Avrupalı bankalar Türkiye'de coşuyor

Avrupa ekonomisi son zamanlarda bankacılık sektörü nedeniyle zor dönemler geçiriyor. 2008 yılında yaşanan kriz sonrasında olduğu gibi bu dönemde de öncelik bankalara verildi. Avrupalı bankaların sermaye yapılarının ne kadar güçlü olduğunu ölçmek için stres testleri uygulandı. Avrupa Bankacılık Otoritesi'nin (EBA) Temmuz ayının ortasında açıkladığı sonuçlara göre, 90 Avrupalı bankadan 8'i testte başarısız olurken, 16'sı da sınırı zor geçmişti. Bu durum Avrupalı bankacılık sistemi için de tehlike çanlarının çaldığını ortaya koyuyordu.

Tüm bu ortam içerisinde sıkı denetim ve gözetim uygulamalarının geçerli olduğu Türkiye bankacılık sistemi içerisinde yer alan Avrupalı bankaların bir ölçüde de olsa buradaki operasyonları ile moral buldukları değerlendirmeleri yapılıyor.

Zira Avrupalı bankaların Türkiye'de yarattığı rakamların istikrarlı bir şekilde olumlu seyrettiği görülüyor. Türkiye Bankalar Birliği'nin verilerine göre Türkiye'de faaliyet gösteren Avrupalı bankalar dünya ekonomisinin sarsılmaya başladığı 2009 yılının başından bu yana toplam aktiflerini ve karlarını artırıyor. 2009 yılı ilk çeyreğinde Türkiye'de faaliyet gösteren Avrupalı bankaların toplam aktifleri 96 milyar TL iken 2011 yılının aynı döneminde yüzde 58 artarak 152 milyar TL oldu. Aynı dönemler itibariyle bu bankaların kârları da artışlar yaşadı. 2009 yılının ilk çeyreğinde Türkiye'de 660 milyon kar eden Avrupalı bankalar, Avrupa bankacılığı zor durumdayken karlarını artırdılar ve 2011'in ilk çeyreğine gelindiğinde toplamda 674 milyon TL kar yazdılar.

Türk mali sektörünün çok büyük bir kısmını oluşturan bankacılık sektörü, Ağustos 2010 itibarıyla, 49 bankadan oluşuyor. Bunların 3 tanesi devlet bankası, 12'si özel banka, 17 tanesi yabancı banka, 13 tanesi yatırım bankası ve 4 tanesi de faizsiz katılım bankasından oluşuyor. Yabancı bankalardan 10 tanesi Türkiye'de kurulurken bu bankalar şunlardan oluşuyor: Arap Türk Bankası, Citibank, Denizbank, Deutsche Bank, Eurobank Tekfen, (eski adıyla Tekfenbank), Finans Bank, HSBC Bank, ING Bank (eski adıyla Oyakbank), Millennium Bank (eski adıyla BankEuropa Bankası) ve TBank (eski adıyla MNG Bank).

ING Grubu'nun 17 ülkeden sorumlu Doğrudan ve Uluslararası Bireysel Bankacılık Avrupa Bölge Başkanı Cesar Gonzalez-Bueno, Türkiye'nin sahip olduğu potansiyel sebebiyle, sorumlu olduğu 17 ülke arasında en öncelikli sırada olduğunu belirterek, 'Türkiye bizi en çok heyecanlandıran ülkeler arasında birinci sırada...' açıklamasını yapmıştı. Banka 2009 yılında 935 milyon avro net zarar etmişken Türkiye'deki iştiraki Citibank Türkiye, kârını yüzde 20'nin üzerinde artırmıştı. 50'den fazla ülkede faaliyet gösteren ING Group, Oyak Bank'ı 2 milyar 673 milyon dolara satın alarak Türkiye pazarına girmişti.

