Bu hikâyenin eksik-aksak çekilmesi bile HİÇ ÇEKİLMEMESİNDEN EVLÂDIR

Ali Murat Güven00:00, 31/10/2010, PazarG: Güncelleme: 12:17, 31/10/2010, Pazar

Yeni Şafak

Yeni Şafak Haberlerini Daha Sık Gör: Tıkla ve Google'da Favorilere Ekle!

Bu hikâyenin eksik-aksak çekilmesi bile HİÇ ÇEKİLM

Senarist-yönetmen Avni Kütükoğlu'nun, bir çok bölümünde sınırlı prodüksiyon imkânları ve dar zamanda yürütülmüş bir çekim sürecinin handikaplarını taşıyan tarihsel draması 'Nene Hatun', anılan yöndeki göz ve kulak tırmalayıcı olumsuzluklarına rağmen, tarihine ve tarihsel kahramanlarına karşı dehşet verici bir ilgisizlik içinde olan, özellikle de son yıllarda aklını fikrini 'Anadolu'daki etnik toplulukların kimlik vurgulama şehveti'yle bozmuş durumdaki Türk sinemasına şimdilerde artık iyice unutulup gitmiş güzel yürekli, güzel ruhlu, yiğit bir kadını tekrar hatırlatmasıyla bile peşin bir saygıyı hak ediyor.

alimuratg@yahoo.com

NENE HATUN

Yapım Yılı ve Ülkesi:
2010, Türkiye yapımı

Türü ve Süresi:
Tarihsel biyografi / 90 dakika

Gösterim Formatı:
35 mm standart pelikül film (Dijital görüntü tabanlı çekim)

Perde Formatı:
1.85:1

Yönetmen:
Avni Kütükoğlu

Senarist:
Avni Kütükoğlu

Görüntü Yönetmeni:
Aytekin Çakmakçı

Özgün Müzik Bestecisi:
Mustafa Ceceli

Kurgucu:
Erdinç Özyurt

Işık Şefi:
Barbaros Özyurt

Ses Kayıt Teknisyeni:
Fatih Aydoğdu

Kostüm Sorumlusu:
Fadim Üçbaş

Sanat Yönetmenleri:
Banu Atılgan, Selahattin Taşdöğen

Yapım Koordinatörü:
Salih Karaman

Yapım Sorumlusu:
Tansu Şahin

Oyuncular:
Açelya Elmas (Nene Hatun), Barış Koçak (Nalbant Ahmet), Mehmet Esen (Âkif Paşa), Betül Şahin (Zeynep), Murat Soydan (Kadı Ziyaeddin), Serdar Gökhan (Ahmet Muhtar Paşa), Levent Ülgen (Yavuz Hoca), Nuri Alço (Rus Kumandanı), Yılmaz Köksal (Kurt İsmail Paşa)

Yapımcı Şirket / Yapımcılar:
Kat Yapım / Sebahattin Kat ve Veysi Dündar

Dağıtıcı Şirket:
Özen Film

İçerik Uyarıları:
Her yaş grubundan izleyici kitlesi için uygundur. Yanırısıra, yurt çapında görev yapan eğitimcilerimize de özellikle ilköğretim çağındaki öğrencilerini toplu sinema gezilerine götürerek bu filmi izletmelerini öneriyoruz.

Ailece izlenebilir mi?
/ EVET

Resmî İnternet Sitesi ve Fragmanı:
www.nene-hatun.com

Yeni Şafak-Sinema Puanı:
* * 1/2

FİLMİN KONUSU:
Erzurum Üniversitesi kız kayak takımı, 2011 Kış Olimpiyatları'na katılmak üzere hazırlıklarını sürdürmektedir. İçlerinden biri vardır ki bölgenin kızı olması nedeniyle bu spora son derece yatkındır ve hocaları da ondan yaklaşan olimpiyat oyunlarında büyük başarılar beklemektedir. Üniversitedeki performansı ve pozitif karakteriyle çevresindeki herkesin takdirini toplayan Suna'nın tam da bu sırada yakasına büyük bir talihsizlik yapışacaktır. Kahramanımızın ağabeyi ölümcül bir hastalığa yakalanır ve bu gelişme bütün ailenin huzurunu kaçırdığı gibi Suna'nın da gelecek planlarını altüst eder. Spor hocası, yaşadığı travmanın üstesinden gelebilmesi için, genç kıza Osmanlı döneminin en önemli kadın kahramanı Nene Hatun'u örnek olarak gösterir. Nene Hatun, Türk tarihinde, en umutsuz durumlarda bile mücadeleye hiç eksilmeyen bir azimli devam etmenin, en derin acılarda bile tereddütsüz imân ederek hayata tutunmanın ve bu yolla gelen mucizevî zaferlerin simgesidir.

