AYM"nin gerekçesi ve 6112 sayılı kanun

Gazeteler Anayasa Mahkemesi"nin "Başbakan"ın yayın durdurma yetkisine" vize verdiğini yazıyor. CHP"nin neredeyse tamı tamına iki yıl önce (15/2/2011) kabul edilen 6112 sayılı kanunun ( "Radyo ve Televizyonların Kuruluş ve Yayın Hizmetleri Hakkında Kanun") bazı maddelerinin iptali istemiyle Anayasa Mahkemesi"ne yaptığı başvurunun sonucundan söz ediyoruz. Bu iptal isteminde öne çıkan konu Başbakan"a tanınan (ya da onun görevlendireceği bir bakanın) bazı hallerde televizyon kanallarının yayınını durdurma yetkisi oldu. AYM"nin kararı bir bakıma insana "tesadüfün böylesi" dedirten bir zamanda açıklandı. Medya-Başbakan polemiğinin tavan yaptığı bir dönemde açıklanan bu karar -tabii ki- söz konusu polemiği daha da güçlendirecektir.

AYM"nin gerekçeli kararında yer alan söz konusu hususla ilgili bölümler irdelenmeyi hak eden cinsten. CHP, Başbakan"a yayın durdurma yetkisini veren hallerin son derece muğlak olduğu iddiasındaydı. Şu haller yani: "olağanüstü durumlar", "milli güvenliğin açıkça gerekli kıldığı haller" ve "kamu düzeninin ciddi şekilde bozulmasının kuvvetle muhtemel olduğu durumlar". (yani bazen "haller", bazen "durumlar"!) CHP"nin bu "hallere" ilişkin dile getirdiği "muğlaklık" iddiası benim açımdan da yerinde bir tespittir. Sayılan "haller" gerçekten de tarif edilmemiş, istendiğinde içi keyfi olarak doldurulabilecek türdendir. "Olağanüstü durumlar"dan kasıt ne olabilir mesela? Yok mudur bu "hal"in yasal bir ifadesi? "Olağanlık" ve "olağanüstü"lük büyük ölçüde "temaşa edene bağlı" değil midir? "Milli güvenliğin açıkça gerekli kıldığı haller" için de durum aynı. Belli ki yasa yazıcı "milli güvenliğin gerekli kıldığı haller" demenin münasebetsiz kaçacağını düşündüğünden olacak araya "açıkça" sözcüğünü yerleştirmiş. Eğer "milli güvenlik"ten kasıt devletin açıklanmaması gereken bazı sırları ise, bu "haller" zaten ceza yasası tarafından belirtilmemiş mi? "Kamu düzeninin ciddi şekilde bozulmasının kuvvetle muhtemel olduğu durumlar" ifadesi de çok problemli. "Kamu düzeninin ciddi şekilde bozulması" denilmiş olsa hadi neyse.. Ama bununla yetinilmeyip işin içine bir de "kuvvetle muhtemel" denerek bir ihtimallere atıf yapan bir ibare eklenmiş.

AYM"nin gerekçeli kararına bakacak olursak televizyon yasasında böyle şeylerin yar alması çok tabii bir şey… AYM"ye göre sıraladığımız hallerin "kanun koyucu tarafından tek tek belirlenmesi mümkün değildir." Niçin acaba? Kanunlar tam tersine hiçbir "yanlış anlaşılmaya" fırsat vermeyecek biçimde kaleme alınmak zorunda değil midir? "İhtimaller hesabı"na göre kanun maddesi yazılabilir mi? AYM kararında şu görüş de yer alıyor: "(Haller) hızlı ve seri karar alınmayı gerektiren bir özellik arz etmesi nedeniyle geçici yayın getirme yetkisi, Kurul yerine ilişkili olduğu için Başbakan ve görevlendireceği bir bakana verilmesi kanun koyucunun yetkisi dahilindedir." Biliyorsunuz, bu "hızlı ve seri"(!) karar almayı gerektiren durumlar ülke mevzuatında zaten mevcut. (mesela Anayasa"nın 69. Maddesi"nde "savaş hali"nde Cumhurbaşkanı"na tanınan yetki.)

AYM kararında yer alan şu "gerekçe" de dikkat çekici: "Ayrıca, maddede yer verilen kriz zamanlarının sona ermesi halinde de geçici yayın yasağının kendiliğinden ortadan kalkacağı tabiidir."(!) Hiç de öyle değil sanki; "tabii "değildir, çünkü "krizin son bulduğuna" karar verecek olan kişi "krizin olduğuna karar veren" kişiyle aynıdır…

Gelelim konuya daha geniş bir açıya yerleşerek bakmaya:

Bazı maddelerin iptali istenen kanun (6112) söylediğim gibi iki yıl önce kabul edilmiş. Bir demokraside karşılaşılması imkansız nitelikte bir kanun bu. Bakın kanunun 8. maddesi televizyon yayınlarının hangi "hallere"(!) aykırı olamayacağını söylüyor. Maddenin açılış fıkrası aynen şöyle: "(Yayın hizmetleri) Türkiye Cumhuriyeti Devleti"nin varlık ve bağımsızlığına, devletin ülkesi ve milletiyle bölünmez bütünlüğüne, Atatürk ilke ve inkılâplarına aykırı olamaz."(!)

Ne yani bu ülkede "Atatürk ilke ve inkılaplarına aykırı" televizyon yayını yapılamaz mı? Bu kadar olur doğrusu… Hangi çağda yaşıyoruz, "Stalinizm" gibi bir şey bu!

Toparlarsak: doğrusu ben çok merak ediyorum. CHP, 6112 sayılı kanunun bu sekizinci maddesinin bu "a" fıkrasının iptali için de AYM"ye başvursaydı sonuç ne olurdu. AYM -tabii ki- (hem de bu kez oybirliği ile!) iptal istemini yine reddedecekti. Sonra da bizler bu ret gerekçesini önümüze açıp kim bilir ne kadar eğlenecektik!

Sonuç: Bu memleketin birinci eksiği aklı başında bir anamuhalefet partisidir.