Tarihi ve kültürü ile barışık modern kent: Gaziantep

Türkiye'nin 6. büyük şehri olan Gaziantep, şehre yapılan yatırımlar, belediyenin çalışmaları sonucunda artık sadece lahmacun ve kebapla anılmıyor. Aynı zamanda dünyanın en eski yerleşimlerinden biri olan Gaziantep, binlerce yıllık medeniyetlere de zamanında ev sahipliği yapmıştı. Şimdi ilde şehrin bu özelliğini öne çıkarmak için yoğun çalışmalar sürdürülüyor. Plan ve projelerini Güneydoğu Bölge Temsilcimiz Yaşar Yavuz'a anlatan Belediye Başkanı Asım Güzelbey, Gaziantep'in daima bir kültür, ticaret ve sanat şehri olduğunu dile getirdi.

Güzelbey, 2004 yılında göreve geldiklerinde Gaziantep'te tarihi evler, konaklar, hanlar, hamamlar, kervansarayların maalesef yıkıldığını, insanlar tarafından terk edildiğini hatırlattı. Bunun üzerine göreve gelir gelmez Mayıs ayında 'Tarihi Eserlerimizi Koruyalım, Sahip Çıkalım, Yaşatalım' kampanyasını başlattıklarını ifade eden Başkan Güzelbey, “Önce insanlar bizim ne demek istediğimizi anlamadılar. Kimisi tarihi evleri yıkacağımızı, kimisi de tarihi evleri belediye olarak satın alacağımızı zannetti. Hâlbuki burada esas olan tarihi evlere sahip çıkma konusunda halkı bilinçlendirmekti. Bugüne geldiğimizde o çaldığımız mayanın tuttuğunu, artık insanların tarihe ve kültüre sahip çıktığını ve bununda şehre büyük bir getiri sağlayacağını görmeye başladılar. İşte Gaziantep'te Mayıs 2004 tarihe ve kültüre sahip çıkma açısından bir dönüm noktasıdır. 2004 Mayısının hemen öncesinde Türkiye'nin çok şey borçlu olduğu Prof. Dr. Metin Sözen'in belediyemizi ziyaret etmesiyle başlayan bir çalışma zinciri oluştu diyebiliriz. Bugüne geldiğimizde artık Gaziantep kebap ve lahmacunla anılan bir şehir olmaktan çok öte; tarihi dokusu, kültürel mirası, kalesi, tarihi eserleri ile bir cazibe merkezi olma noktasındadır” dedi.

Yapılan müzeler, modern projelerin ili, tarihe, geçmişe sahip çıkan ama bu arada geleceğe güvenle bakan modern bir şehir görüntüsüne soktuğunu dile getiren Güzelbey, hedeflerinin Gaziantep'i turizm pastasından daha fazla pay alır bir şehir haline getirmek olduğunu ifade etti. Güzelbey konuşmasının devamında şunları söyledi: “Şunu gayet iyi biliyoruz ki turizm dendiği zaman artık sadece deniz, kum, güneş üçgeni anlaşılmıyor. Bunun dışında kültür, inanç, eğitim ve sağlık turizm gibi alternatif alanlar var. Bu potansiyellerin doğru değerlendirilmesi sanayisi ile ünlenen kentimizde yeni bir istihdam alanı yaratacaktır. İşte şehrimizde yapılan bütün bu çalışmalar insanların yaşam standardını yükselmeye, işsizliği azaltmaya, Türkiye ve dünya ölçeğinde Gaziantep'in hak ettiği yeri almasına yönelik çalışmalardır. Şu ana kadar yaptıklarımızla Gaziantep farklı bir yere oturdu. Artık sadece Gaziantep'i görmek, gezmek ve lezzet değerlerini tatmak için gelen insanlar olduğu gibi turizm firmaları Gaziantep'i ayrıca bir turizm destinasyonu olarak da görmeye başlamışlardır. Ama bunlarla yetinmiyoruz, daha yapacak çok işimiz var.”

Bundan sonraki hedeflerinin arasında Gaziantep'in UNESCO Dünya Kültür Mirası Aday Listesine girmesini sağlamak olduğunun altını çizen Başkan Güzelbey, Aşağı Fırat Havzası'nı canlandırıp, Fırat Nehri üzerinde nehir gemilerinin yüzdüğü bir turizm halkası meydana getirmek istediklerini ifade etti. Güzelbey, 7 yılda Gaziantep'in içme suyu, alt yapı, ekipman ve teknolojik alt yapı için 400 Milyon Türk Lirası harcadıklarını dile getirerek, "Kentteki kaçak suyu önlemek için 10 milyon dolarlık bütçe harcadık. 2004 yılında şehre verilen 100 metre küplük sudaki kayıplar yüzde 71'lerden yüzde 36 seviyesine düştü. Bunu da şehrin dört bir yanına kurduğumuz SCADA sistemi ile yapıyoruz. Çalışma ile ana borularda suyun devir ve basıncının yanında su kaybını da önledik. Bu sistem için 10 milyon doların üzerinde yatırım yaptık. Su kayıplarının yavaş yavaş inmeye başladığı bu sistem Türkiye'nin birçok kentinde henüz yok. Kentin eksik kalan bölgelerine de en kısa zamanda SCADA'yı uygulayacağız. 2-3 yıl içinde bu sistemi tamamlayarak su kaybını sıfıra indireceğiz. Türkiye'nin birçok şehrinde bir tane bile arıtma tesisi yok. Mevcut arıtma tesisimizin yanı sıra devreye soktuğumuz 2.Atık su arıtma tesisi ile şehir nüfusunun yüzde 96'sının atık sularını arıtma kapasitesine ulaşmış oluyoruz. 2012 yılı başlarında 3.Tesisin hizmete girmesi ile yüzde yüze yakın arıtma sağlamış olacağız." diye konuştu.

