Türkiye'ye 550 milyon dolarlık ihracat kazandırdık

Devlet Bakanı Kürşad Tüzmen, “Son iki haftada Mısır ve İran'da yaptığımız temaslarla Türkiye'ye toplam 550 milyon dolarlık ihracat kazandırdık” dedi. Tüzmen, İran'ın Horasan Eyaletindeki Meşhed kentinde, İran'da 3 gün süren temaslarını değerlendirdi ve gazetecilerin sorularını yanıtladı.

İran seyahatini Tahran ve Meşhed olmak üzere iki ayaklı gerçekleştirdiklerini söyleyen Tüzmen, Tahran'da 2 günlük çalışmalarda gerek Cumhurbaşkanı 1. Yardımcısı Pervez Davudi, gerekse Ticaret, Sanayi, Ulaştırma ve Petrol bakanlarıyla yaptığı görüşmelerin ve iki ülke iş adamlarının karşılıklı çalışmaları sonucu yaklaşık 250-300 milyona yakın bir ihracat sağladıklarını bildirdi.

Tahran'dan sonra Meşhed'e geçtiklerini belirten Tüzmen, Meşhed'in ileride Afganistan, Türkmenistan, Kazakistan, Türkistan, Hindistan ve Çin bağlantılarının sağlandığı çok önemli bir merkez olacağına dikkat çekti.

Meşhed'in senede 20 milyon iç turist alan, kutsal bir şehir olduğunu hatırlatan Tüzmen, şunları söyledi:

“Tabii bu yerde altyapı, üstyapı yatırımlarının yapılması gerekiyor. Horasan eyaleti biliyorsunuz İran'ın Tahran'dan sonra en önemli nüfusu olan eyaleti. Doğal gaz kaynakları, maden kaynakları, sanayisi ve tarım zenginlikleriyle Türk iş adamları için ideal bir yer.

Burada yaklaşık 70-80 milyon dolarlık bir bağlantıyla, yani 250 milyon dolarla Mısır'ı da eklersek, Türkiye'ye toplam 550 milyon dolarlık şu son iki haftada ihracat kazandırmış olduk. Bu kriz ortamında olduğu için daha da anlamlıydı. Komşu ve çevre ülkeleri krizin en az etkilediği ülkeler olarak nitelendiriyorum. İran zaten bir kapalı ekonomi örneği veriyor. Dolayısıyla krizden çok fazla etkilenmediğini, hatta hiç etkilenmediğini görüyoruz. Burada pazarımız var. Yapılacak çok iş var ve Türk iş adamları da gerçekten bu seyahatten çok memnun kaldılar.

Sonuç olarak 'evde kapılarımızı kapatıp kriz geçsin de ondan sonra dışarı çıkalım' diyemeyiz. Bu coğrafyada ortak dili, dini, tarihi, kültürü paylaştığımız bu alanlar bizim için son derece rahat. Başka ülkelerin buralarda çok rahat çalışamadığı ama Türkler'in çok rahat çalışabildikleri bir alan. Biz de bu özelliklerden yararlanarak gerçekten istikrarlı bir şekilde Türkiye'nin bölgedeki pazar payının artırılması için elimizden gelen gayreti gösteriyoruz.” Geçen hafta yaptığı Mısır ziyaretine de değinirken, daha önce temelini attıkları 6 fabrikanın açılışını yapma imkanı bulduklarını anlatan Tüzmen, çeşitli tartışmalar olduğuna dikkat çekerek, şöyle devam etti:

“Diyorlar ki (Mısır'a neden iş adamlarını götürüyorsunuz. Niye oralarda yatırım yaptırıyorsunuz). İran'da da aynı şekilde eleştiriler var. Eğer Türkiye'de daha ekonomik ömrünü tamamlamamış, ancak yeni teknolojilerin uzağında kalmış bir takım yatırımlar varsa ve onlar şu anda çalışmıyorsa bunları alıp makine ekipmanı olarak Mısır'da ucuz iş gücüyle birleştirdiğiniz zaman rekabet edebilecek şekilde mal satabiliyorsunuz. Dolayısıyla biz daha yatırım aşamasındaki son dönemde orada yaptığımız yatırımlara baktığınızda 1,5 milyar doları geçmiştir. Bunun yüzde 80'i zaten Türkiye'nin buraya ihracatı, yani neresinden bakarsanız bu yatırımların 1,2 milyar dolar kadarını Türkiye'nin ihracat hanesine yazmış oluyorsunuz.”

