Ortadoğu ülkeleriyle ticaret hacmi artıyor

Suriye yaşananlar üzerine Yakın ve Ortadoğu ile olan ticari ilişkilerimiz yeniden gözden geçirilmeye başlandı. Gümrük Ticaret Bakanı Hayati Yazıcı bu konuda Bakanlar Kurulu'na Suriye, Irak, İran sınır kapıları ile bu ülkeler ve Yakın-Ortadoğu ülkelerine ilişkin geniş kapsamlı bir bilgi sundu.

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) ve Gümrük Bakanlığı'nın verilerine göre 2008 yılında Suriye ile dış ticaret hacmi 2 milyar dolardan 2009'da 1,9 milyar dolara geriledi. 2010 yılında 2,8 milyar dolara yükselen ticaret hacmi, 2011'de yeniden 2,3 milyar dolara geriledi. Bu yılın ilk dört aylık döneminde 249 milyon dolarlık bir ticaret hacmi gerçekleşti. Aynı şekilde 2008 yılında Suriye'ye ihracat 1,1 milyar dolardan, 2009'da 1,4 milyar dolara, 2010 yılında 1,9 milyar dolara çıktı. 2011 yılında ise 1,6 milyar dolara geriledi. 2012 Ocak-Nisan döneminde ise 220 milyon dolarlık ihracat yapıldı. 2008 yılında Suriye'den ithalat 962 milyon dolar iken, 2009 yılında 438 milyon dolara geriledi.

2010 yılında 878 milyon dolar, 2011 yılında 714 milyon dolar olan ithalat, bu yılın Ocak-Nisan döneminde ise 28,5 milyon dolar olarak gerçekleşmişti.

2008 yılında İran ile dış ticaret hacmi 16,1 milyar dolar iken 2009'da 8,5 milyar dolara geriledi. 2010 yılında 16 milyar dolara çıkan dış ticaret hacmi, 2011 yılında 23,6 milyar dolara ulaşmıştı. 2012 Ocak-Nisan döneminde ise 7,8 milyar dolar oldu. İran'a ihracat 2008 yılında 2 milyar dolar iken, 2009'da 2 milyar dolarda sabit kaldı. 2010 yılında 3,3 milyar dolara, 2011 yılında ise 3,6 milyar dolara ulaştı. 2012 Ocak-Nisan döneminde ise 2,6 milyar dolar olarak gerçekleşti. Aynı dönemler itibariyle ithalat incelendiğinde ise 2008 yılında ithalat 14,1 milyar dolar iken, 2009 yılında 6,4 milyar dolara geriledi. 2010 yılında 12,6 milyar dolara, 2011 yılında ise 20 milyar dolara ulaşan ithalat, bu yılın Ocak-Nisan aylarında ise 5,2 milyar doları buldu. Türkiye'nin İran'a ihraç ettiği ürünlerin başında 648 milyon dolarla kazan makina ve cihazlar, aletler, parçaları, 452 milyon dolarla demir ve çelik ürünleri, 225 milyon dolarla da plastik ve plastikten mamul eşya geliyor.

2008 yılında Irak ile dış ticaret hacmi 5,2 milyar dolar iken 2009 yılında 6,1 milyar dolar ve 2010 yılında 7,4 milyar dolara çıktı. 2011 yılında 10,8 milyar dolara ulaşan dış ticaret, 2012 Ocak-Nisan döneminde ise 3,9 milyar dolar olarak gerçekleşti. 2008'de Irak'a ihracat 3,9 milyar dolar iken, 2009 yılında 5,1 milyar dolara yükseldi. 2010 yılında 6 milyar dolara, 2011 yılında ise 8,3 milyar dolara ulaştı. 2012 yılı dört aylık dönemde ihracat 3,3 milyar dolar oldu. İthalat ise 2008 yılında 1.3 milyar dolar iken 2009'da 952 milyon dolara geriledi. 2010 yılında 1,4 milyar dolara, 2011'de ise 2,5 milyar dolara ulaşan ithalat, bu yılın Ocak-Nisan döneminde ise 659 milyon dolar oldu. Türkiye'nin Irak'a ihraç ettiği ürünlerin başında, 850 milyon dolarla demir ve çelik ürünleri, 660 milyon dolarla hayvansal ve bitkisel yağlar ve 606 milyon dolarla elektrikli makine ve cihazlar geliyor.

Türkiye'nin Yakın ve Ortadoğu ülkelerine ihracatı 2012 Ocak-Nisan döneminde bir önceki döneme göre ortalama yüzde 35 artış gösterdi. 2012 Ocak-Nisan döneminde bölgeye yapılan ihracat içerisinde Suriye'nin payı azalarak yüzde 7'den yüzde 2'ye geriledi. Suriye'ye yapılan ihracattaki azalışı, İran'a yapılan ihracat artışı tamamladı.