Krizin maliyeti 5 Türkiye ediyor

Uluslararası Para Fonu'nun (IMF) Nisan 2010 tarihli Dünya Ekonomik Görünümü veri tabanı rakamlarından yapılan hesaplamalara göre, 2009'da yaşanan küresel kriz, dünya gayri safi yurtiçi hasılasını (GSYH) dolar cinsinden cari fiyatlarla 3 trilyon 283,5 milyar dolar azalttı. Bu rakam, 2009 yılında 615,3 milyar dolara inen Türkiye GSYH'sine göre, 5,34 katlık bir büyüklüğe karşılık geliyor. Dünyada, GSYH, 2008 yılında 61 trilyon 221 milyar doları bulurken, 2009 yılında 57 trilyon 937,5 milyar dolara indi. Krizi en fazla hisseden Avrupa Birliği'ndeki milli gelir kaybı, 2009 yılında 1 trilyon 940,2 milyar doları buldu.

IMF verilerine göre, kapsama dahil 182 ülkeden 133'ünün gayri safi yurtiçi hasılası cari fiyatlarla, dolar cinsinden, 2009 yılında 2008 yılına göre gerilerken, 49 ülkede GSYH artışı oldu. Büyük ülkelerden Meksika'da yüzde 19,73, İngiltere'de yüzde 18,65, Türkiye'de yüzde 15,75, Kanada'da yüzde 10,88, Güney Kore'de yüzde 10,62, Hollanda'da yüzde 9,37, Almanya'da yüzde 8,72, İspanya'da yüzde 8,61, İtalya'da yüzde 8,20, Fransa'da yüzde 6,66, Avustralya'da yüzde 5,88, Brezilya'da yüzde 3,76, ABD'de yüzde 1,28 dolar cinsinden cari gayri safi yurtiçi hasıla düşüşü oldu. En büyük 39 ekonomi içinde dolar cinsinden milli gelirini sadece 6 ülke artırdı. Çin, GSYH artışında 389 milyar dolarla başı çekerken, bu ülkeyi, Japonya 181,1, Hindistan 29,3, Endonezya 27,9, Venezüela 17,9, Güney Afrika Cumhuriyeti 10,4 milyar dolarla izledi.

IMF tahminlerine göre, Çin, bu yıl dünyanın ikinci büyük ekonomisi koltuğuna oturacak. 2008 yılında 8'inci büyük ekonomi olan Rusya, 2009 yılında Brezilya, İspanya, Kanada ve Hindistan'ın ardından 12'nci sıraya geriledi.

IMF verilerine göre, Türkiye'nin dolar cinsinden GSYH'si 2009 yılında 115 milyar dolar azaldı. 2008 yılında 730,3 milyar dolar GSYH'si olan Türkiye, ekonomik küçülme ve dolar kurundaki artış nedeniyle 2009 yılında 615,3 milyar dolarlık bir GSYH'ya indi. Türkiye, dünya sıralamasında, Hollanda'nın ardından 17. büyük ekonomi özelliğini 2009'da da korudu. Cari rakamlarla miktar olarak milli geliri en fazla azalan ülke 500,6 milyar dolarla İngiltere oldu. İngiltere'nin dolar cinsinden 2008 yılında 2 trilyon 684,2 milyar dolar olan GSYH'si 2009 yılında 2 tril-yon 183,6 milyar dolara geriledi. Bu ülkeyi milli gelirinin 4'de birinden fazlasını kaybeden Rusya, 430,8 milyar dolarla izledi. 2009 yılında Almanya 320,4, Meksika 215, Fransa 190,9, İtalya 189,2, ABD 185,2 milyar dolarlık GSYH kaybı yaşadılar.