Tüzmen, bu çalışmalarla Anadolu sermayesinin, küçük ve orta boy işletmelerin (KOBİ) de önünü açmış olduklarını ve ihracatı herkesin öğrenmiş olduğunu kaydetti.

Devlet Bakanı ve Başbakan Yardımcısı Hayati Yazıcı'nın Rus gümrüklerinde sorunların devam ettiğine ilişkin açıklamasının hatırlatılması üzerine ise Tüzmen, yurt dışında olduğu için açıklamanın detayını bilmediğini ifade ederek, şöyle devam etti:

“Gene haklı çıktık ama ben böyle haklı çıkmaya mutlu olmuyorum. Daha önceden ne yapılması gerektiğini söylemiştim, kabul görmedi. Şimdi yine bir şekilde çalışıp tekrar düzeltmemiz lazım. Senelerce biz çok anlatmaya çalıştık. Belki Rusya ile en fazla ikili anlaşma imzası bendedir. Açık söylemek gerekirse onun için onların hangi olaylarda nasıl davrandıklarını, bürokrasinin nasıl işlediğini çok iyi biliyorum.

Arkadaşlarımızla beraber biz bir yol planı yaptık ve bu planın ilk aşamasında bazı tedbirlerin alınması gerektiğini söyledik. Ama o tedbirler kabul görmediği için daha sonra işte söylediğimiz istemediğimiz ama bakın böyle olur dediğimiz noktaya geldik. Bu saatten sonra buna bakmak lazım. Olan oldu, tekrar ilişkileri düzeltmek için... Türkiye'nin biliyorsunuz Rusya ile ticaret hacmi 38 milyar dolar. Yani az bir rakam değil. İran'la şu anda 10 milyar dolar. İkisini eklediğiniz zaman 48 milyar dolar. Yani toplam ticaretimiz içinde yaklaşık 50 milyar doları sadece iki komşumuzla yapıyoruz. Onun için buradaki ilişkileri en iyi hale getirmemiz lazım. Şimdi bu çalışmalarımızı sürdüreceğiz.” Özellikle önemli ihraç ürünlerine getirilen kısıtlamanın Rusya pazarında Türkiye'nin pazar kaybetmesine neden olduğunu belirten Tüzmen, bunu çok tatsız bir durum olarak nitelendirdi.

“Tarım ürünlerinde de aynı şeyi söylemiştik, göreceksiniz onda da aynı noktaya gelinecek” diyen Tüzmen, baştan yaptıkları uyarıların senelerin bilgi birikimiyle yapılan, çalışmalar sonucu geliştirilen mekanizmalar olduğunu kaydetti.

Tüzmen, şunları söyledi:

“Belki diyebilirsiniz, 'erken uyarı sistemleriniz var'. Doğru, biz de senelerdir bu işleri arkadaşlarımızla beraber yaptığımız için gerek DTM'de, gerek Eximbank'ta, gerek İGEME'de, gerekse ihracatçı birliklerinde ve Türkiye İhracatçılar Meclisinde o bilgi birikimi sonucu, biz bazı olaylara önceden müdahale ediyoruz, yönlendirmeye çalışıyoruz. Bunların yanlış anlaşılmaması lazım.

Kurda da olduğu gibi, Rusya hadisesinde de olduğu gibi zaman hep bizi haklı çıkarmıştır. Ama sonuç olarak olayın yükünün kaldırılması, tekrar olayın eski hale döndürülmesi, dış ticaretin tekrar aynı hızla devam ettirilmesi ve komşu ülkelerle ilişkilerin de iyi bir şekilde devam ettirilmesi de yine bizim sorumluluğumuzdadır. Dolayısıyla bütün bu zorluklara rağmen, yine arkadaşlarımızla beraber milletvekillerimizle beraber her türlü güçlüğün üstesinden geliriz.”

Devlet bakanı Tüzmen, bu sorunların aşılması için iyi niyetle diğer karşı ülkelerdeki bürokratlarla, bakanlarla, diğer üst düzey yöneticilerle birebir masaya oturup bu sorunların acilen çözülmesini sağlamak gerektiğini vurgulayarak, “Bunun için gene elimizden geleni yapacağız. Tabii bazen olay artık istediğimiz doğrultuda olmadığı için sonradan çözmek çok zor oluyor ama yine de zorlayacağız. Çünkü buralara zorlayarak geldik” dedi.

Tüzmen, daha önce bu konularda söylediklerinin hepsinin kayıtlarda olduğunu da belirterek, bütün söylediklerinin arkasında olduğunu ifade etti.