BİSMARCK'ın
siyasi tarih bilgisinin strateji ve dış politika oluşumundaki önemini vurgulayan son derece önemli bir özdeyişi vardır: "Aptallar bizzat tecrübe ederek öğrendiklerini söylerler. Ben başkalarının tecrübelerinden istifade etmeyi tercih ederim." Gerçekten de bazı stratejik gerçekleri bizzat tecrübe ederek öğrenmek hem siyasi liderlere hem de bu liderlerin idare ettiği ülkelere çok pahalıya mal olabilir. İdam mahkumunun “bu bana iyi bir ders oldu” demesi gibi bizzat tecrübe ederken ortaya çıkabilecek bazı hataların geriye dönüşü ve telafisi mümkün olmayabilir. O zaman başkalarının tecrübelerinden istifade etmenin yolları üzerinde durulmalıdır. Bu yolların birincisi siyasi gelenek aktarımının canlı olmasıdır. Mesela dış politika uygulayıcılarının değişik nesilleri arasındaki doğrudan ve dolaylı tecrübe aktarımı, ya da bir siyasi gelenek içindeki süreklilik, bu yolun en belirgin türleri arasındadır. Mesela Osmanlı Devleti'nin Girit'i kaybediş sürecini bilen bir diplomatın Kıbrıs meselesine bakışının bu tecrübeden habersiz olan bir diplomatın sathi bakışından çok farklı olacağı son derece tabiidir. Ayni şekilde Sultan II. Abdülhamid'in İslamcılık siyasetinin ana unsurlarının, araçlarının ve sonuçlarının farkında olan bir siyaset yapımcısının İslam Dünyası siyaseti de daha farklı olacaktır. Bu tecrübe ve gelenek aktarımı özellikle geçmişinde köklü bir siyasi hakimiyet geleneği kurmuş bulunan toplumlar için özel bir önem taşımaktadır.
İkincisi ise sistematik bir çalışma ile siyasi tarih bilgisi birikimini sağlamaktır. Bu da analitik ve mukayeseli bakış açısını geliştiren bir eğitim anlayışı ile olur. Bir siyaset yapımcısının sahip olduğu siyasi tarih bilgisi, hem olmazsa olmaz bir donanım şartı, hem de yanlış politika oluşumlarının önüne geçen bir sigorta niteliği taşır. Napolyon'un Doğu Avrupa ve Rusya steplerine yönelik harekatını iyi etüd etmiş olan bir hitler, belki de kısa sürede sağladığı olağanüstü askeri yayılma başarısını bu uçsuz bucaksız steplere gömecek bir hata işlemeyebilirdi. 3aşarılarm getirdiği aşırı kendine güven hissinin doğurabileceği zaafların en büyük kalkanı da, ortaya çıkan başarısızlıkların soğukkanlılıkla aşılmasını sağlayacak en etkili araçlar da, ancak ve ancak geçmiş tecrübelerin ışığında elde edilebilirler.
Bugün Türkiye'de siyasi ve bürokratik elitin en önemli zaaflarının başında gerek bu tecrübe aktarımının, gerekse siyasi tarih bilgisi birikiminin yeterince derinlemesine gerçekleştirilememiş olması yatmaktadır. Son derece köklü bir siyasi tecrübe birikimine sahip olan bir toplumun seri ve sistematik stratejik adımlar atamamasının arkasında bu konuda yetişmiş insan unsuru yetersizliği vardır. Bu zaafın aşılması da ancak ve ancak siyasi tarih bilgisini günlük strateji oluşumunda etkili bir şekilde kullanabilecek evsafta bir insan unsurunun yetiştirilmesi ile mümkün olabilir.
Yorumlar
Sırala:
Canlı
Bu yorumu Spam olarak bildirdiniz. Talebiniz değerlendiriliyor.