Üreticilerle ihracatçılar elele versin

Akdeniz Yaş Meyve ve Sebze İhracatçıları Birliği (AKİB) ve Ulusal Turunçgil Konseyi Başkanı Ali Kavak, yaş meyve ve sebze sektöründe sorunları aşmanın ancak üreticiler ile ihracatçıların el ele vermesiyle gerçekleşebileceğini söyledi.

Merkezi Mersin'in Erdemli ilçesinde bulunan Turunçgil Üreticileri Birliği (ERTUB) tarafından düzenlenen “Limon ve Domates Üreticilerinin Yaşadığı Pazarlama Sorununun Çözümleri” konulu toplantıya katılan Kavak, Rusya ile sorunların tam anlamıyla aşılmadığı bir dönemde gelen global krizin ihracatçının belini büktüğünü, bundan üreticilerinde olumsuz etkilendiğini belirtti.

Küresel kriz ile birlikte sektörde ciddi sıkıntı çekildiğini vurgulayan Kavak, “Bu sıkıntılar halen devam ediyor. Yakından takip ediyoruz ki, meyve ve sebze sektöründe de bu sıkıntılar giderek artıyor. Biz bu küresel krizin başladığı günden bu güne sizin temsilciniz olan bütün kuruluşları aradık. Birlikte hareket etme talebimizi ilettik. Hepsinden de olumlu cevaplar geldi. İnanıyoruz ki çok kısa bir süre de hem ihracatçının hem de üreticinin rahat bir nefes alacak. İhracatçının nefes almasının, üreticinin de nefes alacağı anlamına geldiğini de belirtmek isterim” şeklinde konuştu.

Kavak, Türkiye'nin yaş meyve ve sebze ihracatından yıllık 1,5 milyar dolarlık bir gelirinin bulunduğunu da belirterek, “Bu rakam Türkiye'nin ihraç rakamları arasında çok küçük gözükebilir. Şu bilinmeli ki, bu ihraç net bir ihracattır. İthalatı olmayan tamamen üreticimizin alın teri ile ortaya koyduğu bir ihracattır. Bu ihracatı, bu rakamları iyi okumak gerek. Bu 1,5 milyar dolarlık ihracatın en azından 10 milyon insanın ailesinin geleceği olduğunu görmek gerek. Eğitimi olduğunu görmek gerek. Siyasilerimizin bürokratlarımızın bu rakamı çok iyi okuması gerek” dedi.

Yaş meyve ve sebze sektörünün üretimi ve ihracatının zor ve meşakkatli bir sektör olduğunu kaydeden Kavak sözlerine şöyle devam etti:

“Biz ihracatçıların yaşadığı küçük bir sıkıntı bile ister istemez üreticilerimizi etkileyebiliyor. 4 yıldan beri Rusya'nın ortaya koyduğu yasaklamalarla uğraşırken hiç hesapta olmayan bir de kriz ortaya çıktı. Türkiye'deki bütün üretim merkezleri bir sorumluluk içinde hareket ederek, Tarım ve Köyişleri Bakanlığının ilgili birimleri ile de organize olarak, bütün üretim merkezlerini dolaştık. Toplantılar düzenledik seminerlere katıldık. Rusya'nın üretimimizin üçte birini aldığı gerçeğini gittiğimiz her

yerde ortaya koyduk. Artık üretimimizi klasik metotlarla yapamayız. Ben ne üretirsem pazarlarım anlayışı artık geçerli olmadığını her yerde yüksek sesle söyledik. Rusya ile yaşanan sıkıntılar tam anlamıyla çözümlenmiş değil. Tarım ve Köyişleri Bakanlığı yasaklanmaların oluşmaması için birtakım kurallar koyuyor ve denetim mekanizmasını devreye sokuyor. Bu denetim mekanizmaları ise bizi gerçekten riskli bir şekilde zorluyor. İhracatçı Rusya Federasyonuna göndereceği her parti için para ödüyor, 2-3 günlük bir

zaman kaybına uğruyor. Bu sektörde çözüm üreticilerimde, üreticimizin ilaç kalıntısına dikkat etmesi kuralına uygun mücadele yapması sorunu çözer. Herkes bunun için taşın altına herkes elini koymalı. Rusya Federasyonuna her yıl limonumuzun yüzde 35'ini, 40'ını gönderiyoruz. Bunu kurtarmak için bu sorunu beraberce kökünden çözelim.”

