Aşırı borçlanmayın TL'den şaşmayın

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Başkanı Erdem Başçı, kısa vadede enflasyonda geçici bir yükselişin gözleneceğini, buna karşı uygulanmakta olan telafi edici parasal sıkılaştırma tedbirlerinin sonucunda, enflasyonun 2012 yılının başından itibaren, tekrar düşmeye başlayarak yılın sonunda yüzde 5'lik hedefe ulaşmasının sağlanacağını ifade etti. Başçı, Ankara Sanayi Odası (ASO) Meclis Toplantısında, Türkiye'de 2008 küresel kriz sonrasında başlayan güçlü ekonomik büyümenin devam ettiğini söyledi.

Eylül ayında geçici bir yükseliş olduğunu hatırlatan Başçı, ekim ayından itibaren tekrar cari dengenin öngörülen şekilde ve gözle görülür şekilde düşmeye başlayacağını kaydetti. Cari açığın finansman kalitesindeki iyileşmenin devam ettiğini belirten Başçı, 'Burada uzun vadeli ve doğrudan yabancı yatırımların payı yavaş da olsa artıyor. Ülkemizdeki tasarruf oranlarını artırıcı ve enerjide dışa bağımlılığı azaltıcı yapısal reformların OVP'de özetlendiği şekilde hayata geçirilmesi cari açığa kalıcı bir çözüm sağlayacaktır" diye konuştu. Başçı, uygulanmakta olan telafi edici parasal sıkılaştırma tedbirlerinin sonucunda, enflasyonun 2012 yılının başından itibaren tekrar düşmeye başlayarak, yılın sonunda yüzde 5'lik hedefe ulaşmasının sağlanacağını belirtti.

2012 yılının nasıl olacağının en çok konuşulan konular arasında olduğunu anlatan Başçı, AB'de satınalma yöneticilerine 'geleceği nasıl görüyorsunuz' diye sorulduğunu ve burada öncü göstergelerin 50'lerin düştüğünün görüldüğünü kaydetti. Öncü göstergelerin şu anda 50'nin hafif altında, 45'in üzerinde olduğunu belirten Başçı, 'Dolayısıyla bu hafif resesyona işaret ediyor, daha daha büyük bir problemin başlangıcı olabilir mi? Henüz söylemek için erken. Yani bu problemin büyümesini engellemeye çalışıyor herkes, eğer başarılı olurlarsa bu hafif bir resesyon olacak' dedi.

Orta Vadeli Programda 2012 yılı için yüzde 4'lük büyüme hedefinin yer aldığını anımsatan Başçı, şöyle devam etti: 'Bunların olması kaydıyla bu farkı biz kapatabiliriz. İşsizliğe bakınca çok olumlu görünüyor. Gelişmekte olan ülkelerin para birimleri değer kazandığı sırada Türk lirasının değer kaybettiğini belirten Başçı, şu anda ise TL'nin performansının diğer gelişmekte olan ülkelerin para birimine göre daha iyi olduğunu ifade etti. Tavsiyelerde de bulunan Erdem Başçı, 'Aşırı gitmeyin, tavsiyemiz bu. Yine işleri düzenli olarak yürütmekte fayda var. Yurt dışındaki risklerin son derece ciddi olduğunu bilelim, hiçbir zaman için özellikle borçlanmada aşırı gitmeyelim. Borçlanmalarda uzun vadeyi ve TL'yi tercih etmeye çalışalım' dedi.