Başkan Güzelbey, "Belediye olarak en büyük enerji tüketimimiz su ve kanal idaremiz olan GASKİ tarafından kullanılıyor. Bunun ardından cadde ve sokak aydınlatması geliyor. Enerji verimliliği, giderlerin azaltılması hususunda bizim de çalışmalarımız var. Şu anda konusu 'Ekolojik Kent' olan kentsel tasarım uygulaması yapıyoruz. Yani yeni bir alanı imara açarken birkaç tane vazgeçilmezimiz var. Mesela binaların ısınmalarının kendileri tarafından temin edilmesi bunlardan birisi. Bu uygulamada binalarda yapılacak mantolama sistemi sayesinde enerji kaybı ve ısınma kaybı önlenecek. Tabi bu projeler toplam 6 milyon metre kareyi kaplayan yeni kentsel alanlar üzerinde uygulanacak. Bu projeleri en yakın zamanda hayata geçireceğiz. Ekolojik Kent uygulamasını Türkiye'de ilk biz hayata geçiriyoruz Bu konuda belediyelere çok iş düşüyor. Vatandaşa öncülük ederek, niteliksiz yapılara izin vermeyerek ve çevreye duyarlı projeleri hayata geçirerek daha yaşanabilir kentler meydana getirebiliriz" dedi.

Asıl hedeflerinin ekoloji tabanlı bir kent oluşturmak olduğunu dile getiren Güzelbey projeyle ilgili şunları söyledi: "Enerji ihtiyacı düşük ve karbon salınımı minimum olan yapılarda öncelikle aranacak kıstas yalıtımdır. Ayrıca arıtma tesisleri kurulup, bölgenin su ihtiyacının bir kısmının bu arıtma sistemlerinden temin edilen suyla sağlanması hedeflenmektedir. Konutlarda istenecek yeşil çatıda çevrede yetişebilen ve az su isteyen bitkiler yetiştirilecek, çevreye verilen oksijen miktarı arttırılacaktır. Konutlardaki yağmur suyu dönüşüp sistemleriyle de bahçe sulaması ve rezervuarda kullanımı ile suyun etkin kullanımı sağlanacaktır. Bölgede yaşayan halkı toplu taşımaya yönlendirecek önlemler alınacak, tramvay bu bölgenin içine kadar getirilecektir. Ayrıca bisiklet yolları yapılarak bölgedeki araç kullanımının azaltılması hedeflenmektedir. Ekolojik pazar alanları Gaziantep mutfağında kullanılan ürünlerin satıldığı bir alan olarak düşünülüp, yeme-içme birimleri ve mutfak sanatları ve gastronomi bölümü uygulama atölyesi yer alacaktır. Proje henüz şehircilik ölçeğinde planlandığı için belediye tarafından kararları alınıp, tasarımı yapılmaktadır"

Belediye Başkanı Güzelbey; 'Dünya Bankası tarafından Kentsel Enerji Verimliliği Artırma Projesi' konusunda pilot il seçilen Gaziantep'i anlattı. Dünyadaki en önemli konulardan birinin küresel ısınma olduğuna dikkat çeken Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Asım Güzelbey, “Dünyada küresel ısınmaya bağlı olarak mevcut kaynaklar kirlenmekte ve tükenmektedir. Bunun yanında ikinci bir konuda su kaynaklarının verimli kullanılması gelmektedir. İnsanların su ihtiyaçları artıyor, fakat kaynaklar yeterli değil. Suyun ve çevrenin kirlenmesi çok önemli sorunları beraberinde getiriyor. Bu problemlerden bir tanesi de enerji konusu. Unutmamak gerekir ki; insanların ihtiyaçları sınırsız fakat kaynaklar sınırlıdır. Bu sıkıntılardan dolayı insanlar bir arayış içine girdi. Bu konuda Büyükşehir Belediyesi olarak bir iklim eylem planı projesi başlattık. Bunun ardından Dünya Bankası ile görüşerek enerji verimliliği konusunda çalışmalara başladık. Bu ortak çalışma sonucunda Dünya Bankası Gaziantep'i enerji verimliliği konusunda pilot il olarak seçti” dedi.

Güzelbey diğer projeleri şöyle açıkladı: “Gaziantep Üniversitesi ve Gaziantep Büyükşehir Belediyesi'nin ortak yürüteceği “Yeşil Ev” projesi 100.Yıl Atatürk Kültür parkının içerisinde konumlanıp, Aralık 2012'de faaliyete girmesi planlanmaktadır. Gaziantep tarihi kent merkezinin batısından başlayarak, Şehitkâmil İlçesi'nin ve Şahinbey İlçesi ile olan sınırını oluşturan 100.Yıl Atatürk Kültür Parkı, kent için yalnızca park ve mesire yeri olmanın dışında sosyo-kültürel aktivitelere ev sahipliği yapan bir fonksiyona sahiptir. Alanın seçiminde ulaşım imkânının çok kolay olması, halkı bu binayla buluşturmak için özellikle tercih sebebidir. Yapı bulunduğu alanla ilişkisini kuzey ve güney cephesindeki duvarlarla sağlamaktadır. Cephesinde oluşturulan yapı kabuğundaki açıklıklarla gün ışığından maksimum derecede faydalanılmak üzere planlanmıştır."