İslam'a karşı birleştiler

Çin, Kazakistan, Kırgızistan, Tacikistan ve Rusya Devlet Başkanları yıllık Şangay Beşlisi zirvesi için 5 Temmuz'da Tacikistan'ın başkenti Duşanbe'de biraraya gelecek. Bu yılki zirvede üye ülkeler arasında somut adımlar atılması bekleniyor. Özbekistan'ın ilk kez gözlemci statüsünde zirveye katılmasının yanısıra, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in Orta Asya'ya yönelik hareketleri zirvenin önemini bir kat daha artırıyor.

Moskova, Orta Asya'da daha etkin bir rol izlemeye başlarken, Çin ile ilişkilerinde daha dikkatli bir tavır içinde görünüyor. Zirve süresince Rusya'nın Orta Asya'ya yönelik girişimlerini daha da artırması beklenirken, asıl önemli konunun Rus-Çin ilişkilerinin gelişimi olduğu belirtiliyor.

Özbekistan'ın bu yıl ilk kez zirveye katılacak olması, Orta Asya'daki İslami hareketlerin şiddetle bastırılması konusunda daha somut girişimlerde bulunulacağının göstergesi olarak değerlendiriliyor. Orta Asya liderleri Müslümanlara yönelik baskılarıyla sürekli gündemde bulunan Özbekistan'ın katılımı olmadan, İslami hareketlerin önüne geçemeyeceklerini düşünüyorlar. Öte yandan Moskova, Özbekistan ve diğer Orta Asya ülkeleri ile askeri işbirliğini artırıyor.

Rusya, Vladimir Putin'in göreve gelmesiyle birlikte Özbekistan ile askeri eğitim ve ekipman modernizasyonu, Kırgızistan ve Tacikistan ile sınır güvenliği ve bölgedeki hareketlere yönelik işbirliği anlaşmaları imzaladı.

Rusya'nın bölgedeki varlığını artırması ve Özbekistan'ın bu yılki zirveye katılacak olması, sözkonusu ülkelerin Rusya ile birlikte askeri operasyonlar ve tatbikatlar düzenleme yönündeki eğilimi, Müslümanlara karşı Moskova ile işbirliğini artırdığının açık ifadesi olarak görülüyor. Geçtiğimiz yıllarda Amerikan hegemonyasına karşı bir forum anlamı taşıyan zirve, bu yıl Rusya ile Orta Osya ülkelerinin birbirlerine daha da yakınlaştıklarını resmiyete dökmeleri açısından daha da önem taşıyacak.