87 ülke ve bölgede 300 binin üzerinde çalışanı ile faaliyet gösteren İngiliz bankacılık grubu HSBC, Latin Amerika, ABD, İngiltere, Fransa ve Ortadoğu'daki yeniden yapılanma operasyonlarının ardından 5 bin kişiyi işten çıkarırken, 2013 yılı sonuna kadar da 25 bin kişiyle daha yollarını ayıracak. Banka içinde bulunduğu ekonomik sıkıntılardan dolayı operasyon karlılığını artırmak için gelişmiş ülkelerdeki faaliyetlerini azaltırken, Türkiye gibi gelişmekte olan ülkelere ise ağırlık vereceğini açıkladı. Kurum bu amaçla geçtiğimiz ayralda Rusya piyasasından çekildi. HSBC, Türkiye'de ise büyümeyi ve bu amaçla yeni işe alımlar planlıyor.

Yunanistan'ın en büyük bankası National Bank of Greece Grup, (NBG) grup, 2010'un ilk yarısında zarar açıklamış, Güneydoğu Avrupa ülkelerindeki net kârı da azalmıştı. NBG'nin kârlılığını körükleyen Türkiye'deki Finansbank ise aynı dönemde 251 milyon avroluk net kârla Yunanların can simidi olmuştu. NBG, Yunanistan'da 2010'un ilk yarısında 159 milyon avro zarar ederken, Finansbank, aynı dönemde 251 milyon avro net kârla bankaya rahat bir nefes aldırmıştı. 2011'in ilk çeyreğinde ise NBG 337 milyon TL kâr elde ederken Türkiye iştiraki olan Finansbank aynı dönemde 296 milyon TL kâr açıkladı.

Türkiye bankacılık sektörü, 2010 yılında 21 milyar 931 milyar TL kâr elde etti. Bu rakam bir önceki dönemde 20 milyar civarındaydı. Bankacılık sektörü karının yüzde 52,7'si özel bankalar, yüzde 31,4'ü kamu bankaları, yüzde 8,6'sı yabancı bankalar, yüzde 3,9'u kalkınma ve yatırım bankaları ve yüzde 3,4'ü katılım bankaları tarafından elde edildi. Yabancı bankaların ilk yarı performanslarına bakıldığında yüksek kar rakamları açıkladığı görülüyor. Bu rakamları çekici bulan Rusya'nın en büyük devlet bankası Sberbank'ın da Türkiye'de banka satın almak ya da yeni bir banka kurmak için çalışmalarının devam ettiği belirtiliyor.

2011 yılının ilk 6 ayında 426 milyon TL kâr elde eden Denizbank'ın sahibi Fransız-Belçika ortak girişimi olan Dexia Üst Yöneticisi (CEO) Pierre Mariani, Türkiye'deki iştirakleri olan Denizbank'ın 2014 yılına gelindiğinde Dexia içindeki toplam kârın yüzde 27'sini elde edeceğini belirterek bu rakama şu an çok yaklaştıklarını vurgulamıştı.

Dexia 2011 yılının ilk çeyreğinde kârını yüzde 68 oranında düşürürken, iştiraki olan Denizbank ise aynı dönemde kârını yüzde 24 artırarak 203 milyon TL'ye yükseltti. Mariani, 2014 sonuna kadar 850 şubeye ulaşmayı ve makro ekonomik durumla ilgili öngörülerin az çok gerçekleşmesi durumunda da yaklaşık 1,2 milyar lira vergi öncesi kâra ulaşmayı hedeflediklerini belirtmişti.

Türkiye'nin müşteri kazanımı ve aktif büyümesi açısından Dexia'nın geneline göre daha iyi performans gösterdiğini dile getiren Mariani, şu açıklamalarda bulunmuştu: 'Türkiye'de geçen yıl 425 bin yeni müşteri kazanılmış.

Günde yaklaşık bin müşteriye denk geliyor. 2 yıl içinde müşteri tabanımızı yaklaşık 1 milyon müşteri daha artırdığımızı görüyoruz. Geçen yıl 50 yeni şube açtık, mevduatı yüzde 34, kredileri yüzde 28 büyüttük. Sağlam bir müşteri tabanı, bankanın istikbali için en önemli teminat durumunda... Şube ağımızı çok önemli bir hızda büyütüyoruz, bu hızda da devam edeceğiz.”