Orta Vadeli Programda Türkiye'nin faiz dışı dengesinin biraz daha sıkılaşmasının öngörüldüğünü hatırlatan Başçı, 2011 yılında faiz dışı fazlanın 1'in biraz üzerinde, hatta 2'ye de yaklaşabileceğini tahmin ettiğini söyledi. Bunun daha sonra da artı seviyelerde kalmasının öngörüldüğünü belirten Başçı, faiz dışı dengenin pek çok ülkede eksi durumda olduğunu ifade etti. İtalya'da 2010 yılında çok hafif eksi, sıfıra yakın faiz dışı denge olduğunu hatırlatan Başçı, 'Bu yıl artı bekleniyor. Buna rağmen İtalya'da problem var. Neden çünkü İtalya'nın kamu borcu gelirine göre çok yüksek. Yüzde 120'ler mertebesinde. Dolayısıyla orada faizlerdeki ufak bir artış bu borcun döndürülemez olmasını doğurabiliyor. İtalya'nın büyümesi oldukça yavaş olduğu için bir türlü borcu döndüremez diye, faiz daha da yükseliyor. Böyle olunca problem kartopu gibi büyüyor. O yüzden burada hem faiz dışı fazlayı çok kuvvetli bir şekilde artıya çekmek icap edecek. Aynı zamanda likidite desteği gerekiyor. İtalya'ya likidite desteği olmadan avro bölgesi problemlerini çözemez, bu şart' diye konuştu. Öte yandan, Merkez Bankası Para Politikası Kurulu Toplantı Özetine göre, öngörüler çerçevesinde ÖTV artışlarından enflasyona en belirgin katkı, 0,8 puan ile tütün ürünlerinden geldi. Tütün ürünlerinden gelen etkinin Kasım ayında da enflasyona yaklaşık 0,2 puan katkı yapacağı belirtildi. Merkez Bankası Para Politikası Kurulu Toplantı Özetine göre, Türk Lirasındaki değer kaybının, vergi ayarlamalarının ve küresel ekonomiye dair belirsizliklerin etkisiyle başta araç satışları olmak üzere dayanıklı mal grubuna yönelik talebin önümüzdeki dönemde de zayıflama eğilimini koruması bekleniyor. Ayrıca, elektrik ve doğalgaz tarifelerindeki artışla da enerji fiyat ayarlamalarının enflasyona yaklaşık 0,5 puanlık bir katkı yaptığı belirtilen özette, tütün ürünlerinden gelen etkinin Kasım ayında da enflasyona yaklaşık 0,2 puan katkı yapacağı ifade edildi.

Ankara Sanayi Odası (ASO) Başkanı Nurettin Özdebir, uluslararası derecelendirme kuruluşlarını eleştirirken, 'itibarını yitirmiş derecelendirme kuruluşları ne derse desin Türkiye emin adımlarla yoluna devam edecektir' dedi.

Özdebir, ASO Meclis Toplantısında yaptığı konuşmada, küresel krizden önce bugünün borç batağına batmış ülkelerine 'bol keseden' yüksek not verip, Türkiye'den notunu esirgeyen derecelendirme kuruluşlarının büyük bir itibar kaybına uğradıklarını savundu. 'Haketmediği halde yüksek not alan ülkeler düşük faizle borçlanırken hak ettiği notu alamayanlar yüksek faizle borçlanmak zorunda kalmışlardı. Bugün bol keseden verilen o yüksek notların neden olduğu zararlar trilyon dolarlara ulaşmış durumda' diyen Özdebir, kredi derecelendirme kuruluşlarının Türkiye'ye verdikleri notun ise hala borç sorunuyla karşı karşıya bulunan bu ülkelerin altında olduğunu belirtti.

Özdebir, Fitch'in işaret ettiği riskler karşısında Merkez Bankası'nın zaten bir süredir tedbir aldığını, bu tedbirlerin de sonuçlarını vermeye başladığını dile getirdi. Türkiye'nin bu yıl yüzde 8 dolaylarında büyüyeceğini, bu büyümeye sanayi sektörünün katkısının büyük olduğunu anlatan Özdebir, ancak sanayi üretimindeki artışın önümüzdeki aylarda hız keseceğini söyledi.

Büyümenin 2012'de önemli ölçüde yavaşlamasının beklendiğini belirten Özdebir, sanayicilerin, büyüme hızındaki bu düşüşe hazırlıklı olmaları gerektiğini ifade etti. Özdebir, bu yılki yüksek büyümenin iç talep artışından kaynaklandığını, 2012 yılında ise iç talepte aynı artışın olmayacağını kaydetti. Cari işlemler açığına da değinen Özdebir, Merkez Bankasının cari açığın artış hızını kontrol altına almak için aldığı kararları dikkatle izlediklerini, ancak bu sorunun sadece parasal önlemlerle uzun süre kontrol altına alınabileceğini düşünmediklerini dile getirdi.