Füze kalkanına misilleme

Moskova ile Washington arasında, ABD'nin Doğu Avrupa'ya yerleştirmeyi öngördüğü füze kalkanı nedeniyle yaşanan gerilim tırmanıyor. Önceki gün ABD'nin füze savunma sistemine karşılık Konvansiyel Silah Anlaşmasını (AKKA) askıya aldığını açıklayan Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin dün de yine aynı füze planına karşı misilleme yapacakları uyarısında bulundu. Putin, düzenlediği basın toplantısında, “Eğer bu tip kararlar hayata geçirilirse, Rusya'nın da güvenliğini güvence altına alma hakkı saklıdır” diye konuştu. Plan için “komik gerekçeler” ileri sürüldüğünü belirten Putin “Bu sadece bir savunma sistemi değil, aynı zamanda ABD'nin nükleer silahlanmasının da bir parçasıdır. Tarihte ilk kez Amerikan nükleer stratejik kompleksleri Avrupa kıtasında boy gösteriyor. Bizim için bunların nakli Pershing'lerin nakliyle aynı. Tehdit kesinlikle aynı”dedi. ABD 1979 yılında NATO aracılığıyla Pershing-2 ve Tomahawk füzeleri yerleştirmiş, dönemin Sovyetler Birliği Pershing ve Tomahawk füzelerinin birçok Sovyet kentini yerle bir etme gücüne sahip olduğu gerekçesiyle buna sert tepki göstermişti. SSCB ile ABD 1989 yılında imzalanan yakın ve orta ölçekli füze anlaşmasıyla, bu füzelerin kaldırılması kararlaştırmıştı.

Bu arada Putin'in AKKA'dan çekilme kararı tüm dünyada soğuk hava estirdi. NATO, Rusya'dan konuya ilişkin net bir açıklama istedi. ABD Dışişleri Bakanı Condoleezza Rice ise füze savunma sisteminein tehdit olarak algılanmasının 'gülünç ve saçma' olduğunu söyledi.

1990'da imzalanan ve 1992'de yürürlüğe giren AKKA, SSCB'nin ve Varşova Paktının dağılmasından sonra 1999'da gözden geçirildi. Anlaşmaya imza koyan ülkelerin kuvvet ve teçhizat azaltmasını öngören anlaşma, Doğu ile Batı arasındaki güvenin iyileştirilmesi amacıyla karşılıklı teftişlerin yapılması öngören bir mekanizmayı da ortaya koyuyor.