Muhalif babanın uysal çocuğu

İflah olmaz muhalif Refik Halid Karay'ın oğlu Ender Karay mütevazi bir devlet memuru olarak geçirmiş ömrünü. İş Bankası'ndan emekli olan Ender Karay ile babasının sürgün yıllarından bir çocuk olarak nasıl etkilendiğini konuştuk. Türk edebiyatının ünlü isimlerinden Refik Halid'in eski Türkçe eserlerini günümüz Türkçesine derleyen oğul Karay şu an 85 yaşında ve yaşlılık yıllarını Üsküdar'da bir huzurevinde geçiriyor. Odası babasının eserlerinin eski ve yeni baskılarıyla dolu. Ender Karay'ın dediğine göre babasının ilk sürgününü 17 yaşında yaşamış olması bütün ömründe muhalif kalmasında etkili olmuş. Ender Karay da babası gibi çok küçük yaşta sürgün psikolojisini bir evlat olarak yaşamış.

Annesi İstanbul'da Babası Halep'te olduğu için ilkokul çağlarını babasız geçirmiş. O günleri şu şekilde hatırlıyor Ender Karay: "İlkokulun son sınıfındayken babam çağırdı Halep'e gittim. O tarihe kadar annemin yanında kalıyordum. Annem'le babam ayrılmışlardı. Orada Fransız mektebine gidecektim. İlk kez yabancı bir memlekete gidiyordum. Gittiğimin ertesi günü civardaki arap çocukları "inti Rumi, Sen Rumelilisin" diye dövdüler beni. Birbuçuk yıl Fransız mektebinde okudum, papaz okuluydu ancak papazlar anlayışlı davranırdı. Bizi din derslerine almazlardı. Yabancı bir yerdi, adetimiz erkanımız her şey farklı, Türkiye'deki tahsil hayatım benim için her açıdan daha mutluluk vericiydi. Birbuçuk yıl sonra daha fazla annemsiz ve Türkiye'siz yaşayamayacağımı anlayıp geri döndüm."

Ender Karay, anna-baba ayrılığının çocukların hayatında çok etkili olduğunu söylüyor. Babası Türkiye'ye döndükten sonra çok fazla birarada olamadıklarını belirten Ender Karay, "Ancak yine de iyi bir ilişkimiz vardı" diyor. Oğul Karay söylenilenin ve yazılanın aksine babasının Atatürk'ü çok sevdiğini belirterek Refik Halid'in Suriye'de geçirdiği sürgün yılları boyunca Atatürk'le haberleştiklerini ve Atatürk'ün başucundan babasının eserlerini eksik etmediğini de söylüyor.

FATMA DURMUŞ / İSTANBUL

----------------- imza------------------

----------------- imza------------------