* * *

Avustralyalı aktör, yapımcı, senarist ve yönetmen Mel Gibson
1994
yılının ortalarında William Wallace
'ın hayatını beyazperdeye aktarmak üzere hazırlıklara başladığında, yerkürede yaşayan insanların ezici bir çoğunluğu yüzlerce yıl önce yaşamış bu İskoç halk kahramanının kimin nesi olduğu konusunda en küçük bir fikre bile sahip değildi. Ancak, 5
'i Oscar olmak üzere 20
dolayında ödül kazanan bu görkemli yapıtın gösterime sunulduğu dönemden 15
yıl geçtikten sonra, bugün artık artık Türkiye
'den Borneo Adası
'na kadar yüz milyonlarca kişi Wallace'ın İskoçlar'ın bağımsızlığı uğruna canını veren yaman bir yiğit olduğunu, çileli hayat hikâyesinin en ince ayrıntılarına kadar bilmekte...

İşte, saygıya ve ilgiye değer tarihsel kişilikleri, hiç bir gazete, kitap, internet sitesi ya da halk arasında dolaşan söylencelere nasip olmayacak bir yaygınlıkla tanıtıp kitlelere sevdiren bu büyük güce “sinema”
deniliyor. Sinemanın, geniş kitlelere (çoğu kez olumlu özelliklerini vurgulayarak yapageldiği gibi, kimi sinsi örneklerde de gerçekleri tam aksi yönde manipüle ederek) yeniden tanımladığı yegâne tarihsel kişilik William Wallace değil elbette… Adı “Çağrı”
ya kadar İslâm tarihi içinde görece daha geri planda zikredilen bir sahabe konumundaki Hz. Hamza
'yı, Libya Ulusal Kurtuluş Savaşı'nın muallim direnişçisi Ömer Muhtar
'ı, Kuzey-Güney İç Savaşı yıllarının demokrasi yanlısı ABD başkanı Abraham Lincoln
'ü, aynı ülkenin siyahî Müslümanlarının uyanış hareketinde öncülük etmiş Malcolm X
'i, İkinci Dünya Savaşı'nın (sonradan şüpheli bir ölüme kurban giden) gözükara komutanı General George Patton
'ı hep önemli tarihsel kişiliklere adanmış destansı filmler üzerinden yeniden tanıyıp öğrenmedik mi?

Bir ülkenin insanlık tarihine kattığı değerler ve yetiştirdiği saygıdeğer kişiliklerin küresel tanıtımı gündeme geldiğinde, hiç kuşkusuz ki “sinema”
dan daha etkili ve yaygın bir kültür taşıyıcısı düşünülemez. Bu yüzdendir ki, yedinci sanat söz konusu olduğunda İslâm coğrafyasının neredeyse yüzde 90'ında yaprak bile titremezken, İslâm Devrimi'nden beri 30 küsur yıldır son derece çetin bir karşı propagandayla boğuşup duran İran devleti bu sanatı en ileri düzeyde önemseyip destekliyor. Çünkü İranlılar, diğer pek çok alanda yüzlerine çarpılan kapıların sinema söz konusu olduğunda rahatlıkla açıldığının bilincindeler… Eli yüzü düzgün bir tek filmin, hakkında yıllar yılı kütüphaneler dolusu yayın bastırılmış, fakat yine de kendi coğrafyasından ötelerde tanıtılamamış yerel sanatçıları, bilginleri, düşünürleri, siyasal ve askeri dehaları -yalnızca bir kaç yıl içinde- yaşadıkları topraklardan binlerce kilometre uzaklardaki insanların kalplerinde de taht kurmuş "evrensel birer kahramana"
dönüştürmesi işten bile değil…

RECEP'İ ÇEKMEK VARKEN, NENE HATUN KİMİN UMURUNDA!

