Kaçak çayda vergi vurgunu

İSTANBUL- İzmir'de faaliyet gösteren iki şirketin Sri Lanka'dan getirilen siyah çayı, gümrüğe Paraguay Çayı diye beyan ederek vergi kaçırdığı anlaşıldı. Kaçakçılık gümrük kontrolörlerinin hazırladığı 8 Ekim tarihli raporla belgelendi. Edinilen bilgilere göre Yeniçağ Dış Ticaret ve Egekim şirketleri, Arasco adlı bir firmadan satın aldıkları çayı gümrük beyannamelerinde gümrük vergisinden muaf Paraguay Çayı olarak gösterdi. Böylece her iki şirket de, siyah çay için gümrüğe ödenen yüzde 145 vergiden kurtulmuş oldu. İzmir Giriş Gümrüğü'nden Paraguay Çayı olarak olarak giren malın normal siyah çay olduğu; Arasco'nun çayları satın aldığı şirket olan Roxel'in çayı Sri Lanka'dan temin ettiğini gösteren belgelerin ortaya çıkmasıyla anlaşıldı. Gümrük kontrolörlerinin yaptığı inceleme sonucunda firmaların gerçeğe aykırı beyanda bulunarak gümrüğü yanılttığı anlaşıldı. Konuyla ilgili olarak Giümrük Başkontrolörü Mustafa Akçıl tarafından hazırlanan 8 Ekim 1999 tarihli soruşturma raporunun sonuç bölümünde şöyle denildi: "Yeniçağ Dış Ticaret A.Ş. ve Egekim Kimyasal Ürün İth. İhr. ve San. Ltd. Şti adına tescilli gümrük giriş beyannameleri muhteviyatı eşyaların hepsinin Arasco firması aracılığıyla Roxel firmasından temin edildiği yurtdışından gelen belgelerden anlaşılmaktadır. Bu nedenle eşyaların önceki göndericisi olan Roxel firmasının eşyaları aynı şekilde Sri Lanka'dan sevk ettiği beyannamelerdeki konteyner numaraları ile yurtdışından gelen faturalardaki konteyner numaralarının aynı olmasının da bu durumu teyit ettiği, dolayısıyla aynı aracı ve gönderici firmalar arasında gerçekleştirilen ticarette sevkiyatların yine Sri Lanka'dan yapıldığı ve sözkonusu ithalatların aynı firmadan yapılmasından dolayı sözkonusu eşyaların cins ve menşeinin bilerek farklı beyan edildiği ve bu yönde belge temin edildiği düşünülmektedir. Ayrıca Egekim Kimyasal Ürün İthalat İhracat ve Sanayi Ltd. Şti. adına tescilli gümrük giriş beyannamesi muhteviyatı eşyaların kıymetinin de beyan edildiği gibi 34.200 dolar olmadığı Arasco Trading firmasının sözkonusu eşyayı Roxel Tradine Corp firmasından temin ettiği, yurtdışından gelen Roxel firmasınca tanzim edilen faturada 36.000 kg. net siyah çay için 65.520 USD değerinin yer aldığı bu tutara bir de Arasco firmasının karının ekleneceği, dolayısıyla bahsedilen beyanname muhteviyatı eşyanın ithalatının düşük kıymetli fatura ibrazı ile gerçekleştirildiği anlaşılmaktadır."

Bu arada hazırlanan soruşturma raporunda İzmir Giriş Gümrük Müdür Yardımcıları Mustafa Şimşek, Osman Öztopuz ve Hüseyin Hakkı İnce'nin görevi ihmal ettikleri belirtilirken, dönemin İzmir Gümrükleri Başmüdürü Muharrem Karaduman'ın sorumlu bulunmaması dikkat çekti. Raporun sorumlular bölümünde gümrük muayene memurları Atilla Teoman, Fadime Başol ve Şeraffettin Çakır suçlu bulunuyor. Aynı bölümde Egekim Genel Müdürü Rıfat Özkesen ve Yeniçağ Dış Ticaret Şirketi'nin Yönetim Kurulu Başkanı Hüseyin Kılınç hakkında 1918 sayılı yasanın 27. maddesi uyarınca takibatta bulunulması isteniyor.