TR
EN
AR
FR
RU
UR
AB'nin genişleme planları ve Türkiye
GEÇEN
hafta içinde Torino'da toplanan Avrupa Birliği Hükümetlerarası Konferansı, birliğin derinleştirilmesi ve yaygınlaştırılması arasında süregelen stratejik tercih konusundaki açmazı bir kez daha ortaya koymuş bulunmaktadır. Birliğin derinlemesine gelişmesi yani varolan üyelerle daha sıkı bir birliğe doğru yönelmesi ile üye sayı artırılarak yaygınlaştırılması tercihleri aslında biri diğerini geciktiren iki yönlü bir çekim alanı oluşturmaktadır. Birliğin derinleşme tercihi ile sıkı bir birlik haline dönüşmesi yeni üyelerin itibakını güçleştirerek yaygınlaşmayı geciktirmektedir. Buna mukabil yaygınlaştırma tercihi, yeni üyelerin cari yapıya intibakları için gereken geçiş süreci dolayısıyla, derinleşmeyi engellemektedir. Görünen o ki, AB'nin önemli güç merkezleri olan Almanya, İngiltere ve Fransa gibi sürükleyici ülkeler arasında bu konudaki bir mutabakat hâlâ sağlanmamıştır. Bu konudaki görüş farklılıkları çekim alanlarının güç oranlarına göre işleyen ve çelişkili bir seyir takip eden bir sürecin devreye girmesine yol açmaktadır. İngiltere'nin -özellikle muhafazakar iktidarlar döneminde- ulusal egemenlik alanından fedakarlık gerektirecek derinlemesine gelişme formüllerini sürekli olarak engellemeye çalışması karşısında başta para politikası olmak üzere bir çok alanda daha sıkı bir birlikten yana tavır koyan Almanya ve Fransa'nın süreci hızlandırma çabaları iki ayrı bütünleşme düzleminin eşzamanlı bir şekilde varlığını öngören iki vitesli Avrupa fikrinin ortaya atılmasına yol açmıştır. Birlik içinde yeni dengelerin oluşmasına yol açacak olan bu görüş derinleştirme ve yaygınlaştırma çabaları arasında bir orta yol bulma arayışıdır. Net bir stratejik tercih barındırmayan bu çelişkili tutumlar, AB'nin gerek iç işleyiş gerekse dış ilişkiler konusundaki karar sürecinin çok yavaş işlemesine yol açmaktadır.
Karar sürecinde yaşanan sıkıntılar özellikle yeni üyelikler konusundaki belirsizlikleri artırmaktadır. Yine de bu konferansın Türkiye'nin tam üyeliği konusunda ortaya koyduğu tavır gayet açıktır. Birliğin üye sayısının 27'ye çıkartılması planlanan önümüzdeki 15-20 yıllık yaygınlaşma döneminde Türkiye'nin adı yer almamaktadır. Bu da Birliğin Türkiye ile ilgili tercihinin, "GB ile denetim altında tutulmakla birlikte tam üyeliğe alınmaması" şeklinde belirlendiğini ortaya koymaktadır. Avrupa Türkiye ile olan ilişkilerini Türkiye'nin başka eksenlere ve arayışlara kayışını engelleyen ama tam üyelik ile ilgili hiçbir garantiyi içinde barındırmayan bir düzeyde kalmasını istemektedir.
GB sürecinin en tehlikeli yanı da budur. Türkiye kendi iç ve dış ekonomik parametrelerini Avrupa'ya uyarlarken Avrupa Türkiye'nin birlik ile ilişkilerinde tam anlamıyla karar bağımsızlığına sahip olmaktadır. AB'nin her önemli karar öncesinde Yunan vetosu yoluyla Türkiye'den taviz koparma şansı bulunurken, Türkiye'nin AB'ye ya da bu birlik üyesi ülkelere karşı herhangi bir yaptırımı devreye sokma hakkı bulunmamaktadır. Bu ilişki biçimindeki belirsizliğin sürmesi, Türkiye'nin uluslararası ekonomik tercihlerini ciddi bir şekilde sınırlayacak ve gittikçe Avrupa'ya ortak değil bağımlı bir ekonomik yapılanma oluşacaktır. GB'yi bir zafer edası ile kutlayarak bu sürecin tam üyeliğe geçiş oluşturduğunu iddia edenler, Avrupa Birliği Hükümetlerarası Konferansı'nda ele alınan genişleme planlarının anlamı üzerine tekrar kafa yormalıdırlar.
Yorumlar
Sırala:
Canlı
Bu yorumu Spam olarak bildirdiniz. Talebiniz değerlendiriliyor.