Türkiye'yi soracak olursanız, çoğunluğunu “millî sinema”
ya da “beyaz sinema”
akımının temsilcilerinin ortaya koyduğu düşük bütçeli bir avuç televizyon dizisi ve sinema filminin haricinde, yeryüzündeki tutunma serüveni en renkli ve de heyecan verici gelişmelere tanıklık etmiş kadim bir ulus olarak, sinemanın ilk 100 yılı içinde bu treni arkasından aval aval bakarak kaçırmış durumdayız. Başlangıcı 1914
yılına dayandırılan Türk sinema tarihinin, sınırlı imkânlar çerçevesinde çekilmiş (tamamı siyah-beyaz) bir avuç yapım haricinde, henüz dünya çapında bir “İstanbul'un fethi”
filmi, “Kurtuluş Savaşı”
filmi ya da Osmanlı Devleti
'nin tarihte verdiği diğer büyük mücadelelere ilişkin herhangi bir gösterişli sinemasal çıkışı yok. Tıpkı Kore
ve Kıbrıs Savaşları
'ndaki rollerimize ilişkin olarak beyazperdede söylediğimiz herhangi bir sözümüzün olmadığı gibi…

Eh, siz bir şeyler söylemediğinizde ise eloğlu -bir tarafında sizin diğer tarafında da kendisinin bulunduğu- tarihsel hikâyeleri işine ve keyfine geldiği gibi yonttuğunda kızmayacaksınız
doğal olarak… Sözgelimi, Sovyet sisteminin çökmesinden sonra sinema alanında uzunca bir duraklama dönemi geçiren, ancak 2000'lerle birlikte kendisini yeniden toparlayıp çoğu dünya çapında yankı bulmuş üstün yapımlara imza atmaya başlayan çağdaş Rus sinemasının 2005
'de çektiği “Türk Hamlesi”
(Turetskiy Gambit) adlı tarihsel serüven filmini izlediğimde, anılan yapıtın tasvir ettiği Plevne Savaşı, Gazi Osman Paşa
karakteri ve Osmanlı askerlerini
görünce benim de elimden acı acı yutkunmaktan başka hiç bir şey gelmemişti. Ruslar, kendisi de bir “Türkî”
olan genç kuşak yönetmen Dzhanik Faiziyev
'e çektirdikleri bu gösterişli filmde öylesine yabanî bir Osmanlı ordusu ve bu barbar topluluğun karşısında da öylesine zeki bir Rus ajanının serüvenlerini sunmaktaydılar ki Plevne direnişi hakkında henüz en yüzeyselinden bir televizyon filmi bile üretememiş “şânı büyük bir ulus”
un mensubu olarak, bilmem kaçıncı kez mırıldandığım “Sen yapman gerekeni yapamazsan, karşındakiler de işte aynen böylesini yaparlar”
serzenişleri eşliğinde ekran başında kalakalmıştım.

Bu yüzdendir ki, senarist ve yönetmen Avni Kütükoğlu
'nun “Nene Hatun”
u gibi alçakgönüllü çabalar, içerdikleri bütün teknik ve estetik sorunlara karşın yine de boş boş oturmaktan çok daha anlamlı geliyor bana…

“Herşeyi bilen kül yutmaz sinema yazarı”
kimliğine büründüğümde, bu filmin neredeyse her dakikasından bir tam sayfa eleştirilecek malzeme çıkarmam mümkün elbette. Fakat, nicedir hayata ve sinemaya bakışım bu tür “köşeli”
yaklaşımlara prim vermeksizin ilerlediğinden dolayı, Yeşilçam
'ın en kendine münhasır yapımcılarından biri olan sevgili Sebahattin Kat
ve bu filmdeki ortağı Veysi Dündar
'ın naif çabasını önemsemeyi, dahası içtenlikle desteklemeyi, yapılanı yerden yere vurmaktan daha haysiyetli bir davranış olarak kabul etmekteyim.

