Altını izle, pariteye bak, borsayı kaçırma

Kredi krizine yönelik endişeler devam ederken dünya dev önlem paketleri ile krizi soğutma yarışına girdi. ABD ile başlayan ve Avrupa ile devam eden paketler şimdilik piyasanın ateşini azaltmış görünüyor. Kriz ateşinin en çok hissedildiği alan olan hisse senedi piyasalarında da bir toparlanma havası hakim. Bu toparlanmanın kalıcı olup olmadığı tartışılırken, ağırlıklı görüş bir nefes alma dönemi ya da ara süreç denen aşamanın yaşandığı yönünde şekilleniyor. Bu ara süreçte piyasada dip oluşumunun yapıldığına yönelik sinyaller bulunduğunu belirten uzmanlara göre özellikle İstanbul Borsası'nda 'nefes alma' sürecinin işaretleri gelmeye başladı. 25 binli seviyelere kadar gerileyen İMKB-100 Endeksi'nde en düşük 25 bin 870 seviyesi görülürken dolarda ise 1.52'ye kadar bir yükseliş görüldü.

Öte yadan uzmanlar, Maliye Bakanı Kemal Unakıtan ve Başbakan Yardımcısı Nazım Ekren tarafından yapılan önemli açıklamaların piyasaların moralini yükselttiğini düşünüyor. Krize karşı Türkiye kanadından gelen olumlu açıklamaları değerlendiren Anadolu Yatırım Teknik Analisti Halil Rençber, “Yurtdışında bu tür açıklamalar olduğunda hisse senedi piyasaları bunlara yukarı yönlü tepki verir. Bizde de bu tepki yaşandı. Hükümetin konuya ciddi olarak eğildiği izlenimi doğdu ve bu piyasalara güven verdi' dedi. Diğer yandan Amerika'daki başkanlık seçimlerine de değinen Rençber, Amerikan borsasındaki hareketlerin dünya açısından hayati önem taşıdığını söyleyerek şu değerlendirmede bulundu: 'Amerika'da başkanlık seçimi var. Mevcut veriler gösteriyor ki, Amerikan piyasalarında seçimden önce ve sonra ciddi bir toparlanma yaşanıyor. Bu sefer de böyle bir toparlanma bekliyorum. Bu toparlanma sonunda ise İMKB-100 Endeksi'nde 31-32 binli seviyelere doğru bir tepki yükselişi yaşanabileceğini düşünüyorum.'

Önlemler paketinin piyasaların seyri üzerindeki etkilerini net şekilde gözlemlenebileceği bir haftaya girdiğimizi belirten Merkez Menkul Değerler Araştırma Müdürü Özgür Yurtdaşseven'e göre nefes alma sürecinde, ciddi bir tepki yükselişi yaşanabilir. Bu yükselişin sadece soğuma dönemi olacağını belirten Yurtdaşseven'e göre dünyadaki güven sorunu devam ediyor. Bu nedenle küresel anlamda gelebilecek olası kötü haberler, işin rengini değiştirebilir. Bankacılık hisselerinin temmuz ayındaki dip seviyeleri test ettiğine dikkat çeken Yurtdaşseven, 'Bankacılık hisseleri öncülügünde yükseliş ihtimali yeni haftada oldukça yükselmiş durumda. Kurlardaki hareketler de bu öngörümüzü destekliyor' diyor.

Öte yandan Turkish Yatırım Finıansal Strateji Müdürü Gökhan Uskuay'a göre yabancı para çıkışı hâlâ sürüyor. Yabancı tedirğinliğinin temelinde IMF'ye yönelik şüpheler bulunduğunu anlatan Uskuay sözlerini şöyle sürdürüyor; “Yabancının dövize talebini kesmek için ise IMF anlaşması zorunlu. Mevcut ve daha yüksek kısa vadeli faiz oranları yabancıların çıkışını engellemekten uzaktır. Yabancılar dün minimum 1.5-2 milyar dolar tutarında bir döviz alımı gerçekleştirdi. Türkiye'nin yapacağı müdahalelerin başarı kriterini dolarda yaşanacak hareket belirleyeceği için Hükümet'in attığı adımlara IMF'yi de eklemesi şart. Kısacası yapılması gereken herşey yapıldı, sadece IMF kaldı.”

Dolar/YTL paritesi, 8 yıl içinde 6 kez 1,50'lik fiyatın üzerini denedi. Şu an da aynı hareket sergileniyor. Teknik olarak bakıldığında 1,50 seviyesinin üzerinde kalındığı müddetçe 1,55-1,60'a kadar sürecek bir yükseliş beklenebilir. Fakat yükseliş isteğini kaybetmiş görünen dolarda 1,50'nin altına doğru geri çekilme yaşanabilir. Fakat yabancıların gelişmekte olan ülkelere yönelik endişeleri had safhaya ulaşmış durumda. Döviz piyasasında cuma günü 1,5 milyar dolarlık alım yaşanırken, dövize dün de 2 milyar dolara yakın bir talep oluştu. Bu talebin ilerleyen günlerde de devam edeceğine yönelik beklentiler piyasayı tedirgin ediyor.

Global hisse senedi piyasalarındaki kırılgan hava Türkiye'yi de tehdit ediyor. Bu nedenle önümüzdeki günlerde yurtdışına bağlı piyasalar arası paslaşmalar yaşanabilir. Ciddi bir geri çekilme hareketine sahne olan İMKB'de 25 bin 800 “Ben burdayım ve güçlüyüm” dedi. Bu seviyenin güçlü destek konumunda olması ve hükümet kanadından krize ilişkin yapılan ciddi açıklamalar piyasa oyuncularına güven verdi. İMKB'de kısa vadeli bir tepki yükselişinin oluşabileceğini belirten uzmanlara göre piyasalar nefes alma sürecine girmiş durumda. Bu sürecin borsa açısından 30-32 bine dek sürecek bir harekete zemin hazırladığı belirtiliyor.

Piyasalarda iyimserliğin hakim olduğu yönünde işaretler var. Altın fiyatları piyasa güveninin en şeffaf yansıması olarak değerlendiriliyor. Psikolojik açıdan bakıldığında altındaki yükseliş piyasaların tedirginliğine, düşüş ise güvene işaret ediyor. Altın fiyatlarında son günlerde yaşanan düşüşler piyasalar açısından önemli işaretler veriyor. Öte yandan dolar/avro paritesinde, ibrenin avrodan yana esmesi de önem taşıyor. Çünkü kriz boyunca yatırımcılar güvenli liman olarak dolara yöneldi. Dolardaki değer artışının önemli bölümü bu sayede gerçekleşti. Bu noktada paritenin avro yönüne doğru tepki verdiğinin görülmesi piyasalar için öncü bir işaret olarak takip edilebilir.

Bunun yanında piyasaların bir gözü de IMF ile ilişkilerde. Hükümet kanadından gelen önemli açıklamalar “Gereken yapılıyor” izlenimi doğurdu. Her ne kadar Türkiye'nin böyle bir anlaşmaya ihtiyacının olmadığı hemen hemen her kesim tarafından kabul edilse de psikolojik olarak IMF anlaşmasına yönelik adımlar piyasaların dikkatini bu yöne eçekmeyi sürdürecek.