Rize Bezi "mahreç işareti" patentini aldı

Rize Valiliği'nin, "Rize Bezi"nin coğrafi işaret olarak tescillenmesi için Türk Patent Enstitüsüne (TPE) yaptığı başvuru sonuçlandı. TPE, 2005 yılında aldığı başvuru üzerinde gerekli incelemeleri tamamlayarak, Rize Bezini (Feretiko el dokumaları) "mahreç işareti" olarak tescilledi. Rize Bezinin ham maddesi olan kendir ipliği, bitkisel lifler arasında en yüksek sağlamlığa ve bükümlü bir özelliğe sahip, kendir ipliğinden olduğu içinde çürümüyor ve sünmesi az oluyor. Söz konusu bez, 1.8 ile 2.4 santimetre uzunluğunda ketene benzer lif demetleri taranarak elde ediliyor. Rizede iklimin az güneşli ve çok yağışlı olması nedeniyle diğer yörelere göre lifler çok ince ve esnek oluyor. Bezin bu özelliği için dokumada, sadece bu yörenin kendirleriyle yapılan iplikler kullanılıyor. Kendirden elde edilen liflerin iplik haline getirilmesinin ardından yapılacak ürünün çeşidine göre, 45-60-90 ve 120 santimetrelik kamçılı el tezgahlarında dokunup Rize Bezi haline getiriliyor. Bezler, daha sonra yöreye ait tekniklerle ağartılıyor. Dokunan bezlerin desenleri özel ve dokuyucu tarafından tasarlanıyor. Feretiko bezinin kendir ipliğinden kaynaklanan bir özelliği de çokça ter emici olması ve çabuk kuruması. Aşırı sıcakta çalışan kişiler, fazla terledikleri için feretiko iç gömleği giymeyi tercih ediyorlar.

Rize Bezi'nin kalite denetimi, Rize Kız Meslek Lisesi'den, Rize Halk Eğitim Merkezi'den, İyidere Halk Eğitim Merkezi'den ve İl Tarım Müdürlüğü ile özel sektörde çalışan bir uzmanında katılacağı 5 kişilik bir komisyon tarafından yerine getirilecek. Denetimler yılda iki kere, ihtiyaç duyulduğunda ise her zaman yapılabilecek. TPE, yıl başından itibaren Çay İli Vişnesi, Edirne Beyaz Peyniri ve Mut Kayısısı'nın da bulunduğu 10 coğrafi işareti tescillerken, 19 coğrafi işaret için de başvuru aldı. Türkiye'nin halen 94 tescilli coğrafi işareti bulunuyor, 99 coğrafi işaret ise tescillenmeyi bekliyor.