İstanbul sokakları soğuktan donarken çarşı - pazarda kârlar tavan yaptı. Yolları kapatan kar, artan tüketim harcamasıyla ekonomiye hareket getirdi. 4 günlük tatili fırsat bilen vatandaş, kendini sokağa atınca, AVM'ler dışında, birçok esnaf ve satıcı günlük kazancını neredeyse ikiye katladı. Seyyar piyasanın en sıcak rakamları ise kış aylarının vazgeçilmezi kestanenin oldu.
İstanbul Hali'nde kilosu 7, pazarda 20 liradan satılan kestane, piştikten sonra elleri olduğu kadar cepleri de yaktı. Kilosu ortalama 25 lira olan et fiyatını sollayan kestane kebabın 100 gramı 15 liradan satıldı. Yükte hafif pahada kilosu 150 liraya gelen bu değerli ürün, satıcısına da kazandırdı. Biz de yapalım bir kara kış haberi dediğimiz anda, talebi görünce soluğu tezgahın önünde aldık.
İstanbul Taksim'den Adem T., el arabasını sabah 10'da hazır etmiş. “Tatil sayesinde yerli, yabancı turist İstanbul'a koştu, haliyle bizim de işler coştu" diyor. 100 gramı 15, 200 gramı 20 lira olan kestane sayesinde ayda 5 bin lira kazandığını öğreniyoruz. Pazar ile tezgah fiyatı arasındaki farkı, sorunca cevabımızı hemen alıyoruz: “Gelip beklesinler bu soğukta 12 saat. Kavgasını, gürültüsünü çekip sonra konuşsunlar. Vatandaşa kara kışta sunduğumuz hizmetin bir bedeli var. İşte aradaki bu farkın adı yorgunluk."
İstiklal Caddesi'nde Atilla Daldı ve Iraklı yardımcısı Ahmed kestane, kömür, kağıt parasıyla beraber aylık masrafın 500 lirayı bulduğunu söylüyor. Atilla Daldı, “Belediyeden izin alabilsem 10 saat burada beklerdim, çünkü diğerlerinin kazancı aylık 4-5 bin liranın altına düşmüyor" derken Beyoğlu'nun arka sokaklarında özellikle geç ve yoğun saatleri kolladıklarını paylaşıyor. Ahmed'e gelince Arap turistlere satış yapmanın günlük yevmiyesinin 20 lira olduğunu öğreniyoruz, o da sadece cumartesi ve pazar günleri.
İbrahim S. Fatih'te sattığı kestanelerden ayda 3 bin lira kazandığını paylaşıyor. Pazar ve tezgah arasındaki fiyat farkını isterseniz İbrahim S. anlatsın: “Bizim iş pilavcı, simitçi gibi değildir. Orada, 1 -2 lira verir karnını doyurup, evine gider. Benim müşterim, izin günündeki adamdır."
Kadıköy Bahariye'de haftanın 5 günü çalışıp, ayda 2 bin lira kazandığını anlatan Hikmet C. Beyoğlu ve Fatih ile kıyaslama yapıyor: “Hani derler ya 72 buçuk millet işte Beyoğlu da öyle. Kadıköy, daha çok aile ve öğrenci yeri. Bizim kazançlar da günde 50 lirayı geçmiyor." İstanbul halinden kilosu 10 liraya aldığı kestanelerin 100 gramını 8 liradan satan Hikmet C.'nin sözlerini düşünmek lazım: “Gelire bakmayın, 2 kişi kazanırken, 20 kişinin eli boş döner. Kaçak çalışanı, esnafın şikayetleri, zabıtanın kovalaması bol; kavgası, gürültüsü çoktur. Değer verenin yoktur. Bu sene de karnımız doydu, bakalım kısmet 2016'ya."
Pilavcı, köfteci, midyeci ucuz yollu atıştırmalık isteyenlerin imdadına koşarken sokak çaycıları, üşüyen vatandaşa tanesi 1 liradan günde 200 bardak satış yaptıklarını anlattı. 2015'te bu satırlara konuk olan selfie çubuğu satıcılarının geliri ise 'Kar manzarasında bir resmim olsun' diyenler sayesinde 2'ye katlandı.
FİYATLAR YER ÇEKİMİNE KURBAN
Dursun Rıza, "Tanesi 20-25 lira iken işler çok iyi gitti, hala çok satıyoruz ama 5 liradan" sözleriyle özçekimde fiyatların yer çekimine kurban gittiğini anlatıyor. Rıza'nın şikayetinin nedenini üzerimize alınıyoruz: “Gecede 20 tane sattığımızı biliriz. Sonradan o haber yaptı, bu kameraya çekti derken duyan geldi. Şimdi selfie çubuğu kadar satıcı doldu. Kazanç 4 binden 2 bine geriledi."
Soğuk hava dalgasını geçmesin
Sokak piyasasında yüzler gülerken, hayatımızın en güzel 2015'inde de işler kestane kebaptı. Koca sene aşıkların sazı, servis elemanlarının gazı, karagöz ustalarının teli, Yeryüzü Doktorları'nın azmiyle dopdoluydu. İşçi solucanda gözümüz, toprağa güvercin piyasasında göğe baktı. Yine de düşürmedik dilimizden hayata dair olanı. Ta ki bu habere kadar. Sibirya ve Balkanlardan gelen soğuk hava dalgası(nı) geçerken, sıkça kar topu saldırısına maruz kalıp yuvarlanan bu Antalyalı düşkünün cesareti 2015'teki gibi yürek kabartacak cinsten: “Ben size ön bahçede top oynamayın demedim mi? Gelirsem topunuzu keserim."

Bu yorumu Spam olarak bildirdiniz. Talebiniz değerlendiriliyor.