Küresel krizin yaş meyve ve sebze sektörünü diğer sektörlerden daha fazla etkilediğine işaret eden Kavak, “Diyeceksiniz ki ne alakası var. Yaş meyve ve sebze ihracatçısının finansman kaynakları tamamen kapanmış durumda. Yani ihracatçı cebinde milyon dolarlarla gelip mal alımı yapmıyor. A bankasından B bankasından aldığı krediler ile siz üreticilerin ürünlerini satın alıyoruz. Şunu önce belirtelim Türkiye'de hissedilen krizin çok daha fazlası Rusya, Ukrayna, Romanya ve Polonya'da hissediliyor. Bizim ürünlerimizin yüzde 70'i bu ülkelere gidiyor. Rusya, Ukrayna ve Romanya bu üç ülke bizim için önemli. Biz bu ülkelerdeki partnerimize sen ürünü al, bedelini üç ay içinde gönder yeter ki ürünü al diyoruz. İfade etmek istediğim sokaktaki adamdan tutun ürünü yetiştiren, satan, alan hepsi bundan etkileniyor. Finansman kaynağı olmasa ihracatçı nasıl mal alabilir. Üreticinin de geleceğini garanti altına almak durumundayız. Onun için hep beraber el ele verip neler yapabiliriz bunu ortaya koymalıyız. Gelin bu krizi nasıl atlatırız bunu düşünelim” dedi.

Üreticilerin kimyasal kullanımı konusunu yabana atmaması gerektiğini ifade eden Kavak, “Bu üretim hepimizin geleceği demek. Geleceğimizi kurtarmak üreticilerimizin duyarlılığına bağlı. Bu sektörün gelişmesi için ne yapılması gerekiyorsa ihracatçı ile üretici el ele verip yapacak. Baksa bir alternatifimiz yok. Ayrıca biz ihracatçılar olarak devlet desteğinin üreticilere verilmesinden yanayız. Son olarak şunu da belirtmek isterim ki, kim derse ki Ali Kavak ürün fiyatı belirledi, o yalan söyler. Çünkü biz ürün fiyatının belirlenmesinden yana değiliz. Ben eğer limon fiyatı belirlemiş olsaydım sezon başında Enterdonat limonu 1 YTL 20 YKr den almazdım. Hala depolarda Enterdonat limon var. Görmek isteyen gidip görebilir”

Toplantıda konuşan Erdemli Turunçgil Üreticileri Birliği Başkanı Cemalettin Kurt'da, üretilen turunçgilin bir çok insana ekmek kapısı olduğunu belirterek, “Bugün bazıları sizi desteklemek adına 40-50 milyon doları sizden esirgerler ise tanesini 50-60 milyon dolara satın aldıkları Skorsky helikopter ile dağlarda insan ararlar. Açık ve seçik olarak söylüyorum üreticinin tatmin olmadığı, üreticinin rahatlamadığı hiçbir çözümü çözüm olarak kabul etmiyoruz. İhracatçı zarar ettiğinde, üretici de zarar

ediyorsa, üretici de zarar ettiğinde ihracatçı da zarar edecek. Biz aynı geminin yolcularıyız” dedi.

Türkiye'nin üretimde sadece Erdemli'den ibaret olmadığı ancak Erdemli'nin çok önemli bir üretim merkezi olduğunu ifade eden Kurt, şunları söyledi:

“Çünkü Erdemli tek başına limonun yüzde 65'ini üretiyor. Bugün olduğu gibi bundan sonrada Erdemli'yi bütün herkes önemsemeye devam edecek. Erdemli'de limon ticareti ile ilgili çok ciddi bir problem var. Bu problem dökmeci dediğimiz küçük limon alıcılarından kaynaklanıyor. Bu da açık ve seçik. Dökmeci sistemini düzenlemediğimiz sürece ne üretici ne de ihracatçı adına dedikoduların üzerine gidemeyiz. Ne yazık ki bu sistem içinde piyasayı olumsuz etkileyen kraldan fazla kralcılar ortaya çıkıyor. Ayrıca

buradan ihracatçılara seslenmek istiyoruz. Turunçgil alımlarınız için eğer ERTUB'u tercih ederseniz Akdeniz meyve sineğinden tutun da, kalıntı problemlerinin tamamından kurtulmuş ürünleri vermeye hazırdır.”