CIA'de tarihi reform

Amerikan Merkezi Haberalma Teşkilatı CIA'in, devrim niteliğinde reform kararları aldığı bildiriliyor. CIA'ye bağlı 'Standartlar ve Analitik Entegrasyon' eski Müdür Yardımcısı Nancy Bernkopf Tucker, The Washington Quarterly adlı dergide yayınladığı makalede örgütün ne tür değişikliklere gittiğini yazdı. Yazara göre istihbarat camiasını reforme etme çabaları ABD Kongresi'nde Ulusal İstihbarat Dairesi (ODNI)'nin kurulma kararıyla birlikte başladı ve bu yeni yapı sayesinde örgütte yetki ve kaynak dağıtımında kullanılan geleneksel yollar bırakıldı.

Tucker'in verdiği bilgiye göre CIA'in en son yayınladığı ve İran'da nükleer silah bulunmadığını belirten rapor örgüt içindeki değişimin göstergesi ve eski yöntemlerin bir eleştirisiydi. Aynı zamanda 2005'te yayınlanan İran raporundan da farklı olan 2007 raporu Tucker'e göre genel istihbarat camiası kültüründe aksaklıklar olduğunu gösterdi. Rapor, eski kavram ve varsayımları yeniden tanımlarken varolan bilgi açıklarını ve bilgilerin saydamlık ve kaynaklarını dikkate aldı. CIA artık değerlendirmelerini rastgele hükümlere dayanarak vermek yerine hükümlere güvenmek için standartlar koydu.

Yazar, istihbarat camiasının sesinin istenenden fazla çıkmasını önlemek için Beyaz Saray'ın giriştiği zamansız savaşlara dikkat çekti. Ve Beyaz Saray'ın 2004 yılında Ulusal İstihbarat Dairesi Başkanlığı için Bush idaresi dışından birisini atamayı kesinlikle redettiğini söyledi. Sovyetler Birliği'nin çöküşünden 2001 saldırılarına kadar Beyaz Saray ve Savunma Bakanlığı, istihbarat camiasının gelişmesine direnme geleneğini sürdürdü. Bu süre zarfında aralarında “Ulusal İstihbarat Dairesi” Başkanlığı'nın kurulması dâhil, reforma dönük 340 öneri sunuldu. Buna rağmen Ulusal İstihbarat Dairesi 16 farklı birimden oluşan istihbarat camiasının üstünde nisbi bir yetkiden ve dengeden ileri gidemedi. Camiada şeffaflık kaybolurken, operasyonel ve kültürel öncelikler birbirine karıştı.

Yayınladığı makalede Tucker, CIA'de başarılı bir reform için gereken unsurları şöyle sıraladı: Birincisi: ABD Kongre üyeleriyle istihbarat birimleri arasındaki ilişki çok daha yazılı (belgeli) hale geti- rilmeli. Kongre örgüt harcamaları için muslukları kapatma imkânına sahipken istihbarat camiası etkili bilgi akışını durdurabilmeli. İkincisi: İstihbarat birimleri üyelerine teorik ve pratik olarak en iyi eğitimi vermek ve herkese eşit imkânlar sağlamak amacıyla İstihbarat için özel bir üniversite kurulmalı. Özel istihbarat birimleri şemsiyesi altında çalışacak olan bu üniversite yeni bir kültür ve modern metodolojik yöntemlere göre çalışmalı. Farklı birimler arasında katılım ve erken analitik ve fikirsel yaklaşımların geliştirilmesini sağlayan programlar uygulanmalı. Çünkü en son 2001 yılında istihbarat birimleri arasında yeterince bilgi alışverişi sağlanamadığı için 11 Eylül saldırıları gerçekleşmişti.