Amerika'nın jet sosyetesinden, İsveçli senaryo yazarlarına, Japon “Bunraku” tiyatrosu ekibinden, futbolculara kadar birçok ünlüyü Göreme semalarında uçuran sıcak hava balonlarını Göreme'ye iki Alman getirmiş. Binlerce kilometre uzaktan balonla gezmek için Göreme'ye gelen ama Ürgüp'ü balondan göremeden geri dönenlerdenseniz, bu haber size göre...
Nevşehir'e bağlı Göreme ilçesi 20 yıl önce tanıştığı Sıcak Hava Balon Turları sayesinde Amerika, Avrupa ve Japonya gibi bir çok ülkeden turist ağırlıyor. Bölgede 50'nin üzerinde balonla yerli ve yabancı turistlere hizmet veriliyor. Sıcak hava balon turlarını yörede ilk gerçekleştirenlerse İngiliz Kaily Kidner ve İsveçli Lars Eric More adında iki arkadaş. Bir Alman seyahat ajansının deneme amaçlı getirdikleri bu iki pilot, talebin artması sonucu kendi açtıkları firmayla 1991'den bu yana balon uçuşu yapıyor..
Nevşehir'in beldeleri arasında balonla uçuş için iyi bir nokta Göreme. Aslında uçuşun başladığı yerde bitmiyor yolculuk Göreme'de sepete binip Ürgüp'te inebiliyorsunuz. Uçhisar, Ortahisar, Ürgüp gibi Kapadokya bölgesine ait birçok mekânı havadan görebiliyorsunuz. Anlattıklarımızın dışında uçuşların yapılmasının en önemli sebebi ise rüzgârın çok müsait olması. Mesela konu hakkında bilgisine başvurduğumuz firma Sapanca bölgesinde uçuş yaptıklarını fakat verimli olmadığını söylüyor. Nedeni ise sürekli değişkenlik gösteren hava koşullarının uçuş için elverişli olmaması…
Oldukça basit bir mantık üzerine kurulu sistem. Ta ilkokulda bize öğretilen “Isınan hava yükselir, soğuyan hava alçalır” prensibine dayanıyor. Balonlar ise; dikey dilimler halinde kesilmiş özel kumaşların yine özel dikişlerle ve yapıştırıcılarla birleştirilmesiyle yapılıyor. Balonun içine pervane yardımı ile hava dolduruluyor. Bu sırada da ısıtılmaya devam ediliyor… Isınan hava da balonu yükseltiyor. Balonun hacmine göre takılan sepeti içindeki yolcularla beraber yüzlerce metre yukarıya taşıyabiliyor. Alçalmak istendiğinde ise ateşleme yapılmıyor. Balonda soğuyan hava da alçalmayı kolaylaştırıyor. Sepetin içinde yön sağlayıcı hiçbir ekipman yada parça yok.Yönü belirleyen sadece “rüzgar”
Herkesin en çok merak ettiği nokta da bu belki. Yani balonun içinde bir dümen mi var acaba? Bu soruyu uzmanı henüz biz sormadan cevaplamaya başlıyor. Ne zaman ateşleme yapılacağını yalnızca pilot belirliyor. Sizler sepetin içinde konforlu biçimde etrafı seyrederken, pilot rüzgar yönünü ve şiddetini yer ekibi ile beraber takip edip ayarlamaları yapıyor. Pilotun tecrübeli olması hayati önem arz ediyor. Balon içindeki havayı ısıtarak hava katmanları arasında gezinti sağlanıyor. Değişik yönlerdeki hava katmanlarına giren balon böylece yer değiştiriyor. Yolcular da yön verildiği hissine kapılıyor. İyi bir pilot bu geçişleri çok iyi ayarlıyor ve sarsıntı hissetmiyorsunuz.
Yer ekibinin defalarca kontrol ettikleri havanın birden bozmasıyla işler değişebiliyor. Uçuş iptal edilebiliyor. Ya da 1 saatlik uçuş rüzgar şiddetinin artmasıyla 2 saati buluyor. Pilotun tecrübesiyle atlatılabilecek durumlar bunlar. Fakat bir de inmek için boş bir arazi gerekiyor. Peki nerede bu araziler. İşte can alıcı nokta bu. Bazen inişleri ekilip biçilen bir tarlanın ortasına yapmak gerekiyor. Bu durumda tarla sahibine tazminat ödeniyor. Sırf sıcak hava balonu uçuşu için özel jetleri ile gelen yabancı turistler olmuş. Ne dersiniz Göreme'yi görmek için jetleri nereye park ettiler. Bazen uçuş için binlerce kilometre öteden gelenler, gerekli hava koşulları sağlanmadığı için geri eli boş dönüyor. Göreme'de bu hizmeti sunan şirketlerde kaza oranı çok düşük. Konu hakkında bilgi aldığım firmada ilk ölümle sonuçlanan kaza geçtiğimiz Mayıs ayında gerçekleşmiş. Kaza anında yanında bulunan destek amaçlı bastonun verdiği hasar ölümcül yara açmış yolcuda. Üzücü kazada diğer yolcular kırıklarla kurtulmuşlar. Fakat 200 metrelik bir düşüşten bahsedersek bu yaralanmalarla kurtulmanın mucize olduğu hatıra gelmeli. 60 metreden sonra nereye düşerseniz düşün beton etkisi yapıyor. Önemli bir not iletelim: Uçuşa katılan tüm yolcular otomatik olarak sigortalanıyor.
Göreme'de tesisleri bulunan bir Alman firması 1991 yılında farklı bir organizasyona imza atmak isteyince başlamış bütün hikaye… Daha önce başka ülkelerde uyguladıkları sıcak hava balon seyahatlerini Türkiye'de de uygulamaya karar veren firma Fransa'dan getirttiği Kaily Kidner ve Lars Eric More isimli iki pilotla balon turlarına başlamış. Bir süre sonra geri dönmek üzere plan yapan pilotlar, ilerleyen zamanlarda uçuşlara talebin patlaması üzerine Göreme'de kalmaya karar vermiş.
-Sıcak hava balon turlarını ülkemizde ilk uygulayan bir Alman firması. Dolayısıyla mevzuatı ve teknik donanımın ithalat prosedürüne de Almanlar şekil vermiş.
-Yer ekibi 10 kişilik balon başına en az 3 kişi olmak zorunda. Bu sayı artabiliyor.
-Pilot ve yer ekibi arasında telsiz bağlantısı bulunuyor. Ekip aşağıdan balonu sürekli takip ediyor ve pilottan alınan talimatlara göre iniş programlanıyor.
-Balonların ömürleri yaklaşık 1000 saat bu da 3 yıl gibi bir süre demek.
- Sepetler 400 kg ağırlığında ve gerekli esnekliğe sahip özel alaşımlardan üretilmiş.
-Balon dilimlerinin birleştiği üst noktada acil durumlar için bir paraşüt bulunuyor.
-Uçuş süresi ve yolcu sayısı havanın sıcaklığına göre değişebiliyor. Soğuk havalarda daha az yakıt ile daha fazla yolcu taşınabiliyor.
-Yaz aylarında öğlen uçuşları kesinlikle yapılmıyor.
- Tüm donanımlarla beraber bir balonun fiyatı 100.000 euro.
