşen Yıldırım, Suskunlar''ı yayından kaldırdı Show. Reytinge mağlup olmamış bir görüntü veriyor ama devam eden sadece üç dizisi var, ikisinin izlenme oranları hiç umut vaat etmiyor.

Yeni dizi kararında ekonomik davranan az dizisini yayından kaldırır hükmü Fox için de geçerli. Zehirli Sarmaşık, Derin Sular, Canan, Arka Sıradakiler-Umut, Babam İçin geçtiğimiz yılın erken veda edenleri. Geçen yıla bakınca bu sene şimdilik işler yolunda gibi gözüküyor. Yanlış tanıtımın ve yanlış seyirci kitlesine oynamanın bedelini ödedikleri Esir Şehrin Gözyaşları ve yaz kazası Aşkın Halleri''nden gayri diğer dizileri ile mutlu mesut devam ediyorlar reyting mücadelesine.

Erken final yapan dizileri Yerden Yüksek, Mazi Kalbimde Yaradır, Başrolde Aşk, Mor Menekşeler ve Mavi Kelebekler''den sonra TRT bu sezon alternatif olma yolunda bir hayli mesafe kat etti. Reyting kılıcından en az etkilenen kanal olarak hem yapımcılar hem seyirciler için güvenilir bir liman TRT. Dizi yayından kaldırmak yerine, uzunca bir süre diziye kendini toparlama, seyirci ile buluşma imkanı tanıdıktan sonra final yapmasına müsaade ederek dizi ekibine de seyircisine de emri vaki yapmıyor. Leyla ile Mecnun, Seksenler, Sakarya Fırat ile kült seyircisini oluşturan TRT; bu sene Böyle Bitmesin ve Şubat ile klişelerden uzak, özgün dizilere yatırım yapmanın mükafatını alacak gözüküyor önümüzdeki günlerde.