Bize her şey kriz öncesini hatırlatıyor

Küresel ekonomik krizin ardından alınan önlemler çerçevesinde piyasalara sürülen paralar, dünyayı yeni bir krizin eşiğine doğru sürüklüyor. Piyasalarda oluşan bol paranın kendisine karlı yatırım araçları araması borsalarda, altın ve petrol fiyatlarıda hızlı yükselişlerin yaşanmasına neden oluyor. Altın fiyatları, küresel krizin en kötü günlerinde gördüğü bin 71 dolar zirvesine yaklaşırken, petrol fiyatları ise 80 dolara yaklaştı. Kriz günlerinin güvenli limanı olarak gösterilen altın fiyatları yükselirken, talepdeki artışa bağlı olarak yükselmesi gereken petrol fiyatlarındaki artış ortaya çelişkili bir tablo koyuyor. Altın fiyatları yeni bir krize işaret ederken, petrol fiyatlarının yükselmesi ise ekonominin toparlandığına işaret ediyor. Fakat, petroldeki artışın dolardaki değer kaybıyla birlikte spekülatif hareketlerden kaynaklandığını belirten uzmanlar, ihtiyatlı olunması gerektiğini ve kriz öncesine benzer bir dönemden geçildiğini söylüyorlar.

Küresel krizi önceden tahmin ederek 'kriz kahini' olarak ünlenen Prof. Nouriel Roubini'de geçtiğimiz günlerde yaptığı açıklamada bu riske dikkat çekiyordu. 'Biz zaten gelecek krizlerin tohumlarını ekiyoruz' diyen Roubini, "Bir likit varlıklar duvarı var. Ancak, varlık fiyatları ve reel ekonomi arasında artan bir açık olduğunu düşünüyorum" şeklinde konuşmuştu. Kürsel krizin ardından piyasalara bol miktarda para sürüldüğünü ve bu paraların özellikle altına yöneldiğini belirten Ata Yatırım Başekonomisti Nurhan Toğuç, altın fiyatlarının yükselmesinin yeni bir kriz beklentisi yarattığını söyledi.

Toğuç, “Petrol fiyatlarının 80 dolara dayanması, yaşanılan ekonomik konjoktür içerisinde pek manalı gözükmüyor. Aslında petrol fiyatlarının yükselmesi ekonominin iyileştiği anlamına gelmesi gerekiyor. Dolar değer kaybettiği için yükselen bir petrol fiyatı görüyoruz. Fakat petroldeki yükseliş sadece doların değer kaybıyla açıklanamaz. Fiyat yükselişini, piyasaya sürülen ekstra likiditenin getirdiği spekülasyonlar anlatıyor. Kriz öncesine benzer bir dönemden geçiyoruz” dedi. Piyasaların hızlı bir global toparlanmayı satın aldığını vurgulayan Finans Yatırım Başekonomisti Banu Kıvcı Tokalı, öngürlenden daha hızlı bir toparlanma için, finans sektöründeki sorunların çözülmesi gerektiğini belirtti. 'Fakat sorunların çözülmediğini görüyoruz' diyen Tokalı şunları söyledi: “Bundan dolayı biraz daha ihtiyatlı olunması gerektiğini düşünüyorum. Eğer global ekonomiden gelen veriler beklentileri desteklemezse, aynı şekilde hızlı bir geri çekilmeye hazırlıklı olunması gerekiyor.”

Finans sektörüne yönelik tüm riskler ortadan kalkmış gibi finansal piyasalara yönelim olduğunu dile getiren Banu Kıvcı Tokalı, bu risklerin ortadan kalkmadığını ve yavaş bir toparlanma konusunda hem fikir olunduğunu söyledi. Altın fiyatlarının global toparlanma senaryosundan çok farklı bir çizgide gittiğini belirten Tokalı, “Küresel krizin en

kötü günlerinde altın fiyatları tarihi zirvelere ulaştı. Şu anda global ekonomide hızlı bir toparlanma bekleniyorsa altın fiyatlarının aşağı yönlü hareket ediyor olması lazım. Enflasyon risklerine karşı altına yönelim var deniliyor ama deflasyonun konuşulduğu bir ortamda altın fiyatlarının artması global ekonomiye yönelik endişelerin arttığını gösteriyor” dedi.

Türk Mücevhercileri Birliği (JTR) Yönetim Kurulu Başkanı İmam Altınbaş, “Altın fiyatının çok fazla yukarıya gideceğini sanmıyoruz. Altın fiyatları şu anda olması gerekenin üzerinde seyrediyor. Dolayısıyla, 3 ila 6 ay içinde altının külçe fiyatının 900 doların altına düşeceğini öngörüyoruz. Aksi halde işimiz zor. Altının alınır satılır olması için 900 doların altına gerilemesi gerekir. İnsanlar altın yerine alternatif takılara yöneldiklerinde, altını takı olarak kullandırmak zor. Ayrıca dünyada büyük oyuncular, altının bu kadar yükselmesine müsaade etmezler diye düşünüyorum.'

Altının ons fiyatı bu yıl yaklaşık yüzde 20 yükselişle 14 Ekim itibariyle bin 72 dolar seviyesini gördü ancak geçen otuz yılda tüketici fiyatlarında meydana gelen üç kat artış, altının 1980'lerde gördüğü seviyeye göre hala düşük kaldığını gösteriyor. Bloomberg'de yayımlanan bir haber analizinde, o dönemde 873 dolar seviyesini gören altının, ABD Çalışma Bakanlığı enflasyon hesaplamaları dikkate alındığında şu anda 2 bin 287 dolar düzeyinde olması gerektiği ifade ediliyor. Channel Adaları'nda bulunan yaklaşık 800 milyon dolar değerinde altın ve gümüş yatırımını yöneten GoldMoney.com adlı internet sitesinin kurucusu James Turk'ün ise “Dolar sürekli olarak değer kaybediyor ve enflasyon etkisinde kalıyor” dedi ve şu ifadeleri ekledi,"2013 yılı itibariyle altın 8 bin dolar, Dow [Jones] ise 8 bin puan seviyesinde olacak.” Altın fiyatlarında çok ciddi yükselişler yaşandığını belirten Nurhan Toğuç ise, espirili bir dille, “altının bahsedildiği gibi 8 kat artması için 3. dünya savaşanın yaşanması gerekiyor” dedi.