Hatay’da yaşayan Feraç Beyaz, merakla başlayan mantar üretiminde ahırda başladığı serüvenini 3 çadırda sürdürüyor. Yıllarca biriktirdiği altın ve parayla mantar üretimine başlayan Beyaz, ürettiği mantarı Akdeniz bölgesine satıyor.
Defne ilçesi Tavla Mahallesi’nde yaşayan 77 yaşındaki Feraç Beyaz, yıllar önce Adana’daki arkadaşlarından mantar yetiştiriciliğini öğrenip memleketinde yapmaya başladı. Mantar yetiştirmeye küçük bir ahırda başlayan Beyaz, birikimleri olan altınları ve parayı bozdurarak mantar çadırları kurdu. Çadırların içine ranzalar koyarak özel topraklar ile üretime başlayan Beyaz, Akdeniz bölgesine mantar satmaya başladı. Mantar üretiminde hızla kendini geliştiren Beyaz, 60 gün ile 70 gün süren yetişme süreci sonrası mantarları 3 defa hasat ediyor.
"İlk başlarda ahırdan başladım, sonra büyük 3 çadır yaptım"
Adana’daki arkadaşından mantar yetiştirmeyi öğrenerek ahırda mantar yetiştirerek sektöre ilk adımını attığını söyleyen Feraç Beyaz, "20 yıl önce ortanca oğlum, mantarı biliyorum diyerek mantar yetiştirdi ama yapamadı. Çünkü mantarı burada kimse bilmiyor. 12 yıl sonra Adana’ya geçtim. Bir arkadaşımın gelini amca bizimkiler kültür mantarı yapıyor dediler. Sizin bahçede mantar olur deyince bir gün ayarladım Adana’ya gittim. Mantarın nasıl olduğunu orada öğrendim. Arkadaşlar bana destek verdiler. Sen yapacaksın biz yardımcı olacağız dediler. Bizim burada küçük bir ahır vardı. Oraya ranza yaptırmadım ve gelip baktılar. Bana 180 komposto getirip nasıl dizeceğimi ve ilaçlayacağımı her hafta gelip gösterdiler. İlk başlarda ahırdan başladım, sonra büyük çadır yaptım. İlçe Tarım Müdürlüğü’ne başvurdum. 15 kişi kurs için ayarladılar. Defne ve Antakya’da ilk mantarı yetiştiren ben olduğum için onlara öğrettim. Sonra bir çadırda ikinci çadıra ve üçüncü çadır yaptık. Allah’a şükür şimdi herkese öğretiyoruz" dedi.
"Sermaye olarak birinci çadır için elimizdeki parayı, doları ve altınları bozdurup öyle çadırlar kurduk"
Yılların birikimini satarak, sermaye yaptıklarını ve mantar üretim çadırları kurduklarını söyleyen Feraç Beyaz, "Sermaye olarak birinci çadır için elimizdeki parayı, doları ve altınları bozdurup öyle çadırlar kurduk. Dışarıdan destek olmadı ama devlet destek veriyor ama ben zamanını kaçırdım. O desteği almak için 7 çadırın olması gerekiyordu. Tek başıma olduğum için 3 çadırla yetiniyorum. Komposto geldiği zaman indirmesi dizmesinde zorluk var. Mantar bitince dışarı atılması ve toprak seçiminde zorluk var. Bu işte işçi olmazsa olmaz. Toplamasında hiç sorun yok. Çocuk, kadın ve erkek kim olursa olsun toplayabilirler. Mantar 35 gün sonra hasat edilmeye hazır hale gelir. Bunun birinci flaşı toplamasında 6 gün sürer. İkinci flaşı bir hafta sonra 5 gün toplaması sürer. Üçüncü flaşa bırakırsak toplam iki ay sürer.
Mantarları sebze halinde sandıkla 110 ila 120 TL arasında satılıyor. Yabancı tüccarlar Mersin’den, Adana’dan, İskenderun’dan 100 TL alıyor. Paket olarak 250 gramı 38 ila 40 TL arasında satıyoruz. Burada ilk çadırımda 15 tonluk komposto alıyor. Bu toprak özel göllerden geliyor. Bunun toprağı siyah, su taşıyan bir topraktır. Bu kompostoya herhangi bir toprak olmuyor. Bu mantarları Mersin, İskenderun ve Hatay’daki sebze haline gönderiyoruz" ifadelerini kullandı.
