Akdeniz'e Büyük Kulak

Erhan Seven

Başbakan Erdoğan'ın talimatıyla yılda 3 milyar dolarlık zarara neden olan akaryakıt kaçakçılığına karşı savaş açan Türkiye, tüm Akdeniz kıyılarını kontrol edecek Büyük Kulak Projesi için kolları sıvadı. Milli Güvenlik Kurulu (MGK) Akdeniz'deki gemi hareketlerini kontrol edecek Otomatik Tanımla Sistemi (AIS) Projesi'ni masaya yatırdı. Denizcilik Müsteşarlığı'nın yürüttüğü proje, Deniz Kuvvetleri Komutanlığı'nın (DKK) desteği ile savaş gemilerini de kapsayacak şekilde genişletildi. Buna göre Ankara'da kurulacak AIS merkezinden Türkiye'nin kıyılarından 80 mil açığa kadar her türlü deniz aracının faaliyeti adım adım izlenecek. Proje ile yüzde 90'ı denizden gerçekleşen akaryakıt kaçakçılığına büyük bir darbe vurulurken, Türk karasularını ihlal eden gemilere de anında müdahale edilebilecek.

Projenin hayata geçmesi için çalışmalar hızla devam ederken, kıyı şeridi boyunca izleme kuleleleri kuruluyor. Projeye göre 8 bin 600 kilometrelik Türkiye'nin kıyı şeridine 16 AIS baz istasyonu kurulacak. 3 milyon 300 bin Euro'ya malolması beklenen proje AB fonlarından karşılanacak.

Bir başka düzenleme ile Türk Karasuları'na girecek tüm gemilerin AIS Transponderi bulundurması zorunlu hale gelecek. Böylece akaryakıt, uyuşturucu ve insan kaçakçılığı ile zehirli atıkların bırakılmasını önlemek için de kullanılacak. Proje DPT onayından da geçti.

Türkiye'nin sahillerinin güvenliği için AIS Projesi'nin yanında Boğazlara kurularak iki yıl önce hayata geçen Gemi Trafik Hizmetleri (VTS) sayesinde İstanbul ve Çanakkale Boğazı'ndan geçen tüm gemiler canlı olarak izlenebiliyor. Çalışmalardaki başarı üzerine projenin genişletilmesine karar verildi. Bozcaada, Şarköy ve Armutlu'ya Trafik Gözetleme İstasyonu (TGİ) kurulacak. Ayrıca İzmit, İskenderun, Mersin Körfezi ile Nemrut Koyu'na VTS kurulması çalışmaları devam ediyor. Samsun ve Ambarlı Limanı'na da VTS kurulması planlanıyor.