Başka ifşaat var mı?

İmralı''da mahkeme gününü bekleyen Abdullah Öcalan ile ilgili en sağlıklı bilgileri Türk basınında ilk kim yazdı? Benim adayım hiç tereddütsüz Uğur Mumcu. Öcalan''ın 1970''lerin sonu ve 1980''lerin başında örgütünü kurmak için sarf ettiği çabaları sonradan en iyi o sergiledi. Evlendiği Kesire''nin babasının MİT''te çalıştığını ilk o yazdı. Başı derde girdiğinde, mâli kaynakları tükendiğinde yardımına koşan ''pilot Necati'' lâkaplı kişinin MİT adına çalıştığını da onun yazdıklarından öğrendik. Son yazıları gözden geçirildiğinde bir nokta hemen dikkati çekiyor: Suikasta uğramadan az önce bu ''karanlık'' ilişkilere yeni boyutlar getirmeye çalışıyordu Uğur Mumcu...

Mumcu''nun ölümünden sonra bilgisayarının disketlerine ve notlarına bakıldı, o sırada henüz yayımlanmamış son kitabının müsveddeleri elden geçirildi. Eski bir askeri savcı olan bir DYP milletvekiliyle buluşup, ondan, hazır gözaltına almışken Öcalan''ı neden serbest bıraktığı sorusunun cevabını almaya çalışacağını da öğrendik. Bu bilgilerden daha öteye gidilmedi.

Önceki güne kadar. Önceki gün, Cumhuriyet gazetesindeki köşesinde, Mumcu''nun suikaste uğradığı günlerde Cumhuriyet''in yayın yönetmeni olan Özgen Acar, altı yıl elinde tuttuğu bir belgeyi yayımladı. Bakın ne yazdı (23 Şubat 1999) Özgen Acar:

"Işık içinde yatsın Uğur Mumcu, öldürülmeden önce çeteler kadar Apo''ya da takmıştı. PKK bağlantıları konusunda yoğun bir araştırma yürütüyordu. Ölümünden sonra Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreterliği''nden yüksek düzeyde bir yetkili bana –o zaman Genel Yayın Yönetmeni olduğum için– şöyle dedi: ''Rahmetli Mumcu öldürülmeden 3-5 gün önce Apo hakkında bize bazı sorular yönetti. Kendisine sınırlı olmak koşulu ile bazı bilgiler derlemeye söz verdim. Araştırmacılığını bildiğim için onu yönlendirmek amacıyla kısa bir not hazırladım. Pazartesi günü kendisine verecektim ki o pazar öldürüldü. Bu notu size veriyorum."

Burada duracağız. Uğur Mumcu''nun ''araştırma'' yaptığı sırada başvurduğu kaynaklar hep ilgimi çekmiştir. Bazı kaynaklarının kitap, dergi ve gazete türü ''açık'' bilgiler olduğunu kullandığı dip notlarından biliyoruz. Açık kaynaklardan öğrendiklerini teyit ettirmek için muhataplarıyla görüştüğü de yine yazdıklarından belli. Ancak, yazılarında kullandığı bazı bilgi ve belgeler öyle herkesin hemen erişebileceği türden değildi; devletin gizli kaynaklarına ulaşabildiği belliydi. Ama nasıl?

Suikast sonrasında kendi gazetesinde yer alan iki beyanı dikkatle not etmiştim. Biri, dönemin Genelkurmay başkanı Org. Doğan Güreş''in, "Yakın bir dostumdu, zaman zaman oturup görüşürdük" açıklamasıydı. Diğeri de, dönemin Emniyet genel müdürü Yılmaz Ergun''un, "Bizden bilgi isterdi, verirdik; suikastten kısa süre önce yine aramış bazı belgeler talep etmişti, hazırlıyorduk" anlamına gelen sözleriydi. Bu açıklamalar, devletin içinden kişiler ve kurumlarla, dostluk ötesinde ilişkileri olduğunu gösteriyordu Uğur Mumcu''nun... Bu açıklamaları görünce yazılarını dikkatle okuduğum için kendimi tebrik ettiğimi hatırlıyorum.

Özgen Acar, altı yıl sonra ilk kez açıkladığı bilgi notuyla ''yeni bir kaynağa'' ışık tutmuş oluyor: Milli Güvenlik Kurulu genel sekreterliği... Bu kurumdan ''üst düzey'' bir yetkili, Mumcu''nun kendilerine yönelttiği ''Apo ile ilgili'' bazı soruları cevaplandırmayı görev bildiklerini ve bunu ''araştırmacılığı sebebiyle'' ve ''kendisini yönlendirmek amacıyla'' yaptıklarını söylemiş...

Şimdi yazacağım bir kuraldır: Yaptığınız araştırmalar konusunda kendilerinden yardım istediğiniz kurumlar, sorularınız aracılığıyla sizin hangi bilgilere ulaştığınızı, tahlillerinizin hangi yöne doğru gittiğini kestirebilirler. Bugüne kadar gün yüzü görebilmiş itiraflardan (Özgen Acar altı yıl beklediğine göre, başkaları yeni bilgileri fâş etmek için biraz daha beklemeyi tercih ediyor olabilirler), Mumcu''nun en az üç kurumla bilgi alış-verişi içerisinde olduğu anlaşılıyor: Genelkurmay, Emniyet ve MGK genel sekreterliği... Bu üç kurum Mumcu''nun araştırmalarının aldığı yönden haberdardılar kısacası...

Bu ne anlama geliyor? Bence, bu, bir çok anlama geliyor da benim esas vurgulamak istediğim, hayatını bir suikastte kaybetmiş Uğur Mumcu''nun tehlikeli sularda balık avladığıdır. "Şeriatçılar ve 2. Cumhuriyetçiler basında köşeleri tutuyor, bunlara savaş açalım" diye kasemleştiği dört gazeteciyle sırlarını paylaşması yetmiyormuş gibi, bir de alenen eriştiği bilgileri soru biçiminde devletin en hassas kurumlarına da iletmiş Cumhuriyet yazarı. Devletin içinde çetelerin fink attığını ilk keşfeden kişi olduğu halde, hayatının yanlışını yapmış Uğur Mumcu.

Suikastte hayatını kaybeden Uğur Mumcu adına ''araştırmacı gazetecilik'' alanında çalışmaları desteklemek üzere bir vakıf kurdu ailesi ve sevenleri; umarım, eğittikleri gençlere, "Devlete çok yakın durmayacaksınız" öğüdünü vermeyi ihmal etmiyorlardır...