Ecevit dersine çalışıyor

WASHINGTON- Başbakan Bülent Ecevit'in ABD'ye yapacağı resmi ziyaret sırasında, ABD ile Türkiye arasındaki yüklü gündem maddelerine ilişkin karşılıklı önemli mesajlar verilmesi bekleniyor. Ecevit'in 26 Eylül-1 Ekim tarihlerini kapsayan ABD ziyareti sırasında, deprem yardımı, Kıbrıs, Türk-Yunan ilişkileri, Irak, demokratik reformlar, enerji işbirliği ve silah satışları gibi konular ele alınacak. Diplomatik kaynaklar, Türk ve Amerikan taraflarının yaklaşımlarını temel başlıklar altında şöyle özetlediler:

ABD, depremden sonra Türkiye ile Yunanistan arasındaki yakınlaşmadan faydalanarak, Kıbrıs ve Türk-Yunan meselelerinde ilerleme sağlamak istiyor. ABD'nin bu amaçla Türkiye'den jestler isteyebileceği, bunların içinde Heybeliada'daki ruhban okulunun açılmasının ve Ege'deki tatbikatların azaltılmasının yer alabileceği belirtildi. ABD, Kıbrıs konusunda da Denktaş'ın, Klerides ile görüşme masasına oturması halinde, Türk tarafının bundan büyük kazanç elde edeceğini anlatacak. Türkiye ise KKTC'nin egemenliğinin BM gözetiminde önerilen görüşmelerden önce kabul edilmesi gerektiğini vurgulayacak.

Deprem yardımı konusunda ABD'nin, Türkiye'nin yurtdışında satmayı planladığı birkaç milyar dolar değerindeki inşa amaçlı tahvillere, Hazine desteğinin sağlanması konusuna ağırlık verdiği öğrenildi. Bu çerçevede Washington'ın, Türkiye'ye 300 milyon dolarlık bağış yapma fikrinden vazgeçebileceği bildirildi. Türkiye'nin Washington Büyükelçisi Baki İlkin ise ABD'nin üzerinde çalıştığı yardım paketinin Başbakan Ecevit'in ziyareti sırasında açıklanacağına inandığını söyledi. Türkiye'nin milyarlarca dolarlık askeri borcunun silinmesi ise zor görülüyor.

ABD, Irak'ın bölünmesine ve ülkenin kuzeyinde bir Kürt devleti kurulması fikrine kesinlikle karşı olduğunu bir kere daha vurgulayacak. ABD, Saddam Hüseyin iktidarda olduğu sürece, normalleşmenin mümkün olmadığı görüşünü savunarak, Saddam'ın devrilmesi çabalarına Türkiye'nin karşı çıkmamasını isteyecek. ABD, Irak muhalefetiyle ilgili faaliyetlerin de Türkiye'nin bilgi ve izni ile yürütüleceği güvencesini vererek, "Irak konusundaki çıkarlarımız birbirine uzak değil" mesajını iletecek. Türkiye ise Saddam'ın devrilmesiyle ortaya çıkacak kaostan duyduğu endişeyi dile getirecek ve Kuzey Irak'ta bağımsız bir oluşum meydana gelmesine izin vermeyeceğini anlatacak.

Clinton yönetiminin, Türkiye'nin insan hakları ve demokratikleşme konusunda son zamanlarda yaptığı reformları desteklemesi ve Türkiye'nin bu konudaki ilerlemesinin, Kongre'deki engellerin aşılmasına büyük katkıda bulunacağını ifade etmesi bekleniyor. Türkiye de, reformları sürdüreceğine ilişkin kararlılığı dile getirecek.

ABD, Türkiye'nin AB üyeliğinin tesciline tam destek verdiğini vurgulayacak. Washington, Avrupa Güvenlik ve Savunma Kimliği girişiminden Türkiye'nin soyutlanmasına da karşı çıkacağı mesajını verecek. Türkiye ABD'den, Bakü-Ceyhan projesine desteğini somutlaştırmasını isterken, Clinton, projeye siyasi desteğini üst düzeyde vurgulayacak.