Haydi İzmir"im...

Bu defa mâkus talihini kıracağa benziyor İzmir...

İzmirli olup da başka kentlerde yaşayanlar bilirler: İzmir''e her uğrayış bir ezikliğe yol açar: Bir deniz kentinin çimentoya yenilmişliğinin ezikliği... İmparatorluğun en işlek ve kozmopolit kenti iken taşralaşmışlığın ezikliği... İstanbul ve Ankara''yla mukayese edildiğinde ihmal edilmişliğin ezikliği...

Öncesi de var, ama özellikle 1980 sonrasında çok ihmal edildi İzmir, çoook... O da kendi içine kapandı, geçmişinde ülke çapında isimler çıkarmış bir kent olduğu halde, giderek “İşte orada, Ege Denizi''ne kıyı bir yerleşim merkezi” tarifine indirgedi kendisini... Medyada İzmir kökenlilerin belirgin ağırlığı olmasa, ara sıra İstanbul''a yerleşmiş birkaç manken, “Aslında ben İzmirli''yim” demese herhalde bütünüyle unutulacaktı İzmir...

Hisar Câmii''ne bitişik ''Kızlarağası Hanı'' var. Vakıflar Müdürlüğü, yıkılmaya yüz tutmuş binayı baştan ayağa yeniledi; şimdi kentin nabzının attığı yerlerden biri o han ve çevresi... Câmiden çıkanlar orada soluklandığı gibi, ''kente özel'' bir şeyler almak isteyen turistler de mutlaka oraya uğruyor. Cumartesi günü “Mutlaka birilerini bulurum” niyetiyle uğradığımda kalabalık bir dost grubuyla karşılaştım...

Türk edebiyatının en renkli tiplerini çıkarmış bir kenttir İzmir: Attila İlhan bilinir de ''Boğaziçi Şıngır Mıngır'' yazarı Salah Birsel''in bir zamanlar İzmir''de Fransızca öğretmenliği yaptığı gözden kaçar... Halit Ziya Uşakligil''den beri pek çok sanatçı İzmir''de feyiz almıştır. İyi entelektüel de çıkar İzmir''den...

Hanın avlusunda yere yakın sandalyeler üzerinde oturan hemen her kesimden bir grup insan ne konuşur? İçinde öğretim üyeleri, öğretmenler, medya dünyasından insanlar, siyasetçiler, avukatlar, sanatçıların yer aldığı bir grup... Ekleyeyim: Bir milletvekili ile bir Alevi dedesi de vardı grupta...

İlk muhabbet TCK 301. madde üzerinden açıldı. Genellikle böyle bir maddenin varlığı herkesi rahatsız ediyor... Biri, “Dr. Cemil Koçak''ın araştırması okunsa, bu maddenin geçmişte yalnız gayr-ı Müslimler için uygulandığı görülür” dedi. (Tarihçi Koçak''ın konuya ilişkin yazısı ''Tarih ve Toplum'' dergisinin 2005/1 sayısında yer alıyor.) Bir başkası, “İktidar değiştirmekten bahsediyor, ama duruyor” diye yakındı. Siyasetçi, “Meclis bu maddeyi değiştirse, aynı amaçla kullanmak üzere bir başka madde bulurlar” deyince, itiraz hemen geldi: “Bulsunlar, onu da değiştirir Meclis...”

Papa''nın ziyaretini de önemsiyor İzmirli aydınlar. İlk soru neden geldiği üzerine oldu. Onu, “Madem gelecekti, neden durduk yerde İslâm karşıtı lâflar etti?” sorusu izledi. Papa''nın gürültü koparan sözlerini konuşma dili olan Almanca''dan okumuş bir öğretim üyesi, “Eski bir kaynaktan aktarma, aslında herhangi biri söyleseydi herhalde kimse kulak asmazdı” dedikten sonra ekledi: “Ancak, konuşma içerisinde birkaç sözcükten oluşan bir yan cümle var ''Diyalog çalışmalarına ışık tutacak biçimde'' gibi bir şey; niyetinin bozukluğu kanaati oradan çıktı.”

Bir ay sonra gelecek Papa ve İzmir üzerinden Selçuk''a da gidecek. Meryem Ana''ya açılan yolun sonunda 150 m.''lik kısa bir sapma var, yabancı protokolcular oranın genişletilmesini istemişler. Anladığım kadarıyla, Türk tarafı, “İyi de o sapmanın hiçbir önemi yok; güvenlik endişesiyle bunu istiyorsanız, merak etmeyin, biz onu sağlarız” demiş... Selçuk-Meryem Ana Evi arasındaki esas yoldan en son Bill Clinton olmak üzere pek çok önemli kişi geçti yakın zaman önce...

Kızlarağası Hanı''nda soluklananların uğradığı bir başka adres daha var İzmir''de: Kitap-Park... Yıllarını İzmirli''ye kitabı sevdirmeye vakfetmiş Mevlüt Yıldırım Anadolu Dağıtım''a ek olarak dev bir kitabevi açmış aynı bölgede. Bayram arefesi o civarda gezinirken Kitap-Park''a da uğramış bir bakandan, “İzmir''de, böyle büyük bir kitabevi ha!” takdir cümlesini işitmiştim, gittiğimde yüreklendirmek için aktardım.

Önemli şairler, romancılar, gazeteciler çıkarmış İzmir''de kitabevlerini yaşatmak çok güç... Mevlüt Yıldırım, “Balıkesir''de şube açtık, Anadolu''ya da açılacağız” dedi gururla...

İzmir ve İzmirli kendine geliyor; sevindim buna...