Avrupa’da İslami partiler yükselişte mi?

Viyana’da geçtiğimiz günlerde kurulan “Avusturya İslam Partisi” (IPÖ) mevcut tartışmalara bir yenisini ekledi. Farklılıkların savunulduğu Avrupa’da İslami farklılıklara, farklı davranıldığını bir kez daha müşahede ettik.

İslami partilerin, başka bir ifadeyle Müslümanlar tarafından kurulan siyasi partilerin, siyasi kültür içerisinde tartışılması, Avrupa’da arzu edilen bir yöntem değil. Demokratik hoşgörü kapsamında algılanması gereken bu girişimler, tartışılmıyor damgalanıyor. Temel ölçü anayasaya sadakat olarak öngörülüyor. Lakin konu Müslümanlar, Türkler, Araplar olunca peşinen damgalama ve iftira sıkça devreye sokulan bir yöntem.

NEREDEN ÇIKIYOR BU İDDİALAR?

ÖZGÜR FİLİSTİN PARTİSİ

ERDOĞAN FAKTÖRÜ

HOLLANDA’NIN DENK’İ

“Denk”, 13 Kasım 2014 tarihinde Sosyal Demokrat İşçi Partisi’nden (PvdA) ayrıldıktan sonra Eyalet Genel Meclisi İkinci Kanadı’nda Türk kökenli iki milletvekili olan Tunahan Kuzu ve Selçuk Öztürk tarafından kuruldu. 9 Şubat 2015 tarihinde parlamento gruplarına DENK adını verdiler. Nisan 2020'nin başında, Öztürk ve Kuzu arasında partinin gidişatı konusunda iç tartışma yaşanıyor. Bu tartışma Kuzu’nun parti liderliğinden istifası ile sonuçlanıyor. 2023 seçimlerinde yüzde 2,4 oy aldı ve 150 sandalyeli parlamentoya 3 milletvekili gönderdi.

BELÇİKA İSLAM PARTİSİ

Belçika İslam Partisi 2012 yılında kuruldu ve şeriat hukukunu da içeren bir İslam cemiyeti kurmayı hedefliyor. Partinin kurucularından Redouane Ahrouch, “otobüste kadın ve erkeklerin ayrı olması, okul kantininde helal gıda ve mümkün olduğunca az kadının yer aldığı seçim listeleri” öneriyor. En büyük başarısı 2012’de Brüksel’deki yerel seçimlerde Anderlecht ve Molenbeek mahallelerinde birer belediye meclisi üyeliği kazanması. Ancak her ikisi de 2018’de kaybedildi.

ALMANYA’NIN DAVA‘SI

DAVA Almanya’da geçtiğimiz yıl kuruldu. Kuruluşu ile birlikte birçok tartışmanın hedefinde oldu. Erdoğan’ın Almanya’daki uzun kolu denildi. Erdoğan Partisi olarak sıkça anıldı. Partinin üç önemli ismi Tayfik Kara gazeteci, Fatih Zingal avukat ve Mustafa Yoldaş doktor. Hepsi Almanya kökenli Türkler. İslamiyeti Almanya’nın temel bir parçası olarak görüyorlar. Müslümanların yaşamını zorlaştıran öğeleri ortadan kaldırmayı kendilerine görev biliyorlar. Tarihi Türk-Alman dostluğunu referans alıyorlar. Haziran ayında yapılan 2024 Avrupa Parlamentosu seçimlerinde 148 bin oy alabildiler. Bu Almanya’daki Türk seçmenlerin yüzde 15’inin desteğini kazandıkları anlamına geliyor.

AVUSTURYALI KAPTANIN PARTİSİ

Avusturya’da İslamiyet resmi din olarak kabul edilmekte. Bunun Bosna’nın Osmanlı İmparatorluğu’ndan kopartılarak, Avusturya’nın bir parçası olmasına kadar uzanan tarihsel nedenleri var. “Avusturya İslam Partisi” kuruluşu ile birlikte tartışmaları da beraberinde getirdi. Partinin kurucu başkanı Avusturyalı eski bir açık deniz kaptanı Gustav Jobstmann. IPÖ “Öncelikli olarak Avusturya’daki Müslümanların dini ihtiyaç ve haklarını güvence altına almaya, teşvik etmeye ve korumaya odaklanıyor”. İçişleri Bakanlığına sunulan dilekçeye göre Türk kökenli Sevim Aydıroğlu Genel Sekreter, Ramazan Mutlu ise Sayman olarak görev yapıyor. Avusturya Sosyal Demokrat Partisi’nden (SPÖ) Viyana Eyalet Parlamentosu üyesi Rainer Spenger, IPÖ’nün kuruluşuna eleştiri getirenlerden biri. “Avusturya’da siyaset ve kilise arasındaki ayrımın geçerli olduğunu” söyleyen Spenger, “Siyasi İslam reddedilmelidir ve ülkede İslam’ın siyasi yeri Katoliklik gibi az olmalıdır” diyor.

KİM BU JOBSTMANN

PARTİ KURULUŞUNA TEPKİLER

ENDÜLÜS PARTİSİ

Endülüs Partisi “Partido Andalusí” yüz yıllarca İslam egemenliğinde bulunmuş İspanya’da bir köke dönüş hareketi olarak görülüyor. Parti Mart 2023’de İspanya’nın Algasira şehrinde Dris Mohamed tarafından kuruldu. Endülüs milliyetçisi olarak kabul ediliyor. Aynı zamanda Özgür Filistin Partisi’nin bir parçası. Dris Muhamed aynı zamanda İspanya İslam Federasyonunun Genel Başkanı. Partido Andalusí Fransız Müslüman Demokratlar Birliği ile işbirliği içerisinde. Buna rağmen aldığı oylar 300 ila 2000 arasında değişiyor. Parti Başkanının Fas Kralı V. Muhammed ile ilişkili olduğu iddia ediliyor. İspanyolcayı resmi dil olarak kabul ediyor, Arapçanın mahalli dil olarak kabulünü talep ediyor. Aslında “Avrupa’da İslami partiler yükselişte” söylemi aşırı sağcı, ırkçı, Müslüman, Arap ve Türk düşmanı yükselişi perdelemek için geliştirilen bir savunma biçimi.