Kasıma kadar petrol düşer, dolar çıkar

Petrol, bir haftada yüzde 10 geriledi. Parite 1,46 seviyesine kadar inerken, doların uluslararası piyasalarda yeniden atağa kalkması piyasalardaki iyimserliği artırdı. Kasım ayındaki ABD Başkanlık seçimlerine kadar emtia fiyatlarında düşüş beklenirken, dolardaki yükselişin devam edeceği öngörülüyor. Global piyasalarda doların, avro ve yen karşısındaki güçlenme trendi orta vadeye yayılmış bir süreç olarak yorumlanıyor. Amerika'da faiz indirim döngüsünün sonunda olunması ve Avrupa'da faiz indirim penceresinin daha yeni yeni açılacak olması en önemli etken olarak görünürken, petrol ve emtialarda dolar fonlanarak açılmış uzun pozisyonların kapatılmakta oluşu dolara ayrıca destek veriyor.

Emtialardaki düşüş enfazla petrol ve altında kendini gösterdi. Altın uzun bir aradan sonra ilk kez 800 doların altına gerilerken, gümüş iki yıldaki en büyük düşüşünü yaşadı. Dolar ABD enflasyon rakamlarının Fed'in faiz indirimini zorlaştıracağı yönündeki spekülasyonlara bağlı olarak yükselirken, ham petrol, bakır ve mısır da düştü. Ekinvest Yatırım Stratejisti Uğur Ertürk, 'Kasım'daki ABD başkanlık seçimlerine kadar doların güçlü kalması beklenmeli' diyerek euro/dolar paritesindeki gerilemenin bir süre daha devam edeceğini öngörüyor.

Ertürk'e göre Parasal genişleme döneminde aldıkları aşırı riskler, saadet zinci-rinin geçen Ağustos'ta patlayan subprime kriziyle birlikte kopunca, gobal finans kurumları büyük zararlarla karşılaştı, şimdiye kadar 500 milyar zarar bilançolara yansıdı.

Daha yazılması gereken ne kadar zarar olduğu belli değil. Fed ve ABD hazinesi sistemi kurtarmak için her türlü önlemi alma kararlılıklarını gösterdi. Temmuz ortasından beri belli bir sakinlik sağlandı, endeks-short ve petrol-long pozisyonlar kapatılmaya başlandı. Bu sakinliğin 4 Kasım seçimlerine kadar sürmesini beklemek gerekir, en azından petrolde, çünkü petrol fiyatının ABD'li seçmenin tercihinde birinci sırada gelen bir dinamik olduğu net olarak biliniyor. 2006 senato seçimi öncesi üç ayda petrol fiyatının 78 dolardan 49 dolara gerilemiş olması bu teoriyi destekliyor.

Güçlü dolar Türkiye açısından petrol ve emtia fiyatlarında gerileme anlamına geliyor. Yani doların yükselmesi, Türkiye gibi gelişmekte olan ülkelerin daha ucuza petrol ve hammaddeye sahip olması demek. Türkiye'nin petrol ve emtia faturasının azalacak olması hem cari açık, hem enflasyonist baskının azalması anlamında Lira lehine bir gelişme' diyen Ertürk, önümüzdeki dönemde de güçlü TL'nin devam edeceği görüşünü taşıyor.

Gedik Yatırım Araştırma Uzmanı Yunus Kaya, Yeni Şafak'a şu değerlendirmelerde bulundu; 'Doların güçlenmeye başlamasını bekliyoruz. ABD'deki seçimlere kadar faiz oranlarında bir değişiklik olmayacağı seçimlerden sonra ise faiz artırımına gideceği beklentisi var. Bu da doları euroya karşı güçlü tutuyor. Dolar euro paritesi 1.47'nin altını gördü. Paritenin ilk etapta 1.45'e daha sonrada 1.40 seviyelerine kadar gerilemesi olası. Türkiye'de ise özelleştirmeler ve yabancı sermaye girişinin devam etmesiyle dövizde sert bir hareketlilik beklemiyoruz. Doların düşmesiyle birlikte zirve yapan emtia fiyatları doların yükselmeye başlamasıyla düşüş trendine girdi. Petrol fiyatlarında 100 dolara kadar altının onsunda ise 760 dolara kadar bir düşüş bekliyorum. Emtia fiyatlarında meydana gelen yükselişlerin borsaya etkisi petrolün fiyatı bakımından önemli. Petrol fiyatlarındaki gerileme enflasyonu aşağı çekiyor. Enflasyonun düşmesiyle gerek Türkiye gerek ABD ve Avrupa merkez bankalarının eli rahatlayacaktır. Türkiye Merkez Bankası son toplantıda değişiklik yapmadı. Petrol fiyatlarının düşmesiyle Merkez Bankası ileride faiz indirimine gidebilir. Borsa bu ortamda yükselişe geçti ve 45 bin seviyelerine kadar yükseleceğini düşünüyorum.”