'Ev ödevinizi iyi yapın'

ANKARA- Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'ndeki (AİHM) Türk yargıç Dr. Rıza Türmen, Türk yargıçlarına çağrıda bulunarak, "Arupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nde öngörülen hükümlere uyarak ev ödevinizi iyi yapın" dedi. Yargıtay Başkanı Sami Selçuk'un daveti üzerine dün Yargıtay Konferans Salonu'nda 'AİHM ve Türkiye' konusunda bir konuşma yapan Türmen, Başsavcı Vural Savaş'ın, 'laiklik, başörtüsü ve azınlıklar' konuları ile ilgili yönelttiği sorulara gülerek cevap verdi. Türmen, "Türkiye bir üniter devlet olsa dahi, tüm azınlıklar kendilerini serbestçe ifade edebilmelidir" diyerek, 'başörtüsü' ile ilgili mahkemenin daha önce verdiği kararlarının bulunduğunu hatırlattı. Savaş'ın, laiklikle ilgili sorusuna, bu konuda AİHM'nin gündeminde RP'nin kapatılması ile ilgili dava bulunduğundan 'ihsas-ı rey' olabileceği düşüncesiyle görüş belirtemeyeceğini bildirdi.

Konuşmasının başında, 'insan hakları'na değinen Türmen, "AB ile ilişkilerin gündemde olduğu bir dönemde Türkiye, bu konuda başarıya ulaşabilmesi için insan hakları ve demokrasi konularında yeni adımlar atması gerekir" diye konuştu. Türkiye'nin, kendisine verilen "ev ödevi"ni çok iyi yapması gerektiğinin önemle altını çizen Türmen, insan hakları konusunun evrenselleştiğini, globelleştiğini, kamusallaştığını, devletler arasındaki ilişkileri değil, devletle bireyler arasındaki ilişkileri düzenleyen bir yapıya kavuştuğunu anlattı. Türmen, 7 Aralık 1999 tarihi itibariyle AİHM'e çeşitli konularda toplam 12 bin 454 dava açıldığını, bunların 2 bin 369'nun Türkiye ile ilgili olduğunu kaydetti. Dava sayısı bakımından Türkiye'nin "rekor" düzeyde olduğuna dikkat çeken Türmen, "Türkiye dışında hiç bir ülke hakkında ne işkence ne de düşünce ve ifade özgürlüğünün engellendiğinine dair dava bulunmuyor" diye konuştu. Türmen, Türkiye'nin başını ağırtan en önemli davalar olan siyasi parti kapatma davaları konusuna geçti. Bu konuda Türkiye aleyhine ilk kararın 30 Ocak 1998'de TBKP kararı olduğunu hatırlatan Türmen, şu ana kadar TBKP ile birlikte mahkemeden SP ve ÖZDEP'le ilgili kararlar da çıktığını belirtti.