Türkiye dışarıdan daha iyi görünüyor

Özellikle son zamanlarda Türk ekonomisinin enerji alanındaki atılımlarında ağırlıklı olarak rol alan, AB dışındaki pazarlarla ilişkilerin sürdürülmesinde önemli çalışmalar yürüten Dış Ekonomik İlişkiler Kurulu (DEİK) İcra Kurulu Başkanı Rona Yırcalı Türk ekonomisini ve Türkiye'nin global ekonomi içindeki hedef ve beklentilerini Yeni Şafak'a değerlendirdi. İşte Yırcalı'nın Türk ekonomisinin geleceği ve yapılması gereken hamlelerle ilgili görüşleri:

Bütün çalkantılar enerji üzerinde oluyor. Bizim bölgemizde de enerji çok önemli. Putin'in yaklaşımlarından enerjiyi ne kadar önemsediği anlaşılıyor. Bizim eskiden beri enerji üssü olma iddialarımız vardı. Petrol hatlarının çoğu Türkiye'den geçmekle beraber son zamanlarda bazı değişiklikler oluyor mu diye düşünüyoruz. Bence bunlar normaldir. Çok önemli bir konuda insanların olduğu gibi devletlerin de çeşitli alternatifleri bulundurmaya çalışmalarını normal karşılıyorum. Rusya'nın da yaptığı budur. Yalnız bir kanal üzerinde değil diğer ülkeler üzerinden de batıya gitmek gibi birkaç alternatif üzerinde çalışıyorlar. Amerika da aynı şeyi yapıyor. Bulgaristan ve Romanya AB üyesi oldular, ondan önce NATO üyesiydiler. Karadeniz'in doğusunda Gürcistan ve Azerbaycan şimdiye kadarki ABD'ye yakınlıklarından daha fazla bir yakınlık içerisindeler. Şimdi benim düşüncem bu tabi ama insan bir düşünüyor acaba ABD Gürcistan-Azerbaycan ve Bulgaristan-Romanya'yı kullanarak Karadeniz'in doğusuyla batısı arasında bir köprü kurmak istiyor. ABD'nin son zamanlarda yaptüığı hamlelerle Rusya'ya karşı bu bölgede elini güçlendirmeye çalıştığı görüşündeyim.

Tabiki ama Amerika onun da planını yapıyordur. Türkiye'yi de hesaba katıyordur. Türkiye'ye dezavantaj gibi görünse de ileriki günlerde bize avantaj olarak dönecek. Bütün düşünceler ABD'deki Kasım ayında yapılacak seçimlerde Bush yönetiminin değişeceği yönünde. Tüm dünyanın, ABD halkının da beklentisi Irak'tan çekilmek. Bu durumda bize bu bölgede yeni roller düşecektir. Bu bizim lehimize olacaktır. Bunu da 2008 sonu 2009'da falan göreceğiz. Bunun için de şimdiden hazırlık yapmak gerekir.

Yurt dışından Türkiye yurt içinden görüldüğünden daha iyi görünüyor. Katıldığım pek çok toplantıda bunu gördüm. Toplantılarda hep Türkiye'nin kendileri için çok önemli bir bölge olduğunu vurguluyorlar. İkincisi, son 4-5 sene içerisinde ekonomik anlamda yaşanan gelişmeleri, çıkartılan yasaları nasıl yapabildiğimizi bize devamlı soruyorlar.

Bu konularda gayet iyi bir imaja sahibiz. Böyle bir bölgede demokratik, ekonomik, siyasi hatta askeri bir harekette bizim içinde olmamız gerektiği bütün batı alemi tarafından kabul edilmiş durumda. Her ne kadar AB'ye girmemizde bazı zorluklar olsa da uzun vadede bizim bu bölgedeki en önemli istikrar ülkesi olduğumuzu kabul ediyorlar. Ekonomik ilerlemelerimizden, siyasi istikrarımızdan ve son seçimlerde son derece olgun bir imtihan vermemizden dolayı onların gözünde notumuzun yüksek olduğunu biliyorum.

Bence çok önemli. AB konusuna sadece ekonomik bir mesele olarak bakmamalı. Bir hayat tarzı olarak görmeliyiz. Bu konuda Türkiye'nin çok fazla alternatifi olduğunu düşünmüyorum.

Alternatif olabilir ama ekonomik anlamda baktığınız zaman AB'ye alternatif olamaz. Çin, Hindistan, Brezilya yükselen ülkeler ama bunlarla ilişkimizin olması için çok zaman gerekir. Ticaretimizin yüzde 55'ini Avrupa ile yapıyoruz. Bu yüzde 55'lik ticaretin yaklaşık yüzde 20-25'ini Almanya ile yapıyoruz. Bu istikrarı birden bire başka bir yöne çevirmenin kısa sürede olabileceği kanaatinde değilim. Biz tam üye olmaya çalışıyoruz. Onlarsa bizim de dahil olduğumuz ülkelerle ticaret anlaşması yapmayı planlıyor. Bu bizim aleyhimize olabilir. Bir ülke AB ile ticari anlaşma yaparsa bizim onlarla ilişkilerimizde zorluk çıkar.

Şirket evliliklerinin globalliğin şartı olduğunu vurgulayan Yırcalı, “Uluslararası parayı çekmek için hükümet faiz oranlarını bir süre böyle tutmak durumunda. Ama biz yatırımcılar faizler düşsün istiyoruz. Çünkü işsizliğin tek çaresi yatırım.” dedi.

Irak'tan gelen olumsuz açıklamaları da değerlendiren Yırcalı, “Ekonomik ve siyasi ilişkileri bugünkü dünyada birbirinden ayırmak çok kolay değil. İkisi birbiriyle çok ilintili durumda. İkincisi de oranın ticari hayatı için Türkiye'ye çok ihtiyacı var. Her türlü gıda maddesi bir çok ürünler buradan gidiyor. Bizimle ekonomik ilişkilerini kolaylıkla kesebileceklerini zannetmiyorum. Siyasi zedelenmeler olsa da ekonomik ilişkiler zarar görmüyor.

Yabancı yatırımcıların Türkiye'ye gelmesi konusunda büyük başarılar elde edildiğini belirten Rona Yırcalı, sözlerini şöyle sürdürdü: “Yabancı sermayenin gelip bankalarda bir pozisyon almasında mahsur görmüyorum. Bu durum tek taraflı değil. Biz de oraya gidiyoruz. Sıcak para konusunun da Türkiye'ye fayda sağladığı kanaatindeyim. Türkiye gibi bir ülkenin, gelecek olan uluslararası sermayeye ayrım yapması doğru değildir. Her gelen ülke teknoloji getirsin, istihdam sağlasın deme lüksüne biz sahip olmadığımız gibi birçok ülke de sahip değildir. Uluslararası sermayenin ülkelere çekilebilmesi için büyük bir rekabet olduğunu biliyoruz. Yatırımı Türkiye'ye çekmek için çaba göstermeliyiz.”