Bir kere, Türk sinema tarihine iki yıl önce “Nekrüt”
gibi sefil ötesi bir film kazandıran (!) bu yapım şirketinin, elinde bulunan sınırlı sermayeyi bir sonraki yatırımında bu tür saçmalıklara değil de daha anlamlı bir projeye yatırmasını “elde var bir”
olarak görmek çok daha akılcı bir tutum… Ki yapımcı Sebahattin Kat
'ın, “Nene Hatun”
gibi, adı artık toplumumuz için ilkokul kitaplarındaki bir-iki paragraftan daha ötede anlam taşımayan saygıdeğer bir tarihsel karaktere meftun olup onun üzerine tarihsel-kostüme bir filme girişmesi, gerek kendi kariyeri, gerekse Türk sineması adına önemli birer aşama anlamına geliyor. Onun dışında, filmin nicedir yüzlerini özlediğimiz Serdar Gökhan, Murat Soydan, Nuri Alço
ve Yılmaz Köksal
gibi eski tüfekleri gençlerle buluşturan ilginç kastı da hiç yabana atılır gibi değil… Doğrudur, bu kastın özellikle gençlerden oluşan tarafında çok ciddi dramatik zaaflar, dahası yetenek sorunları göze çarpmakta; fakat dediğim gibi, “Kutsal Damacana”
lara, “Recep”
lere hem yapımcı hem de izleyici cephelerinde on milyonlarca dolarların savrulduğu, işi gücü cümbüş olmuş bir sinema sektöründe, tıpkı Nesli Çölgeçen
'in 2008
yapımı -tarihe kayıt düşen- o müthiş belge filmi “Son Buluşma”
gibi “Nene Hatun”
da tarihimize ve tarihsel kişiliklerimize dönük filmler yapma noktasında kışkırtıcı bir misyona sahip olabilir. Yeter ki yapımcılarla birlikte bol sinkaflı konuşan karakterlerin, “vur patlasın çal oynasın”
hikâyelerin müptelası olmuş izleyici Kütükoğlu'nun çabasını gişede nâçar bırakmasın.

“Nene Hatun”
, bir tarafıyla, kostümlerinden özel efektlerine kadar pek çok karesinden “garibanlık”
akan bir yapıt…Diğer tarafıyla ise adı tarihe tutkuyla bağlı az sayıdaki insanın dışında günümüzün gençliğine hemen hiç bir anlam ifade etmeyen yiğit bir Anadolu kadınının aziz hatırasını taçlandırma niyetinden dolayı, her türlü saygıya ve ilgiye değer bir başyapıt… Sinemamız bugün kendisini bu yönde denemeler yapmaya alıştırır ve söz konusu denemeler de toplumsal karşılığını bulursa, hiç kuşkusuz 5-10 yıl sonra aynı tarihsel simâlar üzerine çok daha iddialı filmler izleme şansı bulabiliriz. Bendeniz de bu bakış açısıyla “Ne güzel, bardağın yarısı doluymuş”
demeyi yeğliyorum... Size de aynısını tavsiye ederim!

Özellikle ilkokul öğretmenleri kayıtsız kalmamalı ve sınıflarını toparlayıp gruplar hâlinde götürmeliler…

Yorumlar

Çerezin Adı	Çerez Saklama Süresi
_ga Google Analytics performans ölçümleri için veri tutar.	730 Gün
_gid Google Analytics performans ölçümlerini yapmak için veri tutar.	1 Gün
_ga_XXXXXXX Google Analytics oturum durumunu tutar.	730 Gün
_gat Google Analytics istek sayısını sınırlar.	Oturum boyunca

Çerezin Adı	Çerez Saklama Süresi
_fbp Facebook Pixel reklam ölçümü ve yeniden pazarlama için kullanılır.	90 Gün
GPS Gömülü YouTube videolarının tercih ve ölçüm çerezi.	Oturum boyunca
YSC Gömülü YouTube videolarının tercih ve ölçüm çerezi.	Oturum boyunca
VISITOR_INFO1_LIVE Gömülü YouTube videolarının tercih ve ölçüm çerezi.	180 Gün
_gcl_au Google Ads dönüşüm ölçümü için kullanılır